Bu derste sözcükleri tek tek ezberletmek yerine sorun, eylem ve amaç ilişkisi kurdurun. Örnekler kurmaca durumları anlatır. Öğrencinin çevre konusunda görüş belirtirken adları uygun fiillerle kullanmasını ve önerisini somutlaştırmasını hedefleyin.
Temel fikir
Tahtada üç eşdizim kümesi oluşturun: kirliliği azaltmak, atıkları ayrıştırmak, doğal kaynakları korumak. Ardından su tasarrufu yapmak ifadesini ekleyin. Tüketim azalıyor ile tüketimi azaltıyoruz cümlelerini karşılaştırarak değişim bildiren geçişsiz fiil ile bir nesneye yönelik eylem bildiren geçişli fiilin seçimini kontrol edin; ayrıntılı ek öğretimine geçmeyin.
| Sözcük veya söz öbeği | Anlamı |
|---|---|
| çevre | canlıların yaşadığı ortam |
| hava kirliliği | havanın kirlenmesi |
| su kirliliği | suyun kirlenmesi |
| iklim değişikliği | iklim özelliklerindeki uzun süreli değişim |
| kuraklık | uzun süreli yağış yetersizliği |
| atık | kullanım veya üretim sonunda ortaya çıkan, atılan madde |
| geri dönüşüm | atıkların işlenerek yeniden malzeme veya ürüne dönüştürülmesi |
| yeniden kullanım | bir eşyanın yeniden kullanılması |
| yenilenebilir enerji | yenilenen kaynaklardan elde edilen enerji |
| doğal kaynaklar | doğada bulunan, yararlanılabilen kaynaklar |
| su tasarrufu | gereksiz su kullanımının azaltılması |
| atıkları ayrıştırmak | atıkları türlerine göre ayırmak |
| tüketimi azaltmak | kullanılan miktarı düşürmek |
| çevreyi korumak | çevrenin zarar görmesini engellemeye çalışmak |
Örnekler
- Bu mahallede hava kirliliği arttı.
- Kuraklık bu yıl çiftçileri zorladı.
- Biz atıkları ayrı kutularda topluyoruz.
- Seminerde iklim değişikliği ve yenilenebilir enerji tartışıldı.
- Cam şişeleri geri dönüşüme gönderiyoruz, kavanozları ise yeniden kullanıyoruz.
- Kooperatif, su tüketimini azaltmak için yeni bir yöntem deniyor.
- Bu proje doğal kaynakları korumayı amaçlıyor.
Sesli okuma, cihazındaki yapay bir Türkçe sesi kullanır. Ses kalitesi ve kullanılabilirliği değişebilir; telaffuzunu değerlendirmez.
Türkçe cihaz sesi bulunamadı. Metni yine de okuyabilirsin.
Dikkat et
Öğrenci, bir eşyayı ikinci kez kullandığı her duruma geri dönüşüm diyebilir. Bir kavanozu yıkayıp tekrar kullanma ile atık camı eritip yeni şişe üretme durumlarını karşılaştırın. İlkinde yeniden kullanım, ikincisinde geri dönüşüm ifadesini seçmesini ve gerekçesini açıklamasını isteyin.
Kendin dene
Havanın duman ve zararlı maddelerle kirlenmesini anlatan iki sözcüklü terimi tablodan yazın.
Cevabı veya örnek cevabı göster
hava kirliliği
hava kirliliği: İpucundaki duman ve zararlı maddeler havayı etkiliyor. Su kirliliği seçilirse kirlenen ortam değişmiş olur.
Günlük hava durumunu değil, iklim özelliklerindeki uzun süreli değişimi anlatan terimi tablodan yazın.
Cevabı veya örnek cevabı göster
iklim değişikliği
iklim değişikliği: Soruda uzun süreli bir değişim vurgulanıyor. Bugünkü yağmur gibi kısa süreli koşulları anlatan hava durumu bu anlamı karşılamaz.
Atık cam eritilip yeni şişelere dönüştürülüyor. Bu işlemin tablodaki adı nedir?
Cevabı veya örnek cevabı göster
geri dönüşüm
geri dönüşüm: Cam eritilerek yeni şişelerin malzemesine dönüşüyor; aynı kabı yeniden doldurup kullanmaktan farklı bir işlem söz konusu.
Su tüketimini ___ istiyoruz. (azalmak / azaltmak)
Cevabı veya örnek cevabı göster
azaltmak
azaltmak: Su tüketimini söz öbeği, azaltılmak istenen nesneyi gösterir. Azalmak seçilseydi tüketim özne olmalıydı: Su tüketimi azalıyor.
Alıştırma turu
Soruları cevapla, ardından mümkün olduğunda Türkçe cümleleri ve sözcükleri yeniden kur. Puanını kaydediyoruz.
Havanın duman ve zararlı maddelerle kirlenmesini anlatan iki sözcüklü terimi tablodan yazın.
Günlük hava durumunu değil, iklim özelliklerindeki uzun süreli değişimi anlatan terimi tablodan yazın.
Atık cam eritilip yeni şişelere dönüştürülüyor. Bu işlemin tablodaki adı nedir?
Su tüketimini ___ istiyoruz. (azalmak / azaltmak)
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
İlerlemeni koru
Alıştırma sonuçlarını hesabına kaydetmek için ücretsiz kaydol.
Kaydol ve kaydetZaten hesabım varBugün kullan
Kurmaca bir mahalle toplantısı düzenleyin. Öğrenciler bir çevre sorunu, bir çözüm önerisi, bir geri dönüşüm örneği ve ayrı bir yeniden kullanım örneği yazsın. Önerilerden birinde azaltmak fiilinin nesnesini belirlesinler.