Bu çalışmada öğrenciden 80–100 sözcüklük, üç paragraflı bir gezi anlatısı beklenir. Kurmaca örnek metni önce giriş, gelişme ve sonuç olarak ayırın; her paragrafın okura hangi bilgiyi verdiğini öğrencilerle belirleyin.
Temel fikir
Girişte zaman, yer ve yol arkadaşları belirtilir. Tamamlanmış olaylar görülen geçmiş zamanla, arka plan ise ek fiilin geçmiş zamanıyla anlatılır: gezdik, dardı. Öğrencilerin ilk gün ve ertesi sabah gibi ifadelerle olay sırasını kurmasını sağlayın. Bu yüzden ifadesinden önce neden, sonra sonuç gelir. Son paragrafta dönüş bilgisiyle birlikte geziye özgü bir izlenim yer almalıdır; yalnızca etkinlik sıralamak yeterli değildir.
Metni oku
Geçen yaz ailemle Amasra'ya gittik. Otobüsle yola çıktık. Yanımıza bir harita ve küçük bir fotoğraf makinesi aldık. Üç gün küçük bir otelde kaldık. Odamız biraz dardı ama manzarası güzeldi.
İlk gün limanda yürüdük. Hava yağmurluydu, bu yüzden tekne turuna çıkmadık. Onun yerine küçük bir müzeyi gezdik. Akşam küçük bir lokantada yemek yedik. Ertesi sabah bir fırından sıcak ekmek aldık. Kahvaltıdan sonra sahilde fotoğraf çektik.
Dönüş yolunda otobüsümüz yarım saat gecikti. Yine de bu kısa tatilden çok keyif aldık. En çok limandaki renkli tekneleri sevdik.
Örnekler
- Geçen yaz ailemle Amasra'ya gittik.
- İlk gün limanda yürüdük.
- Akşam küçük bir lokantada yemek yedik.
- Hava yağmurluydu, bu yüzden tekne turuna çıkmadık.
- Onun yerine küçük bir müzeyi gezdik.
- Ertesi sabah bir fırından sıcak ekmek aldık.
- Dönüş yolunda otobüsümüz yarım saat gecikti.
- Yine de bu kısa tatilden çok keyif aldık.
Sesli okuma, cihazındaki yapay bir Türkçe sesi kullanır. Ses kalitesi ve kullanılabilirliği değişebilir; telaffuzunu değerlendirmez.
Türkçe cihaz sesi bulunamadı. Metni yine de okuyabilirsin.
Dikkat et
Öğrenci eylemleri geçmiş zamanda yazarken betimlemeyi bugüne taşıyabilir: Hava yağmurlu yerine o günün koşullarını anlatan Hava yağmurluydu gerekir. Çünkü ile bu yüzden ifadelerinin birbirinin yerine konması da neden-sonuç yönünü bozabilir. Önce öğrenciden neden olan olayı göstermesini isteyin.
Kendin dene
Gitmek fiilini görülen geçmiş zamanda birinci çoğul kişiyle tamamlayın.
Cevabı veya örnek cevabı göster
gittik
gittik: Yolculuğu anlatıcı ve ailesi birlikte yaptığı için birinci çoğul kişi gerekir. Git- gövdesindeki t korunur; ardından -ti ve -k gelir.
Yağmurlu sözcüğünü o günün hava durumunu anlatacak biçimde geçmiş zamana taşıyın.
Cevabı veya örnek cevabı göster
yağmurluydu / yağmurlu idi
yağmurluydu ya da yağmurlu idi: Burada anlatılan, yazma anındaki hava değil, gezinin o günündeki durumdur. Bitişik biçimde ünlüyle biten sözcük ile ek arasına y girer.
Yağmur, tekne turuna çıkmamanın nedenidir. Bu yüzden ile çünkü arasından seçim yapın.
Cevabı veya örnek cevabı göster
bu yüzden
bu yüzden: Yağmurun başlaması neden, tekne turuna çıkılmaması sonuçtur. Çünkü seçilirse neden sona alınır: Tekne turuna çıkmadık çünkü yağmur başladı.
Müze gezisi tekne turunun yerini alıyor. Onun yerine ile Çünkü arasından seçim yapın.
Cevabı veya örnek cevabı göster
Onun yerine
Onun yerine: Müze gezisi, yapılmayan tekne turunun yerine seçilen etkinliktir. İkinci cümle iptalin gerekçesini değil, yeni planı bildirir.
Alıştırma turu
Soruları cevapla, ardından mümkün olduğunda Türkçe cümleleri ve sözcükleri yeniden kur. Puanını kaydediyoruz.
Gitmek fiilini görülen geçmiş zamanda birinci çoğul kişiyle tamamlayın.
Yağmurlu sözcüğünü o günün hava durumunu anlatacak biçimde geçmiş zamana taşıyın.
yağmurluydu / yağmurlu idi
Yağmur, tekne turuna çıkmamanın nedenidir. Bu yüzden ile çünkü arasından seçim yapın.
Müze gezisi tekne turunun yerini alıyor. Onun yerine ile Çünkü arasından seçim yapın.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
İlerlemeni koru
Alıştırma sonuçlarını hesabına kaydetmek için ücretsiz kaydol.
Kaydol ve kaydetZaten hesabım varBugün kullan
Öğrencilere gerçek ya da kurmaca bir gezi için üç paragraflık taslak hazırlatın: yolculuk ve ortam; olaylar ve değişen bir plan; dönüş ve akılda kalan ayrıntı. Metni 80–100 sözcükle yazdırın. Bir geçmiş zaman betimlemesi, iki zaman ifadesi ve bir neden-sonuç bağı arayın; kişi değişimlerinin gerekçesini kontrol edin.

