Öğrencilerin telefon sözcüğüne çoğul, iyelik ve durum eklerini getirirken hangi ünlüye bakacaklarını görmeleri için kısa bir not.
Temel fikir
Büyük ünlü uyumu, yabancı kökenli sözcüklerde de son heceye göre işler: telefon sözcüğünün son ünlüsü kalın ve yuvarlak o olduğu için ekler telefonlar, telefonda, telefona, telefonum biçimini alır. Ünsüzle biten sözcüklerde üçüncü kişi iyelik eki -u'dur: telefonu.
| Ek | Biçim |
|---|---|
| - | telefon |
| -lar | telefonlar |
| -um | telefonum |
| -un | telefonun |
| -u | telefonu |
| -umuz | telefonumuz |
| -a | telefona |
| -da | telefonda |
| -dan | telefondan |
| -la | telefonla |
Örnekler
- Telefonum masanın üstünde.
- Telefonumu evde unuttum.Belirtme durumu eki -u, iyelik ekinden sonra gelir: telefon-um-u. Nesne belirli olduğu için ek alır.
- Ali telefonda konuşuyor.
- telefonlartelefonlarÇoğul eki: -ler / -lar
- telefonlarımızdatelefonlarÇoğul eki: -ler / -larımızİyelik eki, biz: -(i)miz / -(ı)mız / -(u)muz / -(ü)müzdaBulunma durumu eki: -de / -da / -te / -ta
- telefonumdantelefonumİyelik eki: -im / -ım / -um / -üm / -mdanAyrılma durumu eki: -den / -dan / -ten / -tan
- Telefonun şarjı bitti.Telefonun tamlayan durumundadır; şarjı ise buna uygun üçüncü kişi iyelik ekini taşır.
- Babam her akşam annemi telefonla arıyor.-la „ile“ anlamındadır ve adın sonuna bitişik yazılır: telefonla.
Sesli okuma, cihazındaki yapay bir Türkçe sesi kullanır. Ses kalitesi ve kullanılabilirliği değişebilir; telaffuzunu değerlendirmez.
Türkçe cihaz sesi bulunamadı. Metni yine de okuyabilirsin.
Dikkat et
Öğrenciler ilk hecedeki ince e'ye bakıp telefonler ya da telefonde yazar; son ünlüye bakmayı hatırlatın. Ayrıca telefonu hem belirtme durumunu hem üçüncü kişi iyeliğini gösterebilir, anlam bağlamdan çıkar.
Kendin dene
telefon sözcüğüne „benim“ iyelik ekini getirin.
Cevabı veya örnek cevabı göster
telefonum
telefonum: son ünlü kalın yuvarlak o, ek -um.
telefon sözcüğünü çoğul yapın.
Cevabı veya örnek cevabı göster
telefonlar
telefonlar: ilk hecedeki e sayılmaz; son ünlü o olduğu için ek -lar.
telefon sözcüğüne bulunma durumu ekini getirin.
Cevabı veya örnek cevabı göster
telefonda
telefonda: n ötümlü olduğundan ek d ile başlar, kalın ünlü -da getirir.
telefon sözcüğüne yönelme durumu ekini getirin.
Cevabı veya örnek cevabı göster
telefona
telefona: yönelme eki ünsüzden sonra -a olur, ünlü kalındır.
Alıştırma turu
Soruları cevapla, ardından mümkün olduğunda Türkçe cümleleri ve sözcükleri yeniden kur. Puanını kaydediyoruz.
telefon sözcüğüne „benim“ iyelik ekini getirin.
telefon sözcüğünü çoğul yapın.
telefon sözcüğüne bulunma durumu ekini getirin.
telefon sözcüğüne yönelme durumu ekini getirin.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Bu sözcüğü oluşturmak için parçalara doğru sırayla dokun:
Bu sözcüğü oluşturmak için parçalara doğru sırayla dokun:
İlerlemeni koru
Alıştırma sonuçlarını hesabına kaydetmek için ücretsiz kaydol.
Kaydol ve kaydetZaten hesabım varBugün kullan
Öğrencilerden telefonlarını anlatan üç cümle (telefonum, telefonda, telefonla) yazmalarını ve her ekin ünlüsünü sesli okuyarak denetlemelerini isteyin.