Öğrencilerin ünlüleri sayarak sözcükleri hecelerine ayırması için kısa bir not (tabloda V ünlü, C ünsüz demektir). Derse ses kaydı eklenmemiştir; yalnızca yazıdan çalışılır.

Temel fikir

Türkçede her ünlü bir hece kurar: okuyorum → o-ku-yo-rum. İki ünlü arasındaki tek ünsüz sonraki heceye gider (a-ra-ba), yan yana iki ünsüz ayrılır (el-ma), üç ünsüzde ilk ikisi önceki hecede kalır (Türk-çe).

Karşılaştırılacak kalıplar
ÖrüntüHeceSözcük
Vaa-ra-ba
CVkiki-tap
VCelel-ma
CVCtapki-tap
CVCCTürkTürk-çe

Örnekler

  • Kedi bahçede uyuyor.
  • Annem akşam çay yapıyor.
  • Otobüs saat beşte geliyor.Saat sözcüğünde yan yana iki ünlü vardır; her biri ayrı bir hece kurar: sa-at.
  • kitaplarkitaplarÇoğul eki: -ler / -larZincir anlam parçalarını gösterir: kitap + lar. Heceler başka yerden ayrılır: ki-tap-lar, her ünlüye bir hece.
  • penceren ile c yan yana iki ünsüzdür; bu yüzden ayrılırlar: pen-ce-re.
  • aileÜç ünlü üç hece eder: a-i-le. a ile i hiçbir zaman tek ses olmaz.
  • TürkçeYan yana üç ünsüz var: r, k, ç. İlk ikisi birinci hecede kalır: Türk-çe.

Sesli okuma, cihazındaki yapay bir Türkçe sesi kullanır. Ses kalitesi ve kullanılabilirliği değişebilir; telaffuzunu değerlendirmez.

Dikkat et

Öğrenciler yan yana gelen iki ünlüyü tek ses okur; oysa saat iki hecedir (sa-at), dua da öyledir (du-a). Türkçede bir hecede tek ünlü bulunur.

Kendin dene

  1. okuyorum sözcüğünün kaç heceli olduğunu yazın.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    4

    4: o u o u dört ünlüdür, bu yüzden o-ku-yo-rum dört hecelidir.

  2. dua sözcüğünün kaç heceli olduğunu yazın.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    2

    2: u ile a yan yana olsa da ayrı hecelerdir: du-a.

  3. elma sözcüğünün ilk hecesini yazın.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    el

    el: l ile m yan yana iki ünsüzdür, ayrılır: el-ma; l ilk hecede kalır.

  4. ağaç sözcüğünün ilk hecesini yazın.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    a

    a: tek ünsüz ğ sonraki heceye gider (a-ğaç), ilk hece yalnızca a olur.

Bugün kullan

Öğrencilerden çevrelerindeki altı sözcüğün ünlülerini saymalarını, sonra bunları hecelerine ayırıp yazmalarını isteyin.