Regionale familietaal: woorden en uitspraak

Het idee

Bepaal eerst of het verschil in woordkeuze of uitspraak zit. In İzmir kan gevrek een simit aanduiden en çiğdem zonnebloempitten, ay çekirdeği. Dit zijn plaatselijke woordgebruiken. De daar vastgelegde spreekvorm geliyom komt overeen met geschreven geliyorum: een verkorting, geen ander werkwoord. Die vorm hoeft niet uitsluitend in deze stad voor te komen. Ağız betekent hier een plaatselijke taalvariant. Controleer de betekenis met Gevrek derken simidi mi kastediyorsun?

Voorbeelden

• Teyzem kahvaltı için iki gevrek aldı.Mijn tante heeft twee sesamringen voor het ontbijt gekocht.
• Dedem balkonda çiğdem yiyor.Mijn opa eet zonnebloempitten op het balkon.
• Biz evde bu kelimeyi kullanıyoruz.Wij gebruiken dit woord thuis.
• Gevrek derken simidi mi kastediyorsun?Bedoel je simit als je gevrek zegt?
• Bu kelime sizin köyde de kullanılıyor mu?Wordt dit woord ook in jullie dorp gebruikt?
• Anlamını bilmediğim bir kelime duyunca dedeme soruyorum.Als ik een woord hoor waarvan ik de betekenis niet ken, vraag ik het mijn opa.

Let op

Verbeter het gevrek van een familielid niet tot simit alsof het plaatselijke woord fout is. Vertaal çiğdem ook niet altijd als zonnebloempitten: het kan een bloem aanduiden. Vraag naar de bedoeling en gebruik de standaardspelling in een neutraal bericht.

Probeer het zelf

1. Je tante in İzmir kocht twee gevrek voor het ontbijt. Welk eten bedoelt ze? Geef de algemene Turkse naam.

   Toon het antwoord of een voorbeeldantwoord

   simit

   simit: het ontbijt en de twee gekochte broodringen wijzen op de plaatselijke naam van het gebak, niet op de bijvoeglijke betekenis “knapperig”.

2. Welke snack betekent çiğdem in het balkonvoorbeeld? Geef de algemene Turkse naam.

   Toon het antwoord of een voorbeeldantwoord

   ay çekirdeği / çekirdek

   ay çekirdeği of çekirdek: bij het knabbelen op het balkon gaat het hier om pitten, niet om de bloem die hetzelfde woord kan aanduiden.

3. Schrijf de standaardvorm die bij de spreekvorm geliyom hoort.

   Toon het antwoord of een voorbeeldantwoord

   geliyorum

   geliyorum: de spreker zegt “ik kom”. De volledige schrijfvorm behoudt hetzelfde werkwoord, dezelfde persoon en dezelfde tijd.

4. Vul de vraag naar de betekenis aan: Gevrek derken simidi mi ___? Gebruik het werkwoord voor “je bedoelt”.

   Toon het antwoord of een voorbeeldantwoord

   kastediyorsun

   kastediyorsun: met derken vraagt dit wat de ander met het woord bedoelt. Je controleert je interpretatie zonder diens taalgebruik te beoordelen.

Gebruik het vandaag

Schrijf een familiegesprek van vier beurten: iemand gebruikt gevrek, jij vraagt naar de betekenis, krijgt uitleg en reageert. Deel daarna gevrek / simit en geliyom / geliyorum in als woordkeuze of uitspraak.