Kort reageren als iemand niest in het Duits

Het idee

“Gesundheit” is een wens van één woord en heeft geen werkwoord of lidwoord nodig. Het antwoord is een eenvoudig “Danke” of “Danke schön”. Wegen krijgt normaal de genitief, maar bij persoonlijke voornaamwoorden gebruikt de spreektaal “wegen mir”; geschreven standaardduits geeft de voorkeur aan “meinetwegen”. Falls betekent “voor het geval” of “als” en zet het werkwoord achteraan: falls du eines übrig hast. Eines verwijst terug naar das Taschentuch.

Andere manieren om het te zeggen

“Gesundheit!” – Neutraal en universeel; werkt met du en Sie.

“Danke schön, entschuldigt bitte.” – Informeel antwoord van de nieser aan een groep; biedt excuses aan voor de onderbreking.

“Möchten Sie ein Taschentuch?” – Beleefd Sie-aanbod van een zakdoekje aan iemand die je niet goed kent.

Voorbeelden

• Gesundheit, du musst nicht wegen mir aufstehen.Gezondheid; je hoeft niet voor mij op te staan.
• Danke, das kam gerade unerwartet.Bedankt, dat kwam onverwacht.
• Brauchst du ein frisches Taschentuch?Heb je een schoon zakdoekje nodig?
• Ja, falls du eines übrig hast.Ja, als je er een over hebt.
• Hier ist eine noch geschlossene Packung.Hier is een nog gesloten pakje.
• Danke, dann können wir gleich weiterlesen.Bedankt, dan kunnen we zo verder lezen.

Let op

“Gott segne dich!” → “Gesundheit!”: Het Engelse “Bless you” letterlijk vertalen levert een religieuze zegen op die na een niesbui vreemd klinkt. De alledaagse Duitse formule is gewoon “Gesundheit”.

Probeer het zelf

1. Vertaal in het Duits: Gezondheid; je hoeft niet voor mij op te staan.

   Toon het antwoord of een voorbeeldantwoord

   Gesundheit, du musst nicht wegen mir aufstehen.

   “Gesundheit” staat op zichzelf, daarna een komma. “Nicht müssen” betekent dat het niet nodig is; “wegen mir” is de alledaagse vorm van meinetwegen.

2. Zet de woorden in de juiste volgorde: du / ein / frisches / Taschentuch / Brauchst

   Toon het antwoord of een voorbeeldantwoord

   Brauchst du ein frisches Taschentuch?

   Een ja-neevraag met brauchen vooraan. Taschentuch is onzijdig, dus de accusatief is ein frisches.

3. Schrijf deze zin in het Duits: Bedankt, dan kunnen we zo verder lezen.

   Toon het antwoord of een voorbeeldantwoord

   Danke, dann können wir gleich weiterlesen.

   Dann duwt können voor het onderwerp wir; weiterlesen blijft na het modale werkwoord aan het eind in één stuk. Gleich betekent heel binnenkort.

Gebruik het vandaag

Tijdens een studiesessie niest je studiegenoot twee keer. Reageer met het gebruikelijke Duitse woord en bied in één korte zin met du een zakdoekje aan.