Bu derste amaç, öğrencinin yalnızca bir zaman ifadesi söylemesi değil, işi kimin yapacağını ve hangi sonucun ne zaman hazır olacağını açıklamasıdır. İkili çalışmada görev verme, görevi kabul etme ve ilerleme bildirme adımlarını izleyin. Diyalogdaki kişiler birbirlerine tekil ikinci kişiyle seslenir.

Temel fikir

Görev üstlenmek sorumluluğu almak, tamamlamak işi bitirmek, teslim etmek ise ortaya çıkan ürünü ilgili kişiye vermek anlamında kullanılır. Raporu yarına kadar tamamlayacağım cümlesini gelecek zamanla verilen bir bitirme sözü olarak ele alın; cümle kesin bir saat belirtmez. Yönelme durumu ve kadar yapısını burada yalnızca teslim bağlamında uygulayın. Hazırlayabilir misin? ile görev istemeyi, erteleyebilir miyiz? ile ortak bir değişiklik önermeyi çalıştırın; soru ekinin ayrı yazıldığını hatırlatın.

Metni oku

Deniz: Tabloyu cuma gününe kadar hazırlayabilir misin?

Ece: Evet, bu işi üstlenebilirim.

Deniz: Teşekkürler. Raporu da cuma günü göndereceğim.

Cuma sabahı:

Ece: Tablonun yarısı hazır, ama bazı bilgiler eksik. Bu işi bugün yetiştiremeyeceğim.

Deniz: Teslim tarihini bir gün erteleyebilir miyiz?

Ece: Bunu ekip liderine soralım.

Örnekler

  • Bu görevi ben üstleniyorum.
  • Raporu yarına kadar tamamlayacağım.
  • Bugün dosyayı teslim edeceğim.
  • Bu raporun teslim tarihi ne zaman?
  • Tabloyu cuma gününe kadar hazırlayabilir misin?
  • Evet, bu işi üstlenebilirim.
  • Dosya henüz hazır değil.
  • Bu işi bugün yetiştiremeyeceğim.
  • Teslim tarihini bir gün erteleyebilir miyiz?
  • Rapor üzerinde akşama kadar çalışacağım.

Sesli okuma, cihazındaki yapay bir Türkçe sesi kullanır. Ses kalitesi ve kullanılabilirliği değişebilir; telaffuzunu değerlendirmez.

Dikkat et

Öğrenci Rapor üzerinde akşama kadar çalışacağım dediğinde raporun biteceğini de söylediğini düşünebilir. Oysa bu cümle çalışma süresini bildirir; bitirme sözü için tamamlayacağım gerekir. Henüz hazır değil mevcut durumu, yetiştiremeyeceğim ise işi zamanında bitirememe beklentisini anlatır. Öğrencinin bu iki bilgiyi birbirinin yerine kullanıp kullanmadığını kontrol edin.

Kendin dene

  1. Raporun ne zaman teslim edileceğini sorun. Teslim zamanını bildiren ifadeyi seçin. Raporun ___ ne zaman? (teslim tarihi / görev dağılımı)

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    teslim tarihi

    teslim tarihi: Soru, raporun ne zaman verileceğini öğrenmeye yöneliktir. Görev dağılımı kimin hangi işi yapacağını anlatır; bu nedenle burada istenen zaman bilgisini vermez.

  2. İşi ertelemek yerine sorumluluğunu alabileceğinizi belirtin. Bu işi ___. (üstlenebilirim / erteleyebilirim)

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    üstlenebilirim

    üstlenebilirim: Konuşan kişi işi yapma sorumluluğunu alabileceğini bildirir. Erteleyebilirim seçeneği ise işi daha sonraya bırakmayı önerir; görevi kabul etmez.

  3. Raporu yarına kadar bitireceğinize söz verin. Gelecek zaman biçimini seçin. Raporu yarına kadar ___. (tamamlayacağım / tamamladım)

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    tamamlayacağım

    tamamlayacağım: Rapor henüz bitmemiştir ve yarın için bir söz verilmektedir. Tamamladım biçimi, bitirme eyleminin geçmişte gerçekleştiğini bildirirdi.

  4. İşi bugün zamanında bitiremeyeceğinizi bildiren biçimi seçin. Bu işi bugün ___. (yetiştireceğim / yetiştiremeyeceğim)

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    yetiştiremeyeceğim

    yetiştiremeyeceğim: Verilen durumda bugünkü süre yeterli değildir. Yetiştireceğim seçeneği zamanında bitirme sözü vereceğinden durumla çelişir.

Bugün kullan

Öğrencilere bir tablo hazırlama görevi verin. Çiftlerden görev dağılımını, teslim gününü ve saatini belirlemelerini isteyin. Ardından bazı bilgilerin eksik olduğunu söyleyin; öğrenciler ilerlemeyi bildirsin ve yeni tarih önersin. Rol değişiminden sonra önerinin kabul edilip edilmediğini sorun.