Öğrencilerin gömlek adını çoğul, iyelik ve durum ekleriyle kullanıp k'nin ne zaman ğ olduğunu görmeleri için kısa bir not.
Temel fikir
Çok heceli sözcüklerin sonundaki k çoğunlukla ünlüyle başlayan bir ek gelince ğ olur: gömleğim, gömleğe, gömleği. Ünsüzle başlayan ekten önce değişmez: gömlekte, gömlekten, gömlekler.
| Ek | Biçim | Gövde sonu |
|---|---|---|
| -ler | gömlekler | k |
| -te | gömlekte | k |
| -ten | gömlekten | k |
| -e | gömleğe | ğ |
| -i | gömleği | ğ |
| -im | gömleğim | ğ |
| -imiz | gömleğimiz | ğ |
| -leri | gömlekleri | k |
| -lerim | gömleklerim | k |
Örnekler
- Ali gömleğini ütülüyor.-i iyelik ekinin ünlüsünden önce k, ğ olur: gömleğ-i-ni. n, belirtme eki öncesindeki kaynaştırma ünsüzüdür.
- Mağazadan yeni bir gömlek aldık.bir ile sözü edilen gömlek belli değildir; bu yüzden nesne ek almaz. Karşılaştırın: Gömleği aldık.
- Annem gömlekleri dolaba koydu.
- Gömlekte leke var.-te ünsüzle başladığı için k değişmez: gömlekte, gömleğte değil. Ötümsüz k, eke t getirir.
- Gömleğe düğme dikeceğim.-e ekinin ünlüsünden önce k, ğ olur: gömleğe. Aynı değişim dikeceğim (dikecek + im) sözcüğünde de var; ben düşmüştür.
- Gömlekten leke çıkmadı.
- gömleğimdegömleğimİyelik eki: -im / -ım / -um / -üm / -mdeBulunma durumu eki: -de / -da / -te / -ta
- gömleklerimizgömleklerÇoğul eki: -ler / -larimizİyelik eki, biz: -(i)miz / -(ı)mız / -(u)muz / -(ü)müz
- gömleğimizdengömleğimizİyelik eki, biz: -(i)miz / -(ı)mız / -(u)muz / -(ü)müzdenAyrılma durumu eki: -den / -dan / -ten / -tan
Sesli okuma, cihazındaki yapay bir Türkçe sesi kullanır. Ses kalitesi ve kullanılabilirliği değişebilir; telaffuzunu değerlendirmez.
Türkçe cihaz sesi bulunamadı. Metni yine de okuyabilirsin.
Dikkat et
Öğrenciler yumuşamayı yazıda ileri taşır: gömlekim (doğrusu gömleğim) ya da gömleğlerim (doğrusu gömleklerim) yazarlar. Yumuşama yalnızca ünlüyle başlayan ekten hemen önce olur; gömleğte de yanlıştır.
Kendin dene
gömlek sözcüğüne "benim" anlamındaki iyelik ekini getirin.
Cevabı veya örnek cevabı göster
gömleğim
gömleğim: -im ünlüyle başlar, bu yüzden gömlek sözcüğünün k'si ğ olur.
gömlek sözcüğüne bulunma durumu ekini getirin.
Cevabı veya örnek cevabı göster
gömlekte
gömlekte: -te ünsüzle başlar, k değişmez; k ötümsüz olduğu için ek -te olur.
gömlek sözcüğüne önce çoğul ekini, sonra "bizim" iyelik ekini getirin.
Cevabı veya örnek cevabı göster
gömleklerimiz
gömleklerimiz: önce -ler gelir, ünsüzle başladığı için k değişmez; -imiz gövdeye değil -ler'e eklenir.
gömlek sözcüğüne yönelme durumu ekini getirin.
Cevabı veya örnek cevabı göster
gömleğe
gömleğe: yönelme eki -e ünlüyle başlar, bu yüzden k, ğ olur.
Alıştırma turu
Soruları cevapla, ardından mümkün olduğunda Türkçe cümleleri ve sözcükleri yeniden kur. Puanını kaydediyoruz.
gömlek sözcüğüne "benim" anlamındaki iyelik ekini getirin.
gömlek sözcüğüne bulunma durumu ekini getirin.
gömlek sözcüğüne önce çoğul ekini, sonra "bizim" iyelik ekini getirin.
gömlek sözcüğüne yönelme durumu ekini getirin.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Bu sözcüğü oluşturmak için parçalara doğru sırayla dokun:
Bu sözcüğü oluşturmak için parçalara doğru sırayla dokun:
İlerlemeni koru
Alıştırma sonuçlarını hesabına kaydetmek için ücretsiz kaydol.
Kaydol ve kaydetZaten hesabım varBugün kullan
Öğrencilerden gardıroplarındaki giysilerle ilgili üç cümle yazmalarını, gömlek sözcüğünü iyelik, durum ve çoğul ekleriyle kullanıp k ile ğ harflerinin altını çizmelerini isteyin.