Bu derste şirket adının çekimini kısa iş yazışmaları üzerinden ele alın. Öğrenciler bir teklifin alıcısını, haberin kaynağını ve iş yerini belirtirken yalın ad ile sigorta şirketi gibi belirtisiz ad tamlamalarını ayırt etsin.
Temel fikir
Şirket sözcüğünün sonundaki t, ünlüyle başlayan eklerden önce yumuşamaz: şirketi, şirkete, şirketimiz. Bulunma ve ayrılma durumlarında kökün son ünsüzüyle ekin ilk ünsüzü yan yana gelir: şirkette, şirketten. Çoğul, iyelik ve hâl sırasını şirketlerimizden üzerinde gösterin. Sigorta şirketi tamlamasının yönelme biçimi sigorta şirketine olur; tamlanan eki korunur ve hâl ekinden önce n gelir.
| İşlev | Biçim |
|---|---|
| Yalın durum | şirket |
| Belirtme durumu | şirketi |
| Yönelme durumu | şirkete |
| Bulunma durumu | şirkette |
| Ayrılma durumu | şirketten |
| İlgi durumu | şirketin |
| Birliktelik | şirketle |
| Çoğul | şirketler |
| Benim şirketim | şirketim |
| Senin şirketin | şirketin |
| Onun şirketi | şirketi |
| Bizim şirketimiz | şirketimiz |
| Sizin şirketiniz | şirketiniz |
| Onların şirketi / şirketleri | şirketleri |
| Bizim şirketlerimiz | şirketlerimiz |
| Bizim şirketlerimizden | şirketlerimizden |
| Sigorta şirketine yönelme | sigorta şirketine |
Örnekler
- Şirket bu yıl büyüyor.
- Bu şirketle uzun süredir çalışıyoruz.
- Şirketimiz yeni bir ofis açıyor.
- Şirkete ayrıntılı bir teklif gönderdik.
- Şirketten henüz cevap gelmedi.
- Şirketin iki şubesi var.
- Bu şirketi daha önce duymadım.
- Sigorta şirketine bir e-posta gönderdim.
Sesli okuma, cihazındaki yapay bir Türkçe sesi kullanır. Ses kalitesi ve kullanılabilirliği değişebilir; telaffuzunu değerlendirmez.
Türkçe cihaz sesi bulunamadı. Metni yine de okuyabilirsin.
Dikkat et
Öğrenci şirketi biçimini her yerde belirtme durumu sanabilir. Bu şirketi tanıyorum ile onun şirketi ifadelerini yan yana verip ekin görevini bağlamdan buldurun. Sigorta şirkete yazıyorsa yönelme ekini değil, tamlanan ekini düşürüp düşürmediğini kontrol edin.
Kendin dene
Aynı iş yerinde çalıştığımızı belirtmek için şirket sözcüğünü tamamlayın.
Cevabı veya örnek cevabı göster
şirkette
şirkette: Cümlede çalışılan yer soruluyor. Son ünlü e, son ünsüz ötümsüz t olduğu için -te gelir; iki t de yazıda korunur.
Belirli bir şirketi tanıyıp tanımadığımızı soruyoruz. Şirket sözcüğünü tamamlayın.
Cevabı veya örnek cevabı göster
şirketi
şirketi: Bu ile belirlenen şirket, tanımak fiilinin belirli nesnesidir. Buradaki -i belirtme eki olduğundan iyelik anlamı aranmamalı; kökteki t de değişmez.
Sigorta şirketi tamlamasını koruyarak sorunun kime gönderildiğini belirtin.
Cevabı veya örnek cevabı göster
şirketine
şirketine: Sorunun alıcısı bir sigorta şirketidir. Sigorta şirketi tamlamasındaki -i korunur; yönelme eki öncesinde n bulunur.
Birden çok şirketimizden gelen haberleri anlatın: çoğul + bizim + ayrılma.
Cevabı veya örnek cevabı göster
şirketlerimizden
şirketlerimizden: Haber birden çok şirketimizden geliyor. Çözümleme şirket + ler + imiz + den biçimindedir; -den doğrudan köke değil, z ile biten iyelikli biçime eklenir.
Alıştırma turu
Soruları cevapla, ardından mümkün olduğunda Türkçe cümleleri ve sözcükleri yeniden kur. Puanını kaydediyoruz.
Aynı iş yerinde çalıştığımızı belirtmek için şirket sözcüğünü tamamlayın.
Belirli bir şirketi tanıyıp tanımadığımızı soruyoruz. Şirket sözcüğünü tamamlayın.
Sigorta şirketi tamlamasını koruyarak sorunun kime gönderildiğini belirtin.
Birden çok şirketimizden gelen haberleri anlatın: çoğul + bizim + ayrılma.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
İlerlemeni koru
Alıştırma sonuçlarını hesabına kaydetmek için ücretsiz kaydol.
Kaydol ve kaydetZaten hesabım varBugün kullan
Öğrencilerden hayalî bir şirket için üç cümlelik iş notu yazmalarını isteyin: teklif kime gidiyor, cevap nereden geliyor, kim nerede çalışıyor? Şirketimiz ve sigorta şirketine biçimlerini kullandırıp ekleri işlevlerine göre ayırın.