Öğrencilerin görülen geçmiş zamanlı fiile kişi eki getirmesi için kısa bir not; -di ekinin kendi ünlü uyumu ayrı sayfada işlenir.
Temel fikir
Görülen geçmiş zaman ekinden sonra k tipi kişi ekleri gelir: -m, -n, (üçüncü tekil kişide ek yok), -k, -niz ve -ler: geldim, geldin, geldi, geldik, geldiniz, geldiler. Yalnız -niz (-nız, -nuz, -nüz) ile -ler/-lar ünlü uyumuna girer; -m, -n, -k değişmez.
| Kişi | Ek | gel- | yap- | gör- | oku- |
|---|---|---|---|---|---|
| ben | -m | geldim | yaptım | gördüm | okudum |
| sen | -n | geldin | yaptın | gördün | okudun |
| o | – | geldi | yaptı | gördü | okudu |
| biz | -k | geldik | yaptık | gördük | okuduk |
| siz | -niz / -nız / -nuz / -nüz | geldiniz | yaptınız | gördünüz | okudunuz |
| onlar | -ler / -lar | geldiler | yaptılar | gördüler | okudular |
Örnekler
- Dün akşam eve geldik.Özne olan biz, -k ekinden anlaşıldığı için çoğunlukla söylenmez: yalnız geldik bile “biz geldik” demektir.
- Bu sabah çay içtin.
- Onlar okuldan erken döndüler.
- geldinizgeldiGörülen geçmiş zaman eki: -di, -dı, -du, -dü, -ti, -tı, -tu, -tünizGörülen geçmişte kişi ekleri (k tipi)
- gittimgittiGörülen geçmiş zaman eki: -di, -dı, -du, -dü, -ti, -tı, -tu, -tümGörülen geçmişte kişi ekleri (k tipi)
- aldılaraldıGörülen geçmiş zaman eki: -di, -dı, -du, -dü, -ti, -tı, -tu, -tülarGörülen geçmişte kişi ekleri (k tipi)
- gelmedikgelmediGeçmiş zamanın olumsuzu: -medi / -madıkGörülen geçmişte kişi ekleri (k tipi)
- Otobüs geç geldi.Üçüncü tekil kişide ek yoktur: geldi tek başına “o geldi” demektir.
- Dün bizi aradınız mı?-dı ekinden sonra siz için -nız gelir; aynı biçim tek kişiye saygılı hitapta da kullanılır. mı ayrı yazılır.
Sesli okuma, cihazındaki yapay bir Türkçe sesi kullanır. Ses kalitesi ve kullanılabilirliği değişebilir; telaffuzunu değerlendirmez.
Türkçe cihaz sesi bulunamadı. Metni yine de okuyabilirsin.
Dikkat et
Öğrenciler şimdiki zamandaki z tipi ekleri taşır: geldisin, geldiz, geldisiniz yanlıştır; doğrusu geldin, geldik, geldiniz. Üçüncü tekil kişi için de ek aramazlar; geldi yeterlidir.
Kendin dene
Boşluğa parantez içindeki fiilin görülen geçmiş zaman biçimini yazın.
Cevabı veya örnek cevabı göster
geldin
geldin: özne sen; -di eklenmiş gövdeye ikinci tekil kişi eki -n gelir.
Boşluğa parantez içindeki fiilin görülen geçmiş zaman biçimini yazın.
Cevabı veya örnek cevabı göster
gittik
gittik: git ötümsüz t ile bittiği için ek -ti olur; biz için -k eklenir.
Boşluğa parantez içindeki fiilin görülen geçmiş zaman biçimini yazın.
Cevabı veya örnek cevabı göster
okudunuz
okudunuz: siz için -niz gelir; son ünlü u olduğundan ek -nuz biçimine girer.
Boşluğa parantez içindeki fiilin görülen geçmiş zaman biçimini yazın.
Cevabı veya örnek cevabı göster
aldılar
aldılar: onlar için -lar gelir, çünkü -dı ekindeki ünlü kalındır.
Alıştırma turu
Soruları cevapla, ardından mümkün olduğunda Türkçe cümleleri ve sözcükleri yeniden kur. Puanını kaydediyoruz.
Boşluğa parantez içindeki fiilin görülen geçmiş zaman biçimini yazın.
Boşluğa parantez içindeki fiilin görülen geçmiş zaman biçimini yazın.
Boşluğa parantez içindeki fiilin görülen geçmiş zaman biçimini yazın.
Boşluğa parantez içindeki fiilin görülen geçmiş zaman biçimini yazın.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Bu sözcüğü oluşturmak için parçalara doğru sırayla dokun:
Bu sözcüğü oluşturmak için parçalara doğru sırayla dokun:
İlerlemeni koru
Alıştırma sonuçlarını hesabına kaydetmek için ücretsiz kaydol.
Kaydol ve kaydetZaten hesabım varBugün kullan
Öğrencilerden dünle ilgili dört cümle yazmalarını, her fiilin altını çizip kişi ekini adlandırmalarını isteyin.