B2 grubunda önce bir balon çizimi, ardından iki sıcaklık değeri kullanın. Amaç, öğrencinin yalnızca fiili çekmesi değil, değişen varlığı özne yapması ve ulaşılan düzeyi doğru belirtmesidir. Tablodaki üçüncü tekil ve birinci çoğul kişi biçimleri karşılaştırmayı kolaylaştırır.

Temel fikir

Yükselmek geçişsiz bir fiildir; yüksekliği veya düzeyi artan varlık öznedir. Başlangıç değeri ayrılma, ulaşılan değer yönelme durumuyla kurulur: on sekiz dereceden yirmi iki dereceye. Çekimde yüksel- gövdesinin son ünlüsünü buldurun; yükseliyor ve yükselir biçimlerini ilk hecedeki ü belirlemez. Yükseleceğiz biçiminde yumuşayan ses gövdede değil, gelecek zaman ekindedir.

Karşılaştırılacak kalıplar
Biçimobiz
Şimdiki zamanyükseliyoryükseliyoruz
Geniş zamanyükseliryükseliriz
Görülen geçmiş zamanyükseldiyükseldik
Gelecek zamanyükselecekyükseleceğiz
Olumsuz şimdiki zamanyükselmiyoryükselmiyoruz
Olumsuz geçmiş zamanyükselmediyükselmedik
Şimdiki zamanda soruyükseliyor mu?yükseliyor muyuz?

Örnekler

  • Balon yavaşça yükseliyor.
  • Su seviyesi gece yükseldi.
  • Sesler birden yükseldi.
  • Sıcaklık on sekiz dereceden yirmi iki dereceye yükseldi.
  • Bu asansör en üst kata kadar yükselir.
  • Yarın balonla daha yükseğe yükseleceğiz.
  • Su seviyesi artık yükselmiyor.
  • Görevli platformu biraz yükseltti.

Sesli okuma, cihazındaki yapay bir Türkçe sesi kullanır. Ses kalitesi ve kullanılabilirliği değişebilir; telaffuzunu değerlendirmez.

Dikkat et

Öğrenci platformu sözcüğünü ekleyip fiili değiştirmiyorsa nesne ile özneyi yeniden karşılaştırın: Platform yükseldi ve Görevli platformu yükseltti. İkinci cümlede ettirgen yükseltmek gerekir. Sayısal örnekte de son değeri artış miktarından ayırın; yirmi ikiye ulaşmak, yirmi iki derece artmak değildir.

Kendin dene

  1. Şu anda süren hareketi şimdiki zamanla tamamlayın.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    yükseliyor

    yükseliyor: şu anda ifadesi sürmekte olan hareketi gösterir. Özne balon olduğu için birinci kişi eki kullanılmaz; gövdenin son ünlüsü e, yor öncesinde i seçimini açıklar.

  2. Yarın yapılacak hareketi birinci çoğul kişiyle, gelecek zamanda yazın.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    yükseleceğiz

    yükseleceğiz: yarın gelecek zamanı, biz birinci çoğul kişiyi gerektirir. Yükselecek biçimine ünlüyle başlayan kişi eki gelince k, ğ olur; öğrencinin gövdeyi değiştirmediğini denetleyin.

  3. Son sıcaklık değerini belirten durum ekini ekleyin: on sekizden yirmi ikiye.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    dereceye

    dereceye: yirmi iki, ulaşılan sıcaklıktır; bu yüzden yönelme durumu gerekir. Ünlüyle biten derece ile ek arasına y girer. Artış miktarı ise dört derecedir.

  4. Platformun yüksekliğini değiştiren görevli. Uygun fiili görülen geçmiş zamanda yazın.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    yükseltti

    yükseltti: hareketi sağlayan görevli öznedir, platformu belirtili nesnedir. Ettirgen gövdenin sonundaki t ile geçmiş zaman ekinin başındaki t yan yana gelir.

Bugün kullan

Öğrencilerden balonun şimdiki ve yarınki hareketini anlatmalarını, iki hayalî sıcaklık değeri arasındaki değişimi yazmalarını isteyin. Ardından aynı platformu bir cümlede özne, diğerinde belirtili nesne yaparak uygun fiili seçmelerini sağlayın.