Bu derste öğrencinin yalnızca fiili çekimlemesini değil, değişen varlık ile değişimi sağlayan özneyi ayırmasını hedefleyin. Kütüphanenin çalışma saatleri ve prova sayısı gibi somut bağlamlardan başlayıp maliyet ve verimlilik gibi soyut adlara geçin.
Temel fikir
Artırmak, artmak fiilinin ettirgen biçimidir ve nesne alır. Kütüphane çalışma saatlerini artırdı cümlesinde değişimi sağlayan özne ile belirtili nesneyi ayrı ayrı buldurun; ardından Talep arttı cümlesinde artan şeyin özne olduğunu gösterin. Artır- gövdesiyle artırıyorum, artırdım ve artırırım biçimlerini kurdurun. Artıracağım biçiminde yumuşayan ses gövdede değil, gelecek zaman ekindedir. Artırıldı ile eylemi yapanı belirtmeden sonucu anlatmayı çalışın; artırıyor musun? sorusunda soru ekinin ayrı yazıldığını hatırlatın.
| Kullanım / kişi | Biçim |
|---|---|
| Mastar | artırmak |
| Şimdiki zaman: ben | artırıyorum |
| Görülen geçmiş zaman: ben | artırdım |
| Gelecek zaman: ben | artıracağım |
| Geniş zaman: ben | artırırım |
| Olumsuz şimdiki zaman: ben | artırmıyorum |
| Yeterlik: ben | artırabilirim |
| Edilgen geçmiş zaman: o | artırıldı |
| Şimdiki zaman sorusu: sen | artırıyor musun? |
Örnekler
- Kütüphane bu ay çalışma saatlerini artırdı.
- Bu düzenleme üretim maliyetini artırıyor.
- Gelecek hafta prova sayısını artıracağız.
- Katılımcı sayısını yirmiden otuza artırdık.
- Sunum süresini beş dakika artırdık.
- Fiyatı artırmadan kaliteyi artırabiliriz.
- Yeni yazılım ekibin verimliliğini artırır.
- Talep arttığı için sefer sayısı artırıldı.
Sesli okuma, cihazındaki yapay bir Türkçe sesi kullanır. Ses kalitesi ve kullanılabilirliği değişebilir; telaffuzunu değerlendirmez.
Türkçe cihaz sesi bulunamadı. Metni yine de okuyabilirsin.
Dikkat et
Öğrenci artış miktarına yönelme eki getirirse anlam değişir: beş dakika artırmak beş dakika eklemektir; on dakikaya artırmak ise son süreyi on dakika yapmaktır. Yirmiden otuza sözünde başlangıç ve sonuç değerlerini işaretletin. Ayrıca artırmak gövdesindeki noktasız ı harfini kontrol edin.
Kendin dene
Cihazın sinyal gücünü yükselttiğini anlatan fiili seçin.
Cevabı veya örnek cevabı göster
artırıyor
artırıyor: Cihaz değişimi sağlıyor; sinyal gücünü belirtili nesnedir. Artıyor seçilirse artan şey cihaz olur ve bu nesne cümlede karşılıksız kalır.
Artırmak fiilini gelecek zamanda birinci çoğul kişiye göre çekimleyin.
Cevabı veya örnek cevabı göster
artıracağız
artıracağız: Gelecek ay gelecek zamanı, biz birinci çoğul kişiyi gerektirir. Kişi eki ünlüyle başladığı için gelecek zaman ekinin sonundaki k, ğ olur.
Süre beş dakikadan on dakikaya çıktı. Artış miktarını dakika sözcüğüyle tamamlayın.
Cevabı veya örnek cevabı göster
dakika
dakika: On ile beş arasındaki fark beştir; boşluk ulaşılan süreyi değil, eklenen miktarı bildirir. Beş dakikaya denirse beş dakika sonuç değeri olur.
Kontenjan yirmiden otuza çıktı. Ulaşılan sayıyı otuz sözcüğüne ek getirerek yazın.
Cevabı veya örnek cevabı göster
otuza
otuza: Otuz, artış miktarı değil, yeni kontenjandır. Bu yüzden yönelme eki -a gerekir; başlangıç değeri zaten yirmiden sözüyle verilmiştir.
Alıştırma turu
Soruları cevapla, ardından mümkün olduğunda Türkçe cümleleri ve sözcükleri yeniden kur. Puanını kaydediyoruz.
Cihazın sinyal gücünü yükselttiğini anlatan fiili seçin.
Artırmak fiilini gelecek zamanda birinci çoğul kişiye göre çekimleyin.
Süre beş dakikadan on dakikaya çıktı. Artış miktarını dakika sözcüğüyle tamamlayın.
Kontenjan yirmiden otuza çıktı. Ulaşılan sayıyı otuz sözcüğüne ek getirerek yazın.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
İlerlemeni koru
Alıştırma sonuçlarını hesabına kaydetmek için ücretsiz kaydol.
Kaydol ve kaydetZaten hesabım varBugün kullan
Öğrencilere bir prova çizelgesi tasarlatın. Eski ve yeni süreyi, ardından eklenen dakika sayısını yazdırın. Son olarak gelecek hafta neyi artıracaklarını gelecek zamanla anlattırın; sayıların birbirini tutup tutmadığını kontrol ettirin.