Miasteczko ufa zegarmistrzowi, ale on nie potrafi wyjechać nawet na tydzień. Śledź naprawę i zauważ, kiedy zmienia się jego sposób pracy. Najważniejsze pytanie brzmi: co musi się zmienić, żeby mógł wyjechać?
Zasada
Naprawę i przekazywanie wiedzy odczytaj jako dwa powiązane wydarzenia. Zegar znów chodzi, lecz zeszyt pomaga rozwiązać problem, którego nie usunie nowa część. Oprzyj interpretację finału na działaniach i przedmiotach: przekazaniu klucza, odpowiedziach na pytania i bilecie powrotnym. Odróżniaj wydarzenia od wniosków, które można z nich wyciągnąć.
Przeczytaj tekst
Kasabanın meydanındaki saat, kırk yıldır Rıza Usta'ya emanetti. Fırıncı sabah tezgâhını açarken, çocuklar okuldan dönerken başlarını kaldırıp ona bakardı. Herkesin cebinde telefon vardı ama meydandaki saatin sesi başka türlü bir güven veriyordu. Saat birkaç dakika geri kalsa bile dükkânın kapısında biri belirirdi.
Rıza Usta o sonbahar kız kardeşini görmek için bir haftalığına kasabadan ayrılmak istiyordu. Biletini iki kez almış, ikisinde de son anda vazgeçmişti. Üç yıldır yanında çalışan Derya küçük saatleri tek başına onarıyordu. Yine de kuledeki saate çıkılacağı zaman ustası alet çantasını kimseye bırakmazdı. Derya hangi parçanın neden değiştiğini sorduğunda, “Sen şimdi müşterilerle ilgilen, sonra anlatırım,” derdi. O sonra bir türlü gelmezdi.
Yola çıkmayı düşündüğü günden iki gün önce meydandaki saat durdu. Kasabalılar meydanda sessizce bekliyordu. Rıza Usta, Derya'yla birlikte kuleye çıktı. Aşınmış parçayı görünce ne yapılacağını hemen anladı. “Yedeği dükkânda, sağdaki üçüncü çekmecede,” dedi. Derya aşağı indi ama bütün çekmeceler birbirine benziyordu. Üzerlerinde ne bir ad ne de bir işaret vardı.
Dükkâna döndüklerinde Rıza Usta elini çekmeceye uzattı. Sonra durdu. Çekmeceyi açmak yerine tabureye oturdu. “Ben burada olmasaydım ne yapacaktın?” diye sordu. Derya bir süre sustu. “Parçayı değiştirebilirim. Ama senin aklından geçeni okuyamam.” Usta ilk kez bu cevabı bir itiraz değil, bir açıklama olarak dinledi. Rıza anahtarı Derya'ya uzattı. Birlikte çekmeceleri açıp içindekileri adlandırdılar. Derya her çekmeceye bir etiket yapıştırdı.
Kuleye yeniden çıktıklarında Rıza Usta bu kez geride durdu. Derya parçayı dikkatle değiştirdi. Usta yapılan işi kontrol etti; saat yeniden işlemeye başladı. Aşağıdan birkaç kişi el salladı. Rıza Usta'nın içi rahatladı, fakat saatin yeniden işlemesi, bütün sorunun çözüldüğü anlamına gelmiyordu. Bilgisini paylaşmadıkça dükkândan ayrılamayacağını anlamıştı.
O akşam Derya bir defter açtı. Yalnızca parçaların adlarını değil, ustanın onları hangi belirtilere bakarak değiştirdiğini de yazdı. Bazı yerlere küçük çizimler ekledi. Rıza Usta anlatırken ilk kez sözünün kesilmesine kızmıyordu. Derya anlamadığı yerde soruyor, usta başka bir örnek veriyordu.
İki gün sonra Rıza Usta otobüs durağında bekliyordu. Dönüş biletini cebine koydu. Onarım defteri dükkânda kalmıştı. Meydandaki saat sekizi vurdu. Usta ayağa kalkıp dükkâna doğru bir adım attı, ardından gülümsedi ve otobüse döndü. Saat onsuz da çalışıyordu.
Przykłady
- Rıza anahtarı Derya'ya uzattı.Rıza podał Deryi klucz.
- Derya parçayı dikkatle değiştirdi.Derya ostrożnie wymieniła część.
- Kasabalılar meydanda sessizce bekliyordu.Mieszkańcy miasteczka czekali w milczeniu na placu.
- Çekmeceyi açmak yerine tabureye oturdu.Zamiast otworzyć szufladę, usiadł na stołku.
- Saatin yeniden işlemesi, bütün sorunun çözüldüğü anlamına gelmiyordu.To, że zegar znów chodził, nie oznaczało, że cały problem został rozwiązany.
- Dönüş biletini cebine koydu.Włożył bilet powrotny do kieszeni.
- Bilgisini paylaşmadıkça dükkândan ayrılamayacağını anlamıştı.Zrozumiał, że nie będzie mógł wyjechać i zostawić warsztatu, dopóki nie podzieli się swoją wiedzą.
Odczyt korzysta z tureckiego głosu syntetycznego dostępnego na urządzeniu. Jakość i dostępność są różne; funkcja nie ocenia twojej wymowy.
Brak tureckiego głosu na urządzeniu. Nadal możesz przeczytać tekst.
Uważaj
W zdaniu Saat onsuz da çalışıyordu wyrażenie onsuz da znaczy „nawet bez niego”. Nie dowodzi to, że miasteczko już nigdy nie będzie go potrzebować. Bilet powrotny wskazuje na chwilową nieobecność, a nie na porzucenie zawodu.
Spróbuj samodzielnie
Na jak długo zegarmistrz chciał wyjechać? Podaj po turecku czas wskazany w tekście.
Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź
bir hafta / yedi gün
bir hafta / yedi gün: chce odwiedzić siostrę na tydzień. Dwa dni wspomniane później dotyczą terminu wyjazdu, nie długości pobytu.
Kto wymienił część zegara? Podaj imię.
Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź
Derya
Derya: to ona wymienia część, a zegarmistrz stoi z tyłu. Późniejsza kontrola pracy nie oznacza, że to on dokonał wymiany.
Którą interpretację potwierdza bilet powrotny? Wybierz: ara veriyor / işi bırakıyor.
Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź
ara veriyor
ara veriyor: zachowuje bilet powrotny i zostawia zeszyt napraw w warsztacie. Te szczegóły wskazują na przerwę w pracy; tekst nie mówi o emeryturze.
Co mogą ułatwić rysunki Deryi? Wybierz: bilgiyi aktarmayı / dükkânı kapatmayı.
Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź
bilgiyi aktarmayı
bilgiyi aktarmayı: rysunki uzupełniają nazwy części i opis objawów usterek. Pomagają zrozumieć naprawę bez całkowitego polegania na pamięci mistrza.
Runda ćwiczeń
Odpowiedz na pytania, a tam, gdzie to możliwe, ułóż tureckie zdania i słowa. Zapamiętamy twój wynik.
Na jak długo zegarmistrz chciał wyjechać? Podaj po turecku czas wskazany w tekście.
bir hafta / yedi gün
Kto wymienił część zegara? Podaj imię.
Którą interpretację potwierdza bilet powrotny? Wybierz: ara veriyor / işi bırakıyor.
Co mogą ułatwić rysunki Deryi? Wybierz: bilgiyi aktarmayı / dükkânı kapatmayı.
Dotykaj słów we właściwej kolejności.
Dotykaj słów we właściwej kolejności.
Dotykaj słów we właściwej kolejności.
Zachowaj postępy
Załóż darmowe konto, aby zapisywać na nim wyniki ćwiczeń.
Załóż konto i zapiszMam już kontoUżyj tego dzisiaj
Opisz zmianę zachowania zegarmistrza w czterech tureckich zdaniach. Dwa z nich poprzyj szczegółami z tekstu. Następnie przewidź, jak warsztat może działać po jego powrocie, zaznaczając, że to tylko możliwość.

