Bu derste öğrencilerin bir kişiyi savunma ile bir görüşü savunma arasındaki anlam bağını kurmasını sağlayın. Ardından görüş aktarımını çalıştırın; birinin savunduğu görüşün kanıtlanmış bir sonuç olmadığını örnek üzerinden gösterin.

Temel fikir

Savunmak geçişli bir fiildir. Belirtili nesneyi seni savunmak ve öneriyi savunmak örnekleriyle, adlaştırılmış yan cümleyi ise bu yöntemin daha etkili olduğunu savunmak yapısıyla ele alın. Savun- gövdesi çekimde korunur; savunacağım ve savunacağız biçimlerindeki yumuşama gelecek zaman ekindedir. Tablodaki çoğul biçimler geçerlidir; onlar öznesiyle yüklemde çoğul eki kullanılmayabileceğini de belirtin.

Karşılaştırılacak kalıplar
KişiŞimdiki zamanGörülen geçmiş zamanGelecek zamanGeniş zamanOlumsuz şimdiki zaman
bensavunuyorumsavundumsavunacağımsavunurumsavunmuyorum
sensavunuyorsunsavundunsavunacaksınsavunursunsavunmuyorsun
osavunuyorsavundusavunacaksavunursavunmuyor
bizsavunuyoruzsavunduksavunacağızsavunuruzsavunmuyoruz
sizsavunuyorsunuzsavundunuzsavunacaksınızsavunursunuzsavunmuyorsunuz
onlarsavunuyorlarsavundularsavunacaklarsavunurlarsavunmuyorlar

Örnekler

  • Ben seni savunuyorum.
  • Biz öneriyi savunduk.
  • Sen kimi savunuyorsun?
  • Bu yöntemin daha etkili olduğunu savunuyor.
  • Yarın toplantıda kendi önerimi savunacağım.
  • Seni savunuyorum ama bu konuda sana katılmıyorum.
  • Eleştirilere karşı kendini sakin bir dille savundu.
  • Bu kararı artık savunmuyorum.

Sesli okuma, cihazındaki yapay bir Türkçe sesi kullanır. Ses kalitesi ve kullanılabilirliği değişebilir; telaffuzunu değerlendirmez.

Dikkat et

Öğrenci, sana katılmak yapısındaki yönelme durumunu savunmak fiiline taşıyabilir. Savunulan kişiyi sormak için kimi sorusunu kullanın ve seni biçimini buldurun. Birini savunmanın onun her görüşüne katılmak anlamına gelmediğini ayrıca tartıştırın.

Kendin dene

  1. Sen zamirini nesne olarak kullanıp boşluğu doldurun.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    seni

    seni: Boşluk, savunulan kişiyi gösteren belirtili nesnedir. Sen zamiri burada belirtme durumu alır; sana yazılması, başka bir fiilin istediği durumu aktarma hatası olur.

  2. Savunmak fiilini biz için gelecek zamanda çekimleyin.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    savunacağız

    savunacağız: Yönerge gelecek zamanı ve birinci çoğul kişiyi ister. Savun- gövdesine gelen -acak ekinin sonundaki k, ünlüyle başlayan -ız kişi ekinden önce ğ olur.

  3. Savunmak fiilini ben için olumsuz şimdiki zamanda çekimleyin.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    savunmuyorum

    savunmuyorum: Olumsuz fiille kullanılan artık, önceki tutumun sona erdiğini anlatır. Şimdiki zaman öncesindeki olumsuzluk biçimi -mu-, konuşanı gösteren kişi eki ise -um olur.

  4. Yöntemin daha etkili olduğu görüşünü aktarmak için olmak fiilini uygun biçime getirin.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    olduğunu

    olduğunu: Yöntemin yan cümlenin öznesidir; yan cümlenin bütünü belirtili nesne görevindedir. -duk, üçüncü tekil kişi iyelik eki -u ve belirtme durumu biçimi -nu birleşirken k yumuşar. Buradaki yapı tek başına geçmiş zaman bildirmez.

Bugün kullan

Öğrencilerden bir öneriyi gerekçesiyle savunmalarını, ardından bir kişiyi savunurken onun bir görüşüne katılmadıklarını yazmalarını isteyin. Çekimleri çalıştıktan sonra eleştirmek fiiline geçin.