Bu B1 dersinde öğrencinin tanımak fiilini hem kişisel tanışıklık hem de birini ayırt etme anlamında kullanmasını hedefleyin. Fotoğraf ve ses gibi ipuçları üzerinden kısa durumlar kurun; öğrenciden seçtiği anlamı açıklamasını isteyin.

Temel fikir

Tanımak geçişli bir fiildir; belirli nesne belirtme durumu alır: seni, komşularımı, bu mahalleyi. Sesinden tanımak yapısında ayrılma durumu, tanımaya yarayan ipucunu gösterir. Tanıyorum biçiminin süren tanışıklığı da anlattığını vurgulayın. Tanı- kökünü tanıyorum, tanıdım, tanıyacağım, tanırım biçimleriyle karşılaştırın. Olumsuzluk için tanımıyorum, soru için ayrı yazılan tanıyor musun? yapısını çalıştırın. Kişi eki yeterliyse özne zamiri söylenmeyebilir.

Karşılaştırılacak kalıplar
KişiŞimdiki zamanGörülen geçmiş zamanGelecek zamanGeniş zaman
bentanıyorumtanıdımtanıyacağımtanırım
sentanıyorsuntanıdıntanıyacaksıntanırsın
otanıyortanıdıtanıyacaktanır
biztanıyoruztanıdıktanıyacağıztanırız
siztanıyorsunuztanıdınıztanıyacaksınıztanırsınız
onlartanıyorlartanıdılartanıyacaklartanırlar

Örnekler

  • Ben komşularımı iyi tanıyorum.
  • Annem seni hemen tanıdı.
  • Biz bu mahalleyi tanıyoruz.
  • Bu fotoğraftaki kadını tanımıyorum.
  • Onu sesinden tanırım.
  • Yarın beni kolayca tanıyacaksın.
  • Adını biliyorum ama onu tanımıyorum.
  • Bu insanları tanıyor musun?

Sesli okuma, cihazındaki yapay bir Türkçe sesi kullanır. Ses kalitesi ve kullanılabilirliği değişebilir; telaffuzunu değerlendirmez.

Dikkat et

Öğrencinin kendi dilindeki tek bir “bilme” fiilini her bağlama taşımadığını kontrol edin. Adını biliyorum ama onu tanımıyorum cümlesinde bilgi sahibi olma ile kişisel tanışıklık ayrılır. Ayrıca tanı- kökündeki noktasız ı, gelecek zamandaki kaynaştırma y sesi ve tanıyacağım biçimindeki ünsüz yumuşaması üzerinde durun.

Kendin dene

  1. Görülen geçmiş zamanın birinci tekil kişisiyle tamamlayın: dün birini sesinden ayırt etme.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    tanıdım

    tanıdım: dün sözü olayın geçmişte olduğunu, ben ise birinci tekil kişiyi gösterir. Sesinden sözü tanınan nesneyi değil, tanımayı sağlayan ipucunu belirtir.

  2. Şimdiki zamanın olumsuz biçimini kullanın: bu kişiyle tanışıklığımız yok.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    tanımıyoruz

    tanımıyoruz: biz öznesi için birinci çoğul kişi gerekir. Olumsuz şimdiki zaman biçiminde yor öncesinde mı, sonda kişi eki -uz bulunur.

  3. Gelecek zamanın birinci tekil kişisiyle tamamlayın.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    tanıyacağım

    tanıyacağım: istenen gelecek zaman, yarın sözüyle uyumludur. Ünlüyle biten kökten sonra y gelir; gelecek zaman ekinin k sesi, ünlüyle başlayan kişi ekinden önce ğ olur.

  4. Adını bildiğiniz kişiyle tanışıklığınız olmadığını söyleyen biçimi seçin.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    tanımıyorum

    tanımıyorum: konuşan kişi adı biliyor, ancak kişiyle tanışıklığı yok. Burada bilmiyorum seçimi, bilgi ile tanışıklık arasındaki karşıtlığı açık biçimde vermez.

Bugün kullan

Öğrencilerden tanıdıkları birini ve sesinden ayırt edebildikleri birini anlatmalarını isteyin. Bir olumsuz cümle ve tanıyor musun? sorusu ekletin; ardından sevinmek dersine geçin.