Bu derste öğrencilerin yalnızca ekleri sıralamasını değil, maaşın kime ait olduğunu ve cümlede hangi görevi üstlendiğini açıklamasını isteyin. Gerçek gelir bilgisi istemeden, kurmaca tutarlar ve ödeme günleri üzerinden çalışın.
Temel fikir
Maaş adında iki a da korunur; son ş ünlüyle başlayan ek önünde yumuşamaz: maaşa, maaşı, maaşlar. Tahtada Maaşı biliyorum ile Onun maaşı yüksek cümlelerini karşılaştırın: ilkinde belirtme durumu, ikincisinde üçüncü tekil kişi iyeliği vardır. İkinci cümlenin öznesi nesneye dönüştürüldüğünde onun maaşını olur. Genel ek kurallarını ilgili ek derslerine bağlayın.
| Kullanım | Biçim |
|---|---|
| Yalın durum | maaş |
| Belirtme durumu | maaşı |
| Yönelme durumu | maaşa |
| Bulunma durumu | maaşta |
| Ayrılma durumu | maaştan |
| İlgi eki | maaşın |
| Çoğul | maaşlar |
| Birinci tekil kişi iyeliği | maaşım |
| İkinci tekil kişi iyeliği | maaşın |
| Üçüncü tekil kişi iyeliği | onun maaşı |
| Birinci çoğul kişi iyeliği | maaşımız |
| İkinci çoğul kişi iyeliği | maaşınız |
| Üçüncü çoğul kişi: birden çok maaş | onların maaşları |
| Çoğul + birinci çoğul kişi iyeliği | maaşlarımız |
| Birinci tekil kişi iyeliği + ayrılma | maaşımdan |
| Üçüncü tekil kişi iyeliği + belirtme | onun maaşını |
| Üçüncü tekil kişi iyeliği + yönelme | onun maaşına |
Örnekler
- Maaşım dün hesabıma yattı.
- Bu maaşa yol parası dâhil.
- Maaşlarımız bu ay değişmedi.
- Maaşımdan her ay biraz para biriktiriyorum.
- Teklif edilen maaşın tamamı belgede yazıyor.
- Onun maaşını kendi maaşımla karşılaştırmıyorum.
- Maaşta küçük bir artış var.
Sesli okuma, cihazındaki yapay bir Türkçe sesi kullanır. Ses kalitesi ve kullanılabilirliği değişebilir; telaffuzunu değerlendirmez.
Türkçe cihaz sesi bulunamadı. Metni yine de okuyabilirsin.
Dikkat et
Öğrenci iyelik ekini getirdikten sonra durum ekini hâlâ kökün son sesine göre seçebilir. Maaştan ile maaşımdan biçimlerini yan yana yazdırın; ikinci biçimde ayrılma eki m sesinden sonra gelir. Onun maaşına biçiminde ise iyelik ekinden sonraki n sesinin atlanıp atlanmadığını kontrol edin.
Kendin dene
Boşluğu maaş sözcüğünün bulunma durumuyla tamamlayın.
Cevabı veya örnek cevabı göster
maaşta
maaşta: Artışın hangi maaşta olduğu belirtiliyor; bu yüzden bulunma durumu gerekir. Son sesteki ş ekin t ile başlamasını, son ünlü a ise -ta biçimini açıklar.
Her ay ayrılan paranın kaynağını belirtin: benim maaşım, ayrılma durumu.
Cevabı veya örnek cevabı göster
maaşımdan
maaşımdan: Paranın kaynağı konuşanın kendi maaşıdır. Önce maaşım ile sahip belirlenir, ardından -dan ile kaynak gösterilir.
Onun maaşı sözünü belirtili nesne yaparak boşluğu doldurun.
Cevabı veya örnek cevabı göster
maaşını
maaşını: onun tamlayanı iyelik ilişkisini kurar; bilmiyorum yüklemi ise bu öbeği belirtili nesne olarak alır. maaşı + n + ı çözümlemesi iki görevi ayrı ayrı gösterir.
Birden çok kişinin maaşını çoğul ve birinci çoğul kişi iyelik ekiyle yazın.
Cevabı veya örnek cevabı göster
maaşlarımız
maaşlarımız: Birden çok maaş bize aittir; -lar çoğul ekini -ımız iyelik eki izler. Sözcük yatıyor yükleminin öznesi olduğu için belirtme eki almaz.
Alıştırma turu
Soruları cevapla, ardından mümkün olduğunda Türkçe cümleleri ve sözcükleri yeniden kur. Puanını kaydediyoruz.
Boşluğu maaş sözcüğünün bulunma durumuyla tamamlayın.
Her ay ayrılan paranın kaynağını belirtin: benim maaşım, ayrılma durumu.
Onun maaşı sözünü belirtili nesne yaparak boşluğu doldurun.
Birden çok kişinin maaşını çoğul ve birinci çoğul kişi iyelik ekiyle yazın.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
İlerlemeni koru
Alıştırma sonuçlarını hesabına kaydetmek için ücretsiz kaydol.
Kaydol ve kaydetZaten hesabım varBugün kullan
Öğrencilere kurmaca bir maaş verin; hesaba yatma, maaşa dâhil olma ve maaştan para ayırma hakkında üç cümle yazdırın. Ardından birinci kişi iyeliğini üçüncü kişiye çevirtip değişen ekleri açıklatın.