Öğrencilerin uzun bir adı kök, çoğul, iyelik, durum sırasıyla kurup soldan sağa çözmeleri için kısa bir not.
Temel fikir
Ad çekiminde sıra sabittir: kök + çoğul eki + iyelik eki + durum eki (ev-ler-imiz-den). Üçüncü kişi iyelik ekinden (-i, -si, -leri) sonra, durum ekinden önce kaynaştırma n sesi gelir: evinde.
| Sıra | Biçimler | Örnek |
|---|---|---|
| 1 çoğul eki | -ler / -lar | evler |
| 2 iyelik eki | -(i)m, -(i)n, -(s)i, -(i)miz, -(i)niz, -leri / -ları | evlerimiz |
| 3 durum eki | -(y)i, -(y)e, -de, -den, -(n)in | evlerimizden |
Örnekler
- Kitaplarım şimdi çantamda.Çoğul eki iyelik ekinden önce gelir: kitaplarım. çantamda sözcüğünde iyelik eki -m, bulunma durumu ekinden önce yer alır.
- Çocuklarımız bu akşam dedesinin evinde kalacak.Üçüncü kişi iyelik ekinden sonra durum eki kaynaştırma n alır: evinde; dedesinin sözcüğünde de -si ekinden sonra aynı n vardır.
- Dün arkadaşlarıma hediye aldım.
- evlerimizdenevlerÇoğul eki: -ler / -larimizİyelik eki, biz: -(i)miz / -(ı)mız / -(u)muz / -(ü)müzdenAyrılma durumu eki: -den / -dan / -ten / -tanSoldan okuyun: ev, çoğul ler, iyelik imiz, çıkma durumu den. Sıra değişmez.
- çocuklarınızdançocuklarÇoğul eki: -ler / -larınızİkinci çoğul kişi iyelik eki: -ınız / -iniz / -unuz / -ünüzdanAyrılma durumu eki: -den / -dan / -ten / -tan
- masalarımızamasalarÇoğul eki: -ler / -larımızİyelik eki, biz: -(i)miz / -(ı)mız / -(u)muz / -(ü)müzaYönelme durumu eki: -e / -a / -ye / -ya
- ağaçlarımızdanağaçlarÇoğul eki: -ler / -larımızİyelik eki, biz: -(i)miz / -(ı)mız / -(u)muz / -(ü)müzdanAyrılma durumu eki: -den / -dan / -ten / -tanÇoğul eki olmasaydı ç yumuşardı: ağacımız. -lar ünsüzle başladığı için ç değişmez: ağaçlarımız.
- öğretmenlerinizdenöğretmenlerÇoğul eki: -ler / -larinizİkinci çoğul kişi iyelik eki: -ınız / -iniz / -unuz / -ünüzdenAyrılma durumu eki: -den / -dan / -ten / -tan
Sesli okuma, cihazındaki yapay bir Türkçe sesi kullanır. Ses kalitesi ve kullanılabilirliği değişebilir; telaffuzunu değerlendirmez.
Türkçe cihaz sesi bulunamadı. Metni yine de okuyabilirsin.
Dikkat et
Öğrenciler çoğul ekini iyelikten sonra getirir (evimler); doğrusu evlerim. annemler gibi kalıplaşmış kullanımlar başka bir anlam taşır, ayrıca anlatılmalıdır.
Kendin dene
ev sözcüğüne sırasıyla çoğul, “bizim” iyeliği ve bulunma durumu ekini getirin.
Cevabı veya örnek cevabı göster
evlerimizde
evlerimizde: önce çoğul -ler, sonra iyelik -imiz, en sonda bulunma durumu -de.
kitap sözcüğüne önce çoğul, sonra “benim” iyeliği ekini getirin.
Cevabı veya örnek cevabı göster
kitaplarım
kitaplarım: çoğul -lar iyelik -ım ekinden önce gelir; tekil olsaydı kitabım olurdu (p → b).
okul sözcüğüne sırasıyla çoğul, “bizim” iyeliği ve çıkma durumu ekini getirin.
Cevabı veya örnek cevabı göster
okullarımızdan
okullarımızdan: -lar, -ımız, -dan; ötümlü z sesinden sonra ek d ile başlar.
ev sözcüğüne üçüncü kişi iyeliğini ve bulunma durumu ekini getirin.
Cevabı veya örnek cevabı göster
evinde
evinde: üçüncü kişi iyeliğinden sonra durum eki kaynaştırma n alır, ek -nde olur.
Alıştırma turu
Soruları cevapla, ardından mümkün olduğunda Türkçe cümleleri ve sözcükleri yeniden kur. Puanını kaydediyoruz.
ev sözcüğüne sırasıyla çoğul, “bizim” iyeliği ve bulunma durumu ekini getirin.
kitap sözcüğüne önce çoğul, sonra “benim” iyeliği ekini getirin.
okul sözcüğüne sırasıyla çoğul, “bizim” iyeliği ve çıkma durumu ekini getirin.
ev sözcüğüne üçüncü kişi iyeliğini ve bulunma durumu ekini getirin.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Bu sözcüğü oluşturmak için parçalara doğru sırayla dokun:
Bu sözcüğü oluşturmak için parçalara doğru sırayla dokun:
İlerlemeni koru
Alıştırma sonuçlarını hesabına kaydetmek için ücretsiz kaydol.
Kaydol ve kaydetZaten hesabım varBugün kullan
Öğrencilerden kapı, pencere ve oda sözcüklerini “bizim … -den” anlamında çoğul olarak ve doğru sırayla yazmalarını isteyin.