Bu B1 dersinde öğrencinin yalnızca çekim yapmasını değil, değişiklikten etkilenen varlığı nesne olarak kurmasını hedefleyin. Önce tablodaki biçimleri okutun; ardından örneklerde işi yapanı ve değiştirilen şeyi buldurun.
Temel fikir
Değiştirmek geçişli bir fiildir; belirli nesne belirtme durumu eki alır: planı değiştirmek. Yerine alınan şeyi ile ya da ekleşmiş biçimiyle gösterebilirsiniz: gömleği daha büyük bir gömlekle değiştirmek. Değiştir- gövdesi değiştiriyorum ve değiştirmiyorum biçimlerinde korunur; geniş zamanın birinci tekil kişisi değiştiririm olur. Kişi ekinin özneyi gösterdiği cümlelerde zamirin söylenmeyebileceğini de belirtin.
| Kişi | Şimdiki zaman | Görülen geçmiş zaman | Gelecek zaman | Geniş zaman | Olumsuz şimdiki zaman |
|---|---|---|---|---|---|
| ben | değiştiriyorum | değiştirdim | değiştireceğim | değiştiririm | değiştirmiyorum |
| sen | değiştiriyorsun | değiştirdin | değiştireceksin | değiştirirsin | değiştirmiyorsun |
| o | değiştiriyor | değiştirdi | değiştirecek | değiştirir | değiştirmiyor |
| biz | değiştiriyoruz | değiştirdik | değiştireceğiz | değiştiririz | değiştirmiyoruz |
| siz | değiştiriyorsunuz | değiştirdiniz | değiştireceksiniz | değiştirirsiniz | değiştirmiyorsunuz |
| onlar | değiştiriyorlar | değiştirdiler | değiştirecekler | değiştirirler | değiştirmiyorlar |
Örnekler
- Ben şifreyi değiştirdim.
- Yarın planı değiştireceğiz.
- Şimdi pili değiştiriyorum.
- Fikrimi değiştirmedim.
- Bu gömleği daha büyük bir gömlekle değiştirmek istiyorum.
- Toplantının saati değişti.
- Her ay şifremi değiştiririm.
Sesli okuma, cihazındaki yapay bir Türkçe sesi kullanır. Ses kalitesi ve kullanılabilirliği değişebilir; telaffuzunu değerlendirmez.
Türkçe cihaz sesi bulunamadı. Metni yine de okuyabilirsin.
Dikkat et
Öğrenci, kendi dilinde tek fiille karşılanan iki yapıyı karıştırabilir: Planı değiştirdim cümlesinde plan nesne, Plan değişti cümlesinde öznedir. İkinci cümle değişikliğin nedenini söylemez; mutlaka kendiliğinden gerçekleştiği sonucunu çıkartmayın. Ben değiştim de bir nesneyi değiştirmeyi anlatmaz.
Kendin dene
Şifreyi değiştiren kişinin kendisinden söz ettiği cümleyi görülen geçmiş zamanla tamamlayın.
Cevabı veya örnek cevabı göster
değiştirdim
değiştirdim: dün tamamlanmış eylemi geçmişe yerleştirir. Gövdenin sonundaki r ötümlü olduğu için ek d ile başlar; sondaki -m işi yapanın konuşan kişi olduğunu gösterir.
Planı değiştirecek grubun kendisinden söz ettiği cümleyi gelecek zamanla tamamlayın.
Cevabı veya örnek cevabı göster
değiştireceğiz
değiştireceğiz: istenen kişi birinci çoğul, zaman gelecektir. -ecek ekine ünlüyle başlayan -iz gelince k yumuşar ve -eceğiz oluşur.
Saati özne olarak alın; uygun fiili seçip görülen geçmiş zamanda çekimleyin.
Cevabı veya örnek cevabı göster
değişti
değişti: değişen şey toplantının saatidir; saat başka bir şeyi değiştiren kişi değildir. Bu yüzden değişmek seçilir; gövde sonundaki ötümsüz ş, geçmiş zaman ekinin t ile başlamasını gerektirir.
Belirli nesne olan gömlek sözcüğüne uygun durum ekini getirin.
Cevabı veya örnek cevabı göster
gömleği
gömleği: bu sözcüğü belirli bir gömleği gösterir. Nesneye gelen -i ünlüyle başladığı için gömlek sözcüğünün sonundaki k, ğ olur.
Alıştırma turu
Soruları cevapla, ardından mümkün olduğunda Türkçe cümleleri ve sözcükleri yeniden kur. Puanını kaydediyoruz.
Şifreyi değiştiren kişinin kendisinden söz ettiği cümleyi görülen geçmiş zamanla tamamlayın.
Planı değiştirecek grubun kendisinden söz ettiği cümleyi gelecek zamanla tamamlayın.
Saati özne olarak alın; uygun fiili seçip görülen geçmiş zamanda çekimleyin.
Belirli nesne olan gömlek sözcüğüne uygun durum ekini getirin.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
İlerlemeni koru
Alıştırma sonuçlarını hesabına kaydetmek için ücretsiz kaydol.
Kaydol ve kaydetZaten hesabım varBugün kullan
Öğrenciden değiştirdiği bir şifreyi, değiştireceği bir planı ve değiştirmek istediği bir eşyayı anlatmasını isteyin. Sonra planı özne yaparak değişmek ile yeni bir cümle kurdurun; nesne ekinin kalkıp kalkmadığını kontrol edin.