Önce sınıfta bir başlangıç noktası ve bir hedef belirleyin. Öğrenciden bir eşyayı başka bir yere götürmesini, sonra geri getirmesini isteyin. Bu hareket üzerinden nesne, yönelme tümleci ve konuşanın bakış açısını görünür kılın.
Temel fikir
Götürmek geçişli bir fiildir. Belirli nesne belirtme, hedef adı yönelme durumu eki alır: çantayı arabaya götürmek. Çekimde götür- gövdesi korunur; götüreceğim ve götüreceğiz biçimlerindeki yumuşama gelecek zaman ekindedir. Tablodaki geniş zamanı alışkanlık örneğiyle, götürür müsün? biçimini ise rica bağlamıyla çalıştırın. Götür tekil ve samimi, götürün çoğul ya da nazik hitaptır. Onlar ile tabloda çoğul çekimler verilmiştir; tekil yüklem de kullanılabilir.
| Kişi | Şimdiki zaman | Görülen geçmiş zaman | Gelecek zaman | Geniş zaman | Olumsuz şimdiki zaman |
|---|---|---|---|---|---|
| ben | götürüyorum | götürdüm | götüreceğim | götürürüm | götürmüyorum |
| sen | götürüyorsun | götürdün | götüreceksin | götürürsün | götürmüyorsun |
| o | götürüyor | götürdü | götürecek | götürür | götürmüyor |
| biz | götürüyoruz | götürdük | götüreceğiz | götürürüz | götürmüyoruz |
| siz | götürüyorsunuz | götürdünüz | götüreceksiniz | götürürsünüz | götürmüyorsunuz |
| onlar | götürüyorlar | götürdüler | götürecekler | götürürler | götürmüyorlar |
Örnekler
- Çantayı arabaya götürüyorum.
- Babam kediyi veterinere götürdü.
- Yarın sizi istasyona götüreceğiz.
- Her cuma komşumu pazara götürürüm.
- Bu ağır kutuyu yukarı götürmüyorum.
- Bu sandalyeyi balkona götürür müsün?
- Lütfen bu tabağı mutfağa götürün.
Sesli okuma, cihazındaki yapay bir Türkçe sesi kullanır. Ses kalitesi ve kullanılabilirliği değişebilir; telaffuzunu değerlendirmez.
Türkçe cihaz sesi bulunamadı. Metni yine de okuyabilirsin.
Dikkat et
Öğrenci kendi dilindeki tek bir fiili hem götürmek hem getirmek için kullanabilir. Düzeltmeden önce konuşanın nerede olduğunu ve hareketin hangi noktaya yöneldiğini belirletin. Fiilin tek başına yürüyerek mi araçla mı gidildiğini bildirmediğini de gösterin.
Kendin dene
Boşluğu görülen geçmiş zamanın birinci tekil kişi biçimiyle tamamlayın.
Cevabı veya örnek cevabı göster
götürdüm
götürdüm: dün tamamlanmış geçmiş olayı, ben birinci tekil kişiyi belirler. Gövdenin son ünlüsü ü olduğu için -dü, kişi için -m gelir; ötümlü r sonrasında d korunur.
Boşluğu gelecek zamanın birinci tekil kişi biçimiyle tamamlayın.
Cevabı veya örnek cevabı göster
götüreceğim
götüreceğim: birinci tekil kişi eki ünlüyle başladığından gelecek zaman ekinin sonundaki k, ğ olur. Yalnız götürecek yazılması üçüncü tekil kişiyi bildirir.
Çantanın götürüldüğü yeri belirtmek için araba sözcüğünü uygun ekle yazın.
Cevabı veya örnek cevabı göster
arabaya
arabaya: hedef olan araba sözcüğüne yönelme eki gelir; iki ünlü arasına y girer. Arabada ise hedefi değil, eylemin gerçekleştiği yeri belirtir.
Konuşan burada kalıyor; kutu oraya gidiyor. Uygun emir biçimini seçin.
Cevabı veya örnek cevabı göster
götür
götür: konuşan burada kaldığını, kutunun oraya gideceğini açıkça söylüyor. Getir seçilseydi kutunun konuşanın bulunduğu noktaya yönelmesi istenmiş olurdu.
Alıştırma turu
Soruları cevapla, ardından mümkün olduğunda Türkçe cümleleri ve sözcükleri yeniden kur. Puanını kaydediyoruz.
Boşluğu görülen geçmiş zamanın birinci tekil kişi biçimiyle tamamlayın.
Boşluğu gelecek zamanın birinci tekil kişi biçimiyle tamamlayın.
Çantanın götürüldüğü yeri belirtmek için araba sözcüğünü uygun ekle yazın.
Konuşan burada kalıyor; kutu oraya gidiyor. Uygun emir biçimini seçin.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
İlerlemeni koru
Alıştırma sonuçlarını hesabına kaydetmek için ücretsiz kaydol.
Kaydol ve kaydetZaten hesabım varBugün kullan
Öğrencilerden bir eşya, bir hayvan ve bir kişi için farklı hedefler seçmelerini isteyin. Geçmiş, gelecek ve geniş zamanda üç cümle kursunlar. Sonra hedefi konuşanın bulunduğu yere alıp fiil seçimini açıklasınlar.