Bu B1 dersinde öğrencinin bir yükü taşıma, yanında bir şey bulundurma ve ev değiştirme durumlarını ayırt etmesi amaçlanır. Sınıfa bir sepet ve oda çizimi getirin; öğrenciden taşınan nesneyi, hedefi ve işi yapan kişiyi ayrı ayrı göstermesini isteyin.

Temel fikir

Taşımak geçişli bir fiildir. Masayı salona taşıyorum örneğinde belirtili nesne ile yönelme tümlecini karşılaştırın. Taşı- gövdesini taşıyorum, taşıdım, taşırım ve taşıyacağım biçimleriyle çalıştırın; gelecek zamanda araya giren y sesini ve kişi ekinden önce k sesinin ğ olmasını gösterin. Kişi eki yeterli olduğunda özne zamirinin söylenmeyebileceğini hatırlatın.

Karşılaştırılacak kalıplar
KişiŞimdiki zamanGörülen geçmiş zamanGelecek zamanGeniş zamanOlumsuz şimdiki zaman
bentaşıyorumtaşıdımtaşıyacağımtaşırımtaşımıyorum
sentaşıyorsuntaşıdıntaşıyacaksıntaşırsıntaşımıyorsun
otaşıyortaşıdıtaşıyacaktaşırtaşımıyor
biztaşıyoruztaşıdıktaşıyacağıztaşırıztaşımıyoruz
siztaşıyorsunuztaşıdınıztaşıyacaksınıztaşırsınıztaşımıyorsunuz
onlartaşıyorlartaşıdılartaşıyacaklartaşırlartaşımıyorlar

Örnekler

  • Bu sepeti birlikte taşıyoruz.
  • Babam odunları bahçeye taşıdı.
  • Yarın masayı salona taşıyacağım.
  • Yanımda her zaman su taşırım.
  • Bu çanta ağır; onu taşımıyorum.
  • Bavulu taşır mısın?
  • Gelecek ay yeni bir eve taşınıyoruz.

Sesli okuma, cihazındaki yapay bir Türkçe sesi kullanır. Ses kalitesi ve kullanılabilirliği değişebilir; telaffuzunu değerlendirmez.

Dikkat et

Öğrenci kendi dilindeki tek bir “yer değiştirme” fiilinden hareketle taşımak ile taşınmak fiillerini karıştırabilir. Eşyaları taşıyoruz cümlesinde yük, Yeni bir eve taşınıyoruz cümlesinde ise ev değiştiren kişiler üzerinde durun. İkinci cümledeki n sesini ve taşıyorum içindeki noktasız ı harfini kontrol edin.

Kendin dene

  1. Boşluğu taşımak fiilinin şimdiki zaman birinci tekil kişi biçimiyle tamamlayın.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    taşıyorum

    taşıyorum: Şimdi sözü, sürmekte olan işi; ben ise birinci tekil kişiyi gösterir. Gövdenin sonundaki ı ile şimdiki zaman biçimi taşıyor- olur; ikinci bir ı yazılmaz.

  2. Taşımak fiilini görülen geçmiş zamanın birinci çoğul kişisinde kullanın.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    taşıdık

    taşıdık: Dün geçmişi, biz birinci çoğul kişiyi belirler. Gövde ı ünlüsüyle bittiği için geçmiş zaman ekinde d bulunur; sondaki -k işi birlikte yaptığımızı gösterir.

  3. Taşımak fiilini gelecek zamanın birinci tekil kişisinde kullanın.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    taşıyacağım

    taşıyacağım: Yarın sözü ve soruda istenen gelecek zaman, planlanan işi gösterir. Taşıyacak biçimine ünlüyle başlayan kişi eki gelince k, ğ olur; aradaki y korunur.

  4. Taşımak veya taşınmak fiilini seçip şimdiki zamanın birinci çoğul kişisinde yazın.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    taşınıyoruz

    taşınıyoruz: Konuşan kişiler yeni bir evde yaşamaya başlıyor; cümlede yük olarak taşınan bir nesne yok. Bu nedenle taşınmak seçilir, n korunur ve şimdiki zamanın birinci çoğul kişi biçimi kullanılır.

Bugün kullan

Öğrencilere bir odanın eski ve yeni düzenini çizdirin. Şimdi taşıdıkları, dün taşıdıkları ve yarın taşıyacakları eşyalar için üç cümle yazdırın. Ardından ev değiştiren bir aile hakkında bir cümle ekletin ve fiil seçimlerini açıklamalarını isteyin.