Derse aynı duygunun farklı bağlamlarda nasıl yorumlandığını göstererek başlayın: birinin becerisini kıskanmak ile aile içindeki ilgiyi paylaşmak istememek. Öğrenciden önce duyguyu yaşayanı, sonra kıskanılan kişiyi veya özelliği bulmasını isteyin; özel hayatını anlatması gerekmez.

Temel fikir

Kıskanmak geçişli bir fiildir; belirli nesne belirtme durumundadır: seni kıskanıyorum, senin sabrını kıskanıyorum. Kıskan- gövdesi çekimde korunur: kıskanıyorum, kıskandım, kıskanırım. Kıskanacağım ve kıskanacağız biçimlerinde yumuşayan ses gövdede değil, gelecek zaman ekindedir. Kıskanmıyorum ile kıskanmam arasındaki zaman ve genelleme farkını bağlamla gösterin. Tabloda onlar için çoğul çekim verilmiştir; insan bildiren çoğul öznelerle tekil yüklem de kullanılabilir.

Karşılaştırılacak kalıplar
KişiŞimdiki zamanGörülen geçmiş zamanGelecek zamanGeniş zaman
benkıskanıyorumkıskandımkıskanacağımkıskanırım
senkıskanıyorsunkıskandınkıskanacaksınkıskanırsın
okıskanıyorkıskandıkıskanacakkıskanır
bizkıskanıyoruzkıskandıkkıskanacağızkıskanırız
sizkıskanıyorsunuzkıskandınızkıskanacaksınızkıskanırsınız
onlarkıskanıyorlarkıskandılarkıskanacaklarkıskanırlar

Örnekler

  • Ben senin sabrını kıskanıyorum.
  • Bazen onun cesaretini kıskanırım.
  • Bu çocuk ablasını kıskanıyor.
  • Arkadaşımın başarısını kıskandığımı kabul ettim.
  • Seni kıskanmıyorum; sadece nasıl başardığını merak ediyorum.
  • Yeni atölyeni görünce seni kıskanacağım.
  • Onun başarısını kıskanmak yerine kendi çalışmama odaklandım.

Sesli okuma, cihazındaki yapay bir Türkçe sesi kullanır. Ses kalitesi ve kullanılabilirliği değişebilir; telaffuzunu değerlendirmez.

Dikkat et

Başka bir duygu fiilinin durum ekini buraya taşıyan öğrenci sana kıskanıyorum diyebilir; hedef yapı seni kıskanıyorum olmalıdır. Ayrıca cümleyi her zaman romantik kıskançlık veya iltifat olarak yorumlamayın; anlamı konuşmanın bağlamı ve tonu belirler.

Kendin dene

  1. Zamiri belirtme durumunda yazın.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    seni

    seni: Kıskanılan kişi ikinci tekil kişidir. Bu nedenle sen zamirinin belirtme biçimi gerekir; sana yönelme durumudur ve burada fiilin istediği nesneyi kurmaz.

  2. Görülen geçmiş zamanı kullanın: Duyguyu dün ben yaşadım.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    kıskandım

    kıskandım: dün geçmiş zamanı, ben birinci tekil kişiyi belirler. Ötümlü n sesinden sonra -dı, ardından kişi eki -m gelir.

  3. Gelecek zamanı birinci tekil kişiyle kullanın.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    kıskanacağım

    kıskanacağım: Atölyeyi görme henüz gerçekleşmemiştir. Gelecek zaman tabanı kıskanacak, ünlüyle başlayan -ım ekini alınca sonundaki k yumuşar.

  4. Şimdiki zamanda ikinci tekil kişiyle soru kurun.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    kıskanıyor musun

    kıskanıyor musun: Soru ikinci tekil kişiye yönelir. -yor içindeki yuvarlak o, soru ekinin mu biçimini seçtirir; kişi eki buna eklenir ve musun ayrı yazılır.

Bugün kullan

Öğrencilere biri beceri, diğeri aile içindeki ilgi üzerine iki kurmaca durum verin. Her durum için bir cümle ve bir soru yazdırın. Belirtili nesneyi buldurduktan sonra geçmişten geleceğe geçerken değişen biçimleri açıklatın.