Bu derste tartışmak fiilinin hem görüş alışverişini hem de sözlü anlaşmazlığı anlatabildiğini gösterin. Öğrencinin yalnızca fiile bakarak kavga anlamı çıkarması yerine konuya, muhataba ve konuşmanın tonuna dikkat etmesini sağlayın.
Temel fikir
Belirli konu, belirtme durumundaki nesneyle; muhatap ise ile edatıyla kurulur: bu öneriyi tartışmak, seninle tartışmak. İki öge aynı cümlede bulunabilir: bu öneriyi seninle tartışmak. Çekim tablosunda tartış- gövdesini sabit tutup tartışıyoruz, tartıştık ve tartışacağız biçimlerini karşılaştırın. Kişi eki özneyi gösterdiği için kişi zamirinin her cümlede bulunması gerekmez.
| Kullanım / kişi | Biçim |
|---|---|
| Mastar | tartışmak |
| Şimdiki zaman: biz | tartışıyoruz |
| Görülen geçmiş zaman: biz | tartıştık |
| Gelecek zaman: ben | tartışacağım |
| Gelecek zaman: biz | tartışacağız |
| Geniş zaman: biz | tartışırız |
| Olumsuz şimdiki zaman: ben | tartışmıyorum |
| Şimdiki zaman sorusu: sen | tartışıyor musun? |
| Öneri: birinci çoğul kişi | tartışalım |
Örnekler
- Bu öneriyi yarın tartışacağız.
- Toplantıda bütçeyi tartışıyoruz.
- Bu konuyu dün tartıştık.
- Seninle tartışmak istemiyorum.
- Ayrıntıları bağırmadan tartışabiliriz.
- Karar vermeden önce seçenekleri tartışalım.
Sesli okuma, cihazındaki yapay bir Türkçe sesi kullanır. Ses kalitesi ve kullanılabilirliği değişebilir; telaffuzunu değerlendirmez.
Türkçe cihaz sesi bulunamadı. Metni yine de okuyabilirsin.
Dikkat et
Öğrenci, muhatabı belirtmek isterken seni tartışmak diyebilir; bu kullanımda kişi konuşmanın konusu olur. Muhatap için seninle tartışmak gerekir. Öte yandan ile edatı tek başına kavga anlamı vermez. Sakin bir görüş alışverişini anlatmak için bağırmadan gibi bağlam ipuçlarından yararlanın.
Kendin dene
Öneri sözcüğünü uygun durum ekiyle yazın: Bu öneri yarın görüşülecek.
Cevabı veya örnek cevabı göster
öneriyi
öneriyi: bu ile belirlenen öneri, cümlenin nesnesidir. Ünlüyle biten öneri sözcüğüne belirtme durumu eki gelirken araya y girer.
Sen zamirini ile edatıyla birleştirin; boşluk konuşmanın muhatabını belirtmeli.
Cevabı veya örnek cevabı göster
seninle / senin ile
seninle ya da senin ile: Boşlukta konu değil, hitap edilen kişi istenir. Kişi zamiri sen, ile edatından önce senin biçimini alır.
Tartışmak fiilini birinci çoğul kişi ve görülen geçmiş zamanla çekimleyin.
Cevabı veya örnek cevabı göster
tartıştık
tartıştık: dün sözcüğü tamamlanmış olayın zamanını verir; yönergede birinci çoğul kişi istenir. Ötümsüz ş sesinden sonra geçmiş zaman eki t ile başlar, sondaki -k ise kişiyi gösterir.
Tartışmak fiilini birinci çoğul kişi ve gelecek zamanla çekimleyin.
Cevabı veya örnek cevabı göster
tartışacağız
tartışacağız: Gelecek zaman ve birinci çoğul kişi birlikte istenir. Tartışacak biçimindeki k, ünlüyle başlayan -ız ekinden önce ğ olur.
Alıştırma turu
Soruları cevapla, ardından mümkün olduğunda Türkçe cümleleri ve sözcükleri yeniden kur. Puanını kaydediyoruz.
Öneri sözcüğünü uygun durum ekiyle yazın: Bu öneri yarın görüşülecek.
Sen zamirini ile edatıyla birleştirin; boşluk konuşmanın muhatabını belirtmeli.
seninle / senin ile
Tartışmak fiilini birinci çoğul kişi ve görülen geçmiş zamanla çekimleyin.
Tartışmak fiilini birinci çoğul kişi ve gelecek zamanla çekimleyin.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
İlerlemeni koru
Alıştırma sonuçlarını hesabına kaydetmek için ücretsiz kaydol.
Kaydol ve kaydetZaten hesabım varBugün kullan
Öğrencilerden bir önerinin görüşülmesini anlatan iki cümle ve sözlü anlaşmazlıktan kaçınmayı anlatan bir cümle yazmalarını isteyin. Konu ve muhatabı işaretletsinler; ardından bir olayı geçmiş zamana taşısınlar.