Oluşmak: powstawać i składać się z części

Zasada

Przy oluşmak powstająca rzecz jest podmiotem: Bir fikir oluştu. Czasownik nie przyjmuje dopełnienia bliższego. W Ekip dört kişiden oluşuyor zespół to całość, a dört kişiden wskazuje jego członków. Tabela podaje trzecią osobę liczby pojedynczej, odpowiednią dla takich podmiotów: oluşuyor, oluştu, oluşacak, oluşur. Temat oluş- zachowuje ş.

Przykłady

• Vadide sabah sis oluştu.Rano w dolinie powstała mgła.
• Toplantıda ortak bir fikir oluştu.Na spotkaniu powstał wspólny pomysł.
• Bu desen küçük üçgenlerden oluşuyor.Ten wzór składa się z małych trójkątów.
• Tasarım ekibimiz dört kişiden oluşuyor.Nasz zespół projektowy składa się z czterech osób.
• Bu koşullarda buz oluşmaz.W tych warunkach lód się nie tworzy.
• Yeni yol açılınca burada trafik oluşabilir.Gdy otworzą nową drogę, może się tu pojawić ruch samochodowy.
• Sanatçı renkli kâğıtlardan bir desen oluşturdu.Artysta lub artystka stworzyli wzór z kolorowego papieru.
• Bu yüzeyde artık kabarcık oluşmuyor.Na tej powierzchni nie tworzą się już pęcherzyki.

Uważaj

Rozróżniaj Desen oluştu (wzór powstał) i Sanatçı deseni oluşturdu (artysta lub artystka stworzyli wzór). Z oluşmak wzór nie może być dopełnieniem bliższym. Opis składu wymaga ablatywu: üç parçadan, nie üç parçayı.

Spróbuj samodzielnie

1. Dün duvarda bir çatlak ___. Użyj oluşmak w czasie przeszłym dokonanym, w trzeciej osobie liczby pojedynczej.

   Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

   oluştu

   oluştu: Dün umieszcza pojawienie się pęknięcia w przeszłości. Po bezdźwięcznym ş końcówka zaczyna się od t, a ostatnie u daje -tu.

2. Bu yüzeyde artık kabarcık ___. Użyj przeczącej formy oluşmak w czasie teraźniejszym ciągłym, w trzeciej osobie liczby pojedynczej.

   Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

   oluşmuyor

   oluşmuyor: artık oznacza tu „już nie”, a polecenie wymaga przeczenia. Po oluş- przecząca forma teraźniejsza ma -muyor: pęcherzyki już się nie tworzą.

3. Bu model üç ___ oluşuyor. (parça) Dodaj końcówkę przypadka do słowa w nawiasie: model składa się z trzech części.

   Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

   parçadan

   parçadan: model składa się z trzech części, dlatego części wymagają ablatywu. Po liczebniku üç wyraz parça pozostaje w liczbie pojedynczej; ostatnia samogłoska daje -dan.

4. Sanatçı deseni dün ___. Wybierz oluşmak lub oluşturmak: czas przeszły dokonany, trzecia osoba liczby pojedynczej.

   Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

   oluşturdu

   oluşturdu: podmiot wykonuje czynność tworzenia, a deseni wskazuje określony przedmiot tej czynności. Potrzebna jest forma przeszła oluşturmak; przy oluştu podmiotem byłoby to, co powstało.

Użyj tego dzisiaj

Opisz coś, co niedawno powstało, oraz coś złożonego z kilku części. Następnie napisz, kto stworzył wzór, używając oluşturmak do opisania tej czynności.