Bu derste fiilin anlamı ile istediği tamlayıcı birlikte ele alınır. Öğrenciye yalnızca iki karşılık ezberletmek yerine, nesneyi bir yerde bırakma, yapılan işi kesme ve bir niyetten dönme durumlarını karşılaştırın.
Temel fikir
Bırakmak, nesneyi bir yerde tutma ya da sürmekte olan eylemi kesme anlamında kullanılabilir: anahtarı masaya bırakmak, şeker yemeyi bırakmak. Vazgeçmek ise bir planı, amacı veya çabayı sürdürmeme kararını öne çıkarır: bu plandan vazgeçmek, bisiklet almaktan vazgeçmek. Tahtada aramayı bırakmak ile aramaktan vazgeçmek çiftini karşılaştırın. İlki arama eyleminin sona ermesini, ikincisi aramayı sürdürme çabasından dönmeyi vurgular. Aynı olay iki biçimde de anlatılabilir.
| bırakmak | vazgeçmek |
|---|---|
| aramayı bırakmak | aramaktan vazgeçmek |
| çalışmayı bırakmak | çalışmaktan vazgeçmek |
Örnekler
- Annem anahtarı masaya bıraktı.
- Babam bu plandan vazgeçti.
- Ablam şeker yemeyi bıraktı.
- Annem yeni bir bisiklet almaktan vazgeçti.
- Babam anahtarını aramayı bıraktı.
- Babam anahtarını aramaktan vazgeçti.
- Bu hedeften vazgeçmek istemiyorum.
Sesli okuma, cihazındaki yapay bir Türkçe sesi kullanır. Ses kalitesi ve kullanılabilirliği değişebilir; telaffuzunu değerlendirmez.
Türkçe cihaz sesi bulunamadı. Metni yine de okuyabilirsin.
Dikkat et
Öğrenci fiili değiştirirken tamlayıcıyı koruyabilir: aramayı vazgeçmek yerine aramaktan vazgeçmek gerekir. Ayrımı yalnızca başlamış ve başlamamış eylem üzerinden kurmayın; başlamış bir aramadan da vazgeçilebilir. Bir anahtarın masada bırakılmasında ise bırakmak kullanılır.
Kendin dene
Çantayı bir yere koyup orada bırakma anlamına uygun mastarı seçin.
Cevabı veya örnek cevabı göster
bırakmak
bırakmak: çanta fiziksel bir yere konacaktır. Sandalye vazgeçilen bir amaç değil, çantanın bırakılacağı yerdir.
Planı sürdürme isteğini anlatan cümleyi uygun mastarla tamamlayın.
Cevabı veya örnek cevabı göster
vazgeçmek
vazgeçmek: bu plandan söz konusu planı gösterir. İstemiyorum ile birleşince konuşanın planı sürdürmek istediği anlaşılır.
Dün gece yapılan çalışmanın sona erdiğini anlatan geçmiş zaman biçimini seçin.
Cevabı veya örnek cevabı göster
bıraktım
bıraktım: çalışmayı, dün gece sona eren eylemi adlandırır. Cümle, çalışmaktan ömür boyu vazgeçildiğini söylemez.
Henüz bilet almadan yolculuk kararından dönmeyi anlatan geçmiş zaman biçimini seçin.
Cevabı veya örnek cevabı göster
vazgeçtim
vazgeçtim: yolculuğa çıkmaktan, artık gerçekleşmesi istenmeyen planı belirtir. Bilet henüz alınmadığından karar, yolculuk başlamadan değişmiştir.
Alıştırma turu
Soruları cevapla, ardından mümkün olduğunda Türkçe cümleleri ve sözcükleri yeniden kur. Puanını kaydediyoruz.
Çantayı bir yere koyup orada bırakma anlamına uygun mastarı seçin.
Planı sürdürme isteğini anlatan cümleyi uygun mastarla tamamlayın.
Dün gece yapılan çalışmanın sona erdiğini anlatan geçmiş zaman biçimini seçin.
Henüz bilet almadan yolculuk kararından dönmeyi anlatan geçmiş zaman biçimini seçin.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
İlerlemeni koru
Alıştırma sonuçlarını hesabına kaydetmek için ücretsiz kaydol.
Kaydol ve kaydetZaten hesabım varBugün kullan
Öğrencilerden bir nesnenin bırakıldığı yeri anlatan bir cümle ve aynı arama olayını iki fiille anlatan bir çift yazmalarını isteyin. Anlam odağını gerekçelendirsinler; biçimler için bağlantılı fiil ve ek sayfalarına geçin.