Lokantada sipariş: lütfen, istiyorum, alabilir miyim

Temel fikir

Yemek adı yalın ve tekil kalır: Bir çorba lütfen, İki su lütfen. Belirtme durumu eki yalnızca iki tarafın da bildiği belirli şeyde gelir: menüyü, hesabı. Alabilir miyim? bu aşamada bütün bir kalıp olarak öğretilir.

Örnekler

• Bir çorba lütfen.
• Ben köfte ve salata istiyorum.
• İki su lütfen.
• Menüyü alabilir miyim?Menü ünlüyle bittiği için araya kaynaştırma y girer: menü + yü. Ek, iki tarafın da bildiği menüyü gösterir. Alabilir miyim? burada hazır kalıp olarak öğrenilir.
• Hesabı alabilir miyiz?
• Afiyet olsun.
• Teşekkür ederim, size de.Afiyet olsun'u garson ya da yan masadakiler yemeğe başlarken söyler. Teşekkür edip size de diye karşılık verilir; de ayrı yazılır.
• hesabıhesab·ıBelirtme durumu eki: -i / -ı / -u / -ühesap sözcüğünün sonundaki p, ünlüyle başlayan ekten önce b olur; zincirdeki kök hesab'dır. Hesap belirli olduğu için belirtme durumu gelir.
• menüyümenü·yüBelirtme durumu eki: -i / -ı / -u / -ü

Dikkat et

Öğrenciler hesapı yazar; oysa ünlüyle başlayan ekten önce sondaki p yumuşar: hesabı. Ünlüyle biten sözcüklerde kaynaştırma y'si de unutulur: çorbaı değil, çorbayı. Her yemeğe belirtme eki getirmek de sık hatadır.

Kendin dene

1. hesap sözcüğüne belirtme durumu ekini getirin.

   Cevabı veya örnek cevabı göster

   hesabı

   hesabı: hesap sözcüğünün sonundaki p ünlüyle başlayan ekten önce b olur; son ünlü kalın a olduğundan ek -ı'dır.

2. menü sözcüğüne belirtme durumu ekini getirin.

   Cevabı veya örnek cevabı göster

   menüyü

   menüyü: sözcük ünlüyle bittiği için araya y girer; ince yuvarlak ü ile ek -ü olur.

3. Boşluğu „ben istiyorum“ anlamındaki fiille doldurun.

   Cevabı veya örnek cevabı göster

   istiyorum

   istiyorum: cümle yüklemle biter; yemek adı fiilden önce gelir. Lütfen kısa söyleyiştir.

4. çorba sözcüğüne belirtme durumu ekini getirin.

   Cevabı veya örnek cevabı göster

   çorbayı

   çorbayı: ünlüyle biten sözcükte kaynaştırma y gelir; son ünlü a olduğu için ek -ı olur. Ek, daha önce sözü edilen çorbayı gösterir.

Bugün kullan

Öğrencilerden masada geçen kısa bir konuşma yazmalarını isteyin: menü isteme, bir yemek ve iki içecek söyleme, hesap isteme. Belirtme eki alan sözcükleri işaretletin.