Öğrencilerin kafede içecek sipariş etmesi ve hesap istemesi için kısa bir not.

Temel fikir

Sipariş sayı + ölçü sözcüğü + yalın içecek adıyla kurulur: bir çay lütfen, iki bardak çay, bir fincan kahve. Çay bardak ile, kahve fincan ile sayılır. Sütlü ve şekersiz, -li ve -siz eklerine örnektir.

Karşılaştırılacak kalıplar
İçecekBardak ya da fincanSipariş
çaybardakbir bardak çay lütfen
kahvefincanbir fincan kahve lütfen
subardakbir bardak su lütfen
sütbardakbir bardak süt lütfen

Örnekler

  • Bir çay lütfen.
  • Bir bardak çay lütfen.
  • Ben bir kahve istiyorum.Özne olan ben düşebilir: Bir kahve istiyorum. Cümleye lütfen eklenirse rica daha yumuşak olur.
  • İki fincan kahve alabilir miyim?Alabilir ve miyim ayrı yazılır. İki sayısından sonra içecek adı çoğul olmaz, fincan içecek adından önce gelir.
  • Çay mı, kahve mi istersiniz?Her seçenekten sonra ayrı yazılan kendi mı ya da mi'si gelir ve son ünlüye uyar: çay mı, kahve mi.
  • şekersizşekersizYokluk eki: -siz / -sız / -suz / -süz
  • sütlüsütlüSahip olma eki: -li / -lı / -lu / -lü
  • Hesap lütfen.Başka sözcük gerekmez: hesap lütfen demek yeter.

Sesli okuma, cihazındaki yapay bir Türkçe sesi kullanır. Ses kalitesi ve kullanılabilirliği değişebilir; telaffuzunu değerlendirmez.

Dikkat et

Sayıdan sonra ad çoğul olmaz: iki çay denir, iki çaylar denmez. Öğrenciler kendi dillerindeki sırayı getirip iki çay bardak diyebilir; ölçü sözcüğü içecek adından önce gelir.

Kendin dene

  1. Boşluğu doldurun: iki çay, lütfen. Çay sözcüğüne çoğul eki getirmeyin.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    çay

    çay: iki niceliği zaten bildirdiği için ad çoğul eki almaz.

  2. şeker sözcüğüne "olmadan" anlamı veren eki getirin.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    şekersiz

    şekersiz: şeker sözcüğünün son ünlüsü ince e olduğu için ek -siz olur.

  3. süt sözcüğüne "ile birlikte" anlamı veren eki getirin.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    sütlü

    sütlü: son ünlü ince ve yuvarlak ü olduğundan -li eki -lü biçimine girer.

  4. Boşluğu çayın içinde verildiği kabın adıyla doldurun: bir bardak çay, lütfen.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    bardak

    bardak: çay ince belli bardak ile verilir; ölçü sözcüğü sayı ile içecek adının arasına girer, fincan ise kahve içindir.

Bugün kullan

Öğrencilere ikişerli kafe canlandırması yaptırın: iki farklı içecek, biri sütlü ya da şekersiz, sonunda hesap istensin.