B1 dersinde önce geçmişteki bakış noktasını, ardından o noktadan sonra beklenen olayı gösterin. Gelecek zamanın hikâyesi öğretilirken planın zamanı ile olayın gerçekleşip gerçekleşmediği ayrı sorular olarak ele alınmalıdır.

Temel fikir

Tahtada buluşacağız, buluşacaktık ve buluştuk biçimlerini üç farklı bağlama yerleştirin: bugünkü plan, geçmişten aktarılan plan ve gerçekleşmiş buluşma. Babam yarın dönecekti örneğinde plan geçmişte kurulmuştur; dönüş konuşma anına göre hâlâ gelecekte olabilir. Çıkmayacaktık, dışarı çıkmama planını anlatır. Gelecek miydin? sorusunda soru parçacığının ayrı yazıldığını, hikâye ve kişi eklerinin miydin üzerinde bulunduğunu gösterin.

Örnekler

  • Biz akşam buluşacaktık.
  • Babam yarın dönecekti.
  • Çocuklar burada oynayacaktı.
  • Dün çorba yapacaktım ama evde mercimek yoktu.
  • Bu akşam dışarı çıkmayacaktık ama planımız değişti.
  • Saat üçte buluşacaktık ve tam üçte buluştuk.
  • Sen de bizimle gelecek miydin?

Sesli okuma, cihazındaki yapay bir Türkçe sesi kullanır. Ses kalitesi ve kullanılabilirliği değişebilir; telaffuzunu değerlendirmez.

Dikkat et

Öğrencinin her -ecekti biçimini gerçekleşmemiş olay diye yorumlamasına izin vermeyin. Saat üçte buluşacaktık ve tam üçte buluştuk cümlesinde plan gerçekleşmiştir. Sonucu ekten değil bağlamdan çıkarmasını isteyin; olumsuz plan da tek başına gerçekleşmiş bir olumsuz eylem değildir.

Kendin dene

  1. Tamamlanmış eylemi değil, geçmişteki niyeti seçin.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    yapacaktım

    yapacaktım: Evde mercimek bulunmaması, bu bağlamda çorbanın niyet aşamasında kaldığını açıklar. Yaptım seçilirse çorbanın yapıldığı söylenmiş olur.

  2. Dışarı çıkmama yönündeki eski planı seçin.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    çıkmayacaktık

    çıkmayacaktık: İlk plan evde kalmaktır; ardından bu planın değiştiği belirtilir. Çıkmadık ise eski planı değil, gerçekleşmiş sonucu bildirir.

  3. Kişinin gelip gelmediğini değil, önceki planını sorun.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    gelecek miydin

    gelecek miydin: Sorulan, kişinin önceki planıdır. Geldin mi? seçeneği kişinin gerçekten gelip gelmediğini sorar.

  4. Cümleyi tamamlayın: Buluşma gerçekten gerçekleşti.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    buluştuk

    buluştuk: İkinci bölüm, buluşmanın tam kararlaştırılan saatte gerçekleştiğini bildirir. Böylece eski planın gerçekleşmediği yönündeki otomatik yorum elenir.

Bugün kullan

Öğrencilerden değişen bir plan ile gerçekleşen bir plan için iki kısa bağlam yazmalarını isteyin. Her bağlama sonucu açıkça belirten bir cümle ekletsinler. Ardından Gelecek miydin? sorusuyla eski bir planı hatırlatan ikili bir konuşma yaptırın.