Bu B1 dersinde öğrencinin yalnızca çekim üretmesini değil, hatırlayan kişiyi ve hatırlanan şeyi ayırt etmesini hedefleyin. Tabloyu kullanarak aynı anıyı şimdiki zaman, geçmiş zaman ve gelecek zamanla anlattırın; olumsuz cümlede anlamın nasıl değiştiğini sorun.
Temel fikir
Hatırlamak geçişli bir fiildir; belirli bir kişi veya şey belirtili nesne olur: seni, o geziyi. Hatırla- gövdesinin son ünlüsü şimdiki zamanda daralır: hatırlıyorum. Hatırladım ve hatırlayacağım biçimlerinde bu ünlü korunur. Gelecek zamanda araya y girer; -ım önünde ekin sonundaki k, ğ olur. Olumsuz biçim hatırlamıyorum, geniş zamanın birinci tekil kişisi hatırlarım biçimindedir. Soru yapısında musunuz ayrı yazılır: hatırlıyor musunuz?
| Kişi | Şimdiki zaman | Geçmiş zaman | Gelecek zaman | Olumsuz şimdiki zaman |
|---|---|---|---|---|
| ben | hatırlıyorum | hatırladım | hatırlayacağım | hatırlamıyorum |
| sen | hatırlıyorsun | hatırladın | hatırlayacaksın | hatırlamıyorsun |
| o | hatırlıyor | hatırladı | hatırlayacak | hatırlamıyor |
| biz | hatırlıyoruz | hatırladık | hatırlayacağız | hatırlamıyoruz |
| siz | hatırlıyorsunuz | hatırladınız | hatırlayacaksınız | hatırlamıyorsunuz |
| onlar | hatırlıyorlar | hatırladılar | hatırlayacaklar | hatırlamıyorlar |
Örnekler
- Eski komşumuzu hâlâ hatırlıyorum.
- Bu adresi şimdi hatırladım.
- O geziyi hep hatırlayacağız.
- Şifremi hatırlamıyorum.
- Beni hatırlıyor musunuz?
- Her yaz o köyü hatırlarız.
- Bu koku bana çocukluğumu hatırlatıyor.
Sesli okuma, cihazındaki yapay bir Türkçe sesi kullanır. Ses kalitesi ve kullanılabilirliği değişebilir; telaffuzunu değerlendirmez.
Türkçe cihaz sesi bulunamadı. Metni yine de okuyabilirsin.
Dikkat et
Öğrencinin kendi dilindeki edatı doğrudan aktarıp seni yerine sana kullanıp kullanmadığını denetleyin. Ayrıca hatırlamak ile ettirgen biçim hatırlatmak aynı olayı farklı rollerle anlatır: Bu koku bana çocukluğumu hatırlatıyor cümlesinde anıyı uyandıran kokudur; bana hatırlayan kişiyi, çocukluğumu hatırlananı belirtir.
Kendin dene
Birinci tekil kişi için şimdiki zamanın olumlu biçimini yazın.
Cevabı veya örnek cevabı göster
hatırlıyorum
hatırlıyorum: şimdi sözcüğü bu bağlamda şimdiki zamanı, ben ise birinci tekil kişiyi gerektirir. Gövdenin sonundaki a, -yor önünde daralarak ı olur.
Birinci tekil kişi için şimdiki zamanın olumsuz biçimini yazın.
Cevabı veya örnek cevabı göster
hatırlamıyorum
hatırlamıyorum: Verilen anlamda şifre belleğe gelmemektedir. Bu yüzden -yor öncesinde olumsuzluğu gösteren -mı- gerekir; olumlu çekim istenen anlamı tersine çevirir.
Birinci çoğul kişi için gelecek zamanın olumlu biçimini yazın.
Cevabı veya örnek cevabı göster
hatırlayacağız
hatırlayacağız: Özne biz olduğundan birinci çoğul kişi gerekir. Araya y girer ve -ız önünde gelecek zaman ekinin k sesi yumuşar.
Sen zamirini belirtme durumunda yazın.
Cevabı veya örnek cevabı göster
seni
seni: Hatırlanan kişi cümlenin belirtili nesnesidir. Sana yönelme durumundadır ve bu cümlede hatırlanan kişiyi göstermez.
Alıştırma turu
Soruları cevapla, ardından mümkün olduğunda Türkçe cümleleri ve sözcükleri yeniden kur. Puanını kaydediyoruz.
Birinci tekil kişi için şimdiki zamanın olumlu biçimini yazın.
Birinci tekil kişi için şimdiki zamanın olumsuz biçimini yazın.
Birinci çoğul kişi için gelecek zamanın olumlu biçimini yazın.
Sen zamirini belirtme durumunda yazın.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
İlerlemeni koru
Alıştırma sonuçlarını hesabına kaydetmek için ücretsiz kaydol.
Kaydol ve kaydetZaten hesabım varBugün kullan
Öğrencilerden hâlâ hatırladıkları bir kişi, hatırlamadıkları bir ayrıntı ve unutmayacaklarını düşündükleri bir gün için üç cümle isteyin. Ardından bir kokunun uyandırdığı anıyı hatırlatmak ile yazdırıp kişi ve nesne rollerini karşılaştırın.