Bu derste geçişli korumak fiilini hem dış etkilerden koruma hem de var olan niteliği sürdürme anlamıyla işleyin. Öğrencinin yalnızca çekimi değil, korunan varlık ile olumsuz etkiyi de doğru belirlemesini hedefleyin.

Temel fikir

Tahtada odayı güneşten korumak söz öbeğinde belirtili nesneyi ve ayrılma durumu ekli tümleci ayrı işaretleyin. Ardından sakinliğini korumak ile soyut bir durumun sürdürülmesine geçin. Koru- gövdesini koruyorum, korurum ve koruyacağım biçimleriyle karşılaştırın; üçüncü tekil kişinin olumsuz geniş zamanı korumaz olur. Onlar öznesiyle çoğul eki almayan yüklemlerin de kullanılabildiğini hatırlatın.

Karşılaştırılacak kalıplar
KişiŞimdiki zamanGeniş zamanGörülen geçmiş zamanGelecek zaman
benkoruyorumkorurumkorudumkoruyacağım
senkoruyorsunkorursunkorudunkoruyacaksın
okoruyorkorurkorudukoruyacak
bizkoruyoruzkoruruzkorudukkoruyacağız
sizkoruyorsunuzkorursunuzkorudunuzkoruyacaksınız
onlarkoruyorlarkorurlarkorudularkoruyacaklar

Örnekler

  • Bu kılıf telefonu korur.
  • Kalın perde odayı güneşten koruyor.
  • Ekip binanın özgün yapısını korudu.
  • Bu kutu fotoğrafları nemden koruyacak.
  • Tartışma boyunca sakinliğimi korudum.
  • Bu ince örtü bitkileri soğuktan korumaz.

Sesli okuma, cihazındaki yapay bir Türkçe sesi kullanır. Ses kalitesi ve kullanılabilirliği değişebilir; telaffuzunu değerlendirmez.

Dikkat et

Öğrenci fotoğrafları nemden korumak yerine nemi yazarsa nemi korunan nesne hâline getirir. Düzeltmede önce hangi varlığın korunacağını, sonra hangi etkiden korunacağını sorun. Korumak ile kurtarmak fiillerini her bağlamda eş anlamlı göstermeyin; ilki henüz zarar oluşmadan alınan önlemi de anlatabilir.

Kendin dene

  1. Korumak fiilini geniş zamanda çekimleyin; özne bu kılıf.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    korur

    korur: Özne tekil bir kılıftır; cümle onun genel işlevini anlatır. Ünlüyle biten koru- gövdesine geniş zamanda -r gelir, araya yeni bir ünlü girmez.

  2. Fotoğrafların hangi etkiden korunduğunu belirtmek için nem sözcüğüne uygun durum ekini getirin.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    nemden

    nemden: Burada nem, korunan varlık değil, fotoğrafları etkileyen olumsuz etkendir. Son ünlü e ve ötümlü m sesi nedeniyle -den kullanılır; belirtili nesne zaten fotoğrafları sözcüğüdür.

  3. Korumak fiilini birinci tekil kişide gelecek zamanda çekimleyin.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    koruyacağım

    koruyacağım: Ben öznesi birinci tekil kişiyi gerektirir. Koru- gövdesinden sonra kaynaştırma ünsüzü y gelir; gelecek zaman ekinin sonundaki k, -ım önünde ğ olur.

  4. Korumak fiilini ben için görülen geçmiş zamanda çekimleyin.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    korudum

    korudum: Konuşan kişi, bitmiş bir toplantı boyunca sakin kaldığını bildirir. -du istenen geçmiş zamanı, -m birinci tekil kişiyi gösterir; korunan şey burada soyut bir durumdur.

Bugün kullan

Öğrencilerden bir eşyanın korunmasını ve bir niteliğin sürdürülmesini anlatan iki cümle isteyin. İlkinde nesne ile tehlikeyi, ikincisinde korunan soyut durumu belirletin. Sonra saklamak dersine geçip saklama ve koruma amaçlarını karşılaştırın.