Bu derste öğrenciden yalnızca siyasi terimlerin karşılığını bilmesini değil, bir haberde eylemi yapan kişiyi veya kurumu doğru belirlemesini bekleyin. Örnekler kurmacadır; güncel olayları anlatmaz. Önce aktörleri, ardından eylemleri işaretleterek bağlamın sözcük seçimini nasıl yönlendirdiğini gösterin.

Temel fikir

Sözcükleri eşdizimleriyle çalıştırın: oy kullanmak, bir adaya oy vermek, ittifak kurmak. Öğrenciye aynı olayın farklı katılımcılarını adlandırın: seçmen oy verir, aday seçilmek için yarışır. Siyaset ile politika birçok bağlamda yakın anlamlıdır; ancak ekonomi politikası gibi kullanımlarda belirli bir alanda izlenen yol kastedilir. Bu ayrımı tek sözcüklük çeviriden değil, cümlenin bütününden çıkarmasını isteyin.

Karşılaştırılacak kalıplar
Söz varlığıBu konudaki anlamı
siyasetsiyasi faaliyetler alanı
devletsiyasi örgütlenmenin bütünü
hükümetyönetimdeki kadro
iktidaryönetme gücü; yönetimde olanlar
muhalefetsiyasi karşıtlık; karşı taraftaki siyasi güçler
meclisgörüşme ve karar organı
siyasi partisiyasi amaçlarla örgütlenen parti
seçimseçme işi; siyasi temsilci belirleme
seçmenoy veren veya oy verme hakkı olan kişi
adayseçilmek için yarışan kişi
oyseçimde belirtilen tercih
oy kullanmakoylama işlemine katılmak
oy vermekoyla tercih belirtmek
ittifakortak amaç için birlik
anketsorularla görüş toplama çalışması
seçim sonucuseçim sonunda ortaya çıkan sonuç
politikasiyaset; belirli bir alanda izlenen yol

Örnekler

  • Seçmenler bugün oy kullanıyor.
  • Muhalefet bu öneriyi eleştiriyor.
  • Hükümet yeni bir program açıkladı.
  • Bu haberde devlet ile hükümet aynı anlamda kullanılmıyor.
  • İki siyasi parti seçimden önce ittifak kurdu.
  • Adaylar ekonomi politikası hakkında tartışırken seçmenler somut öneriler bekliyordu.
  • Anket sonuçları değişse de seçim sonucu henüz belli değil.
  • Mecliste bütçe görüşülürken muhalefet eğitim harcamalarının artırılmasını istedi.

Sesli okuma, cihazındaki yapay bir Türkçe sesi kullanır. Ses kalitesi ve kullanılabilirliği değişebilir; telaffuzunu değerlendirmez.

Dikkat et

Öğrenci, kendi dilindeki bir sözcüğü hem devlet hem hükümet için kullanabilir. Bir metnin siyasi örgütlenmenin bütününden mi, yönetimdeki kadrodan mı söz ettiğini sorgulatın. Ayrıca anket bulgusunu seçim sonucu olarak sunup sunmadığına bakın; sorun yalnızca sözcük bilgisi değil, metindeki bilginin türünü ayırt etmektir.

Kendin dene

  1. Sandık başındaki eyleme uygun sözcüğü seçin.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    oy

    oy: Sandık başına gitme, burada oylama eylemini gösterir; kullanılan şey oydur. Anket ise kişilere sorular yöneltilerek yapılan bir çalışmadır.

  2. Verilen bağlamda yönetimdeki kadroyu adlandıran sözcüğü seçin.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    hükümet

    hükümet: Sorudaki yönetimdeki kadro ifadesi belirleyicidir. Devletin bütününü anlatan bir bağlam verilmediği için hükümet seçilir.

  3. Seçilmek için yarışan kişiyi adlandırın.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    aday

    aday: Kişinin amacı seçilmektir; bu rol onu aday yapar. İttifak ise bir kişinin rolünü değil, birlikte hareket edenlerin kurduğu birliği adlandırır.

  4. Seçmenlere sorular sorularak yapılan çalışmanın adını seçin.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    anket

    anket: Araştırma şirketi soru sorarak görüş topluyor. Seçim sonucunu belirleyen bir oy sayımı anlatılmadığı için bu çalışmaya anket denir.

Bugün kullan

Öğrencilerden bir parti, bir aday ve bir anket içeren dört cümlelik kurmaca haber yazmalarını isteyin. Öneriyi kimin sunduğunu ve kimin eleştirdiğini açıkça belirtmelerini, anket bulgularını seçim sonucundan ayırmalarını sağlayın.