Öğrencilerin bilgiyi alan ile bilgiyi veren arasındaki ayrımı görüp kişiyi doğru ekle göstermeleri için kısa bir not.

Temel fikir

Öğrenmek bilgiyi alan kişinin eylemidir ve bilginin geldiği kişi çıkma durumuyla söylenir: Ali'den öğrendim. Öğretmek bilgiyi veren kişinin eylemidir ve bilgi verilen kişi yönelme durumunda olur: Ali'ye öğrettim. Öğrenilen ya da öğretilen şey nesnedir: Türkçe öğreniyorum, Türkçeyi öğretiyorum.

Karşılaştırılacak kalıplar
FiilBen (şimdiki zaman)Ben (geçmiş zaman)Kişiyle kullanımı
öğrenmeköğreniyorumöğrendimAli'den öğrendim
öğretmeköğretiyorumöğrettimAli'ye öğrettim

Örnekler

  • Ben Türkçe öğreniyorum.
  • Ayşe bana Türkçe öğretiyor.Bana, ben kişi zamirinin yönelme durumudur; bilgi verilen kişi yönelme ekini alır. Bilgiyi veren Ayşe olduğu için fiil öğretiyor olur.
  • Babam bana yüzmeyi öğretti.
  • Bu şarkıyı büyükannemizden öğrendik.Bilginin geldiği kişi çıkma durumuyla söylenir: büyükannemizden. Öğretmek olsaydı kişi yönelme durumunda olurdu.
  • Kızım okulda İngilizce öğreniyor.
  • Annem komşumuzun çocuklarına piyano öğretiyor.
  • Kızıma saat okumayı öğretiyorum.
  • Yeni bir dil öğrenmek zaman alır.
  • öğretmenlerimizeöğretmenlerÇoğul eki: -ler / -larimizİyelik eki, biz: -(i)miz / -(ı)mız / -(u)muz / -(ü)müzeYönelme durumu eki: -e / -a / -ye / -ya

Sesli okuma, cihazındaki yapay bir Türkçe sesi kullanır. Ses kalitesi ve kullanılabilirliği değişebilir; telaffuzunu değerlendirmez.

Dikkat et

Fransızca, Rusça ya da Arapça konuşan öğrenciler tek fiille hem öğrenmeyi hem öğretmeyi anlatmaya alışkındır; Ayşe bana Türkçe öğreniyor gibi cümleler kurarlar. Önce bilgiyi kimin verdiğini sorun, sonra kişi ekine bakın: kimden öğrenilir (-den), kime öğretilir (-e).

Kendin dene

  1. Boşluğa uygun fiili yazın: Annem yemek yapmanın inceliklerini bana aktardı.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    öğretti

    öğretti: bilgiyi veren anne olduğu için öğretmek gerekir; öğret- sert ünsüz t ile bittiğinden geçmiş zaman eki -ti olur.

  2. Boşluğa uygun fiili yazın: Almanca bilgisi edinmeye çalışıyorum.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    öğreniyorum

    öğreniyorum: bilgiyi alan konuşur olduğu için öğrenmek gerekir; öğren- + -iyor + -um biçiminde kurulur.

  3. Boşluğa uygun fiili yazın: Bu tarifin bilgisini komşumuzdan edindik.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    öğrendik

    öğrendik: bilginin geldiği kişi komşumuzdan sözünde -dan ile gösterilir, fiil de öğrenmek olur; n'den sonra -di, çokluk için -k gelir.

  4. Boşluğa uygun fiili yazın: Öğretmen çocuklara harflerin bilgisini aktarıyor.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    öğretiyor

    öğretiyor: bilgiyi veren öğretmendir ve çocuklar yönelme durumunda (çocuklara) olduğu için öğretmek gerekir; öğret- + -iyor biçiminde kurulur.

Bugün kullan

Öğrencilerden öğrendikleri iki şeyi kimden öğrendikleriyle, öğretebilecekleri iki şeyi de kime öğreteceklerini belirterek yazmalarını ve her kişinin durum ekini denetlemelerini isteyin.