B1 sınıfında bu sayfayı biçim ile anlamı birlikte denetlemek için kullanın. Öğrenci önce tanıdığı fiili parçalara ayırsın, ardından karşılıklı yapılan eylem ile birlikte yapılan eylemi ayırt etsin. Her fiile mekanik biçimde ek getirmesini istemeyin.
Temel fikir
İşteşlik eki, ünsüzden sonra son ünlüye göre -ış (a/ı), -iş (e/i), -uş (o/u) veya -üş (ö/ü) olur; ünlüden sonra yalnız -ş gelir: tanı-ş-mak. Mastar ekini çıkarıp işteşlik ekini köke bağlatın, sonra mastarı yeniden kurdurun: gör-üş-mek. Çekimli biçimde zaman ve kişi ekleri sona gelir: gör-üş-tü-k. Bakışmak fiilinde k yumuşamaz. Buluşmak için buluşma, gülüşmek için birlikte gülme anlamını sorgulayın; ikinci fiil birbirine gülmeyi anlatmak zorunda değildir.
| Ek | Fiil kökü | Mastar |
|---|---|---|
| -ış | bak- | bakışmak |
| -iş | sev- | sevişmek |
| -uş | bul- | buluşmak |
| -üş | gör- | görüşmek |
| -ş | tanı- | tanışmak |
Örnekler
- Biz pazartesi kütüphanede görüştük.
- Komşular kapının önünde bakıştı.
- İki arkadaş durakta buluştu.
- görüşmekgörüşİşteşlik eki ve fiilin anlamımekMastar eki: -mek / -mak
- bakışmakbakışİşteşlik eki ve fiilin anlamımakMastar eki: -mek / -mak
- buluşmakbuluşİşteşlik eki ve fiilin anlamımakMastar eki: -mek / -mak
- sevişmeksevişİşteşlik eki ve fiilin anlamımekMastar eki: -mek / -mak
- tanışmaktanışİşteşlik eki ve fiilin anlamımakMastar eki: -mek / -mak
- gülüşmekgülüşİşteşlik eki ve fiilin anlamımekMastar eki: -mek / -mak
Sesli okuma, cihazındaki yapay bir Türkçe sesi kullanır. Ses kalitesi ve kullanılabilirliği değişebilir; telaffuzunu değerlendirmez.
Türkçe cihaz sesi bulunamadı. Metni yine de okuyabilirsin.
Dikkat et
Öğrenci sevmek fiiline eki getirip genel sevgi anlatmak isteyebilir. Günümüz standart dilinde sevişmek genellikle cinsel birlikteliği anlatır; genel sevgi için Birbirimizi seviyoruz. uygundur. Düzeltmede yalnız ekin biçimini değil, öğrencinin anlatmak istediği durumu da kontrol edin.
Kendin dene
bul- köküne işteşlik ve mastar eklerini getirerek buluşma anlamındaki fiili yazın.
Cevabı veya örnek cevabı göster
buluşmak
buluşmak: Kökteki yuvarlak ve kalın u, -uş biçimini seçtirir; yeni fiilin mastarı -mak ile biter. Sözcük burada bir araya gelmeyi anlatır.
tanı- köküne işteşlik ve mastar eklerini getirerek tanışma anlamındaki fiili yazın.
Cevabı veya örnek cevabı göster
tanışmak
tanışmak: tanı- ünlüyle bittiği için araya başka ünlü girmez; köke -ş, ardından -mak gelir. Öğrencinin fazladan ı yazmadığını kontrol edin.
Boşluğu görüşmek fiilinin görülen geçmiş zaman, birinci çoğul kişi biçimiyle doldurun: Biz dün kütüphanede ___.
Cevabı veya örnek cevabı göster
görüştük
görüştük: İşteş gövdenin sonundaki ötümsüz ş, geçmiş zaman ekinde t gerektirir. ü uyumu sürdürür; -k birinci çoğul kişiyi gösterir.
Genel sevgi duygusunu anlatan cümleyi seçip yazın: Birbirimizi seviyoruz. / Sevişiyoruz.
Cevabı veya örnek cevabı göster
Birbirimizi seviyoruz.
Birbirimizi seviyoruz. cümlesinde karşılıklılığı birbirimizi sağlar; sevmek genel sevgi anlamını korur. Sevişiyoruz seçimi ise bu bağlamda cinsel anlam doğurur.
Alıştırma turu
Soruları cevapla, ardından mümkün olduğunda Türkçe cümleleri ve sözcükleri yeniden kur. Puanını kaydediyoruz.
bul- köküne işteşlik ve mastar eklerini getirerek buluşma anlamındaki fiili yazın.
tanı- köküne işteşlik ve mastar eklerini getirerek tanışma anlamındaki fiili yazın.
Boşluğu görüşmek fiilinin görülen geçmiş zaman, birinci çoğul kişi biçimiyle doldurun: Biz dün kütüphanede ___.
Genel sevgi duygusunu anlatan cümleyi seçip yazın: Birbirimizi seviyoruz. / Sevişiyoruz.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Bu sözcüğü oluşturmak için parçalara doğru sırayla dokun:
Bu sözcüğü oluşturmak için parçalara doğru sırayla dokun:
İlerlemeni koru
Alıştırma sonuçlarını hesabına kaydetmek için ücretsiz kaydol.
Kaydol ve kaydetZaten hesabım varBugün kullan
Öğrencilere tablodan üç mastar kurdurup parçalarını işaretletin. Ardından bir buluşmayı geçmiş zamanda anlattırın ve seçtikleri fiilin anlamını kendi sözleriyle açıklamalarını isteyin.