Een personage kan met een heel spreekwoord antwoorden. Je koppelt drie vaste uitdrukkingen aan de situatie en de bedoeling van de spreker. De dialogen zijn voor deze les geschreven en hebben geen verband met een serie; de vertalingen geven de betekenis in de context weer.

Het idee

Lees een spreekwoord op twee niveaus: het beeld en de boodschap in deze situatie. Damlaya damlaya göl olur moedigt geduld bij kleine bijdragen aan; Acele işe şeytan karışır waarschuwt tegen haast; Bir elin nesi var, iki elin sesi var pleit voor samenwerking. Leer ze als vaste uitdrukkingen. De vormen olur en karışır geven een algemene observatie weer, geen gebeurtenis die nu bezig is. De omliggende beurten laten zien of iemand aanmoedigt, adviseert of verwijten maakt.

Patronen vergelijken
SpreekwoordBeeld en betekenis in de context
Damlaya damlaya göl olur.Druppels vormen een meer: kleine, regelmatige bijdragen tellen op.
Acele işe şeytan karışır.De duivel bemoeit zich met haastwerk: doe rustiger aan om fouten te voorkomen.
Bir elin nesi var, iki elin sesi var.Eén hand kan weinig, twee maken geluid: samenwerken maakt een taak makkelijker.

Voorbeelden

  • Her hafta biraz para ayırıyorum.Ik leg elke week wat geld opzij.
  • Bu masayı birlikte taşıyalım.Laten we deze tafel samen dragen.
  • Lütfen bu işi aceleye getirme.Raffel dit werk alsjeblieft niet af.
  • A: Her hafta sadece yirmi lira ayırabiliyorum. B: Damlaya damlaya göl olur. Böyle devam et.A: Ik kan elke week maar twintig lira opzijleggen. B: Kleine bedragen tellen op. Ga zo door.
  • A: Tahtayı ölçmeden keselim, daha çabuk biter. B: Acele işe şeytan karışır. Önce uzunluğunu ölçelim.A: Laten we de plank zonder meten afzagen, dan zijn we sneller klaar. B: Haast leidt tot fouten. Laten we eerst de lengte meten.
  • A: Bu masayı tek başıma taşıyamıyorum. B: Bir elin nesi var, iki elin sesi var. Bir ucundan ben tutayım.A: Ik kan deze tafel niet alleen dragen. B: Samen kunnen we meer. Ik pak één uiteinde.

Voorlezen gebruikt een synthetische Turkse stem op je apparaat. Kwaliteit en beschikbaarheid verschillen; je uitspraak wordt niet beoordeeld.

Let op

Een spreekwoord is niet vanzelf troostend. Na een fout kan Sana söylemiştim (ik had het je gezegd), gevolgd door Acele işe şeytan karışır, verwijtend klinken. Vat şeytan hier niet op als een echte duivel. Verander de vaste werkwoordsvorm ook niet in de duurvorm alleen omdat het gesprek nu plaatsvindt.

Probeer het zelf

  1. Je spaart elke week een klein bedrag. Vul aan: Damlaya damlaya ___ olur.

    Toon het antwoord of een voorbeeldantwoord

    göl

    göl: kleine wekelijkse spaarbedragen zijn als druppels die uiteindelijk een meer vormen. Het antwoord moedigt aan om door te sparen en doet het kleine bedrag niet af als waardeloos.

  2. Iemand wil een plank zonder meten afzagen. Vul aan: Acele işe ___ karışır.

    Toon het antwoord of een voorbeeldantwoord

    şeytan

    şeytan: zagen zonder meten kan een verkeerde lengte opleveren. De duivel hoort bij het beeld van het spreekwoord; de spreker raadt zorgvuldigheid aan en beschrijft geen bovennatuurlijk voorval.

  3. Twee mensen droegen de tafel zonder moeite. Vul aan: Bir elin nesi var, iki elin ___ var.

    Toon het antwoord of een voorbeeldantwoord

    sesi

    sesi: de vaste formulering zet één hand tegenover het geluid dat twee handen maken. Samen de tafel dragen illustreert samenwerking; het gaat niet om geluid van de tafel.

  4. Na haastig zagen is de plank te kort. Het antwoord herinnert aan de waarschuwing: “Ik had het je gezegd: haast leidt tot fouten.” Kies: sitem (verwijt) of teşekkür (dank).

    Toon het antwoord of een voorbeeldantwoord

    sitem

    sitem: de plank is al te kort en Sana söylemiştim verwijst naar een genegeerde waarschuwing. Daarom is dit een verwijt; er is hier geen aanleiding om te bedanken.

Gebruik het vandaag

Bedenk twee gesprekjes met hetzelfde spreekwoord: één vóór een klus die iemand wil afraffelen, één na een fout. Voeg een antwoord toe dat de waarschuwing of het verwijt duidelijk maakt. Behoud de vaste tekst van het spreekwoord.