Herhaling en versterking: kıpkırmızı, mis gibi

Het idee

In kıpkırmızı, masmavi en tertemiz staat vóór het hele bijvoeglijk naamwoord een kort stukje dat het begin ervan herhaalt. Leer deze vaste vormen als woorden: je kunt de toegevoegde medeklinker niet vrij kiezen. Je schrijft ze aan elkaar. Hele woordherhalingen blijven los: yavaş yavaş beschrijft een langzaam tempo, tek tek betekent één voor één en iri iri benadrukt de grootte van afzonderlijke dingen. Mis gibi is geen herhaling; met kokmak beschrijft deze vaste uitdrukking een heerlijke geur.

Voorbeelden

• Pazarda kıpkırmızı biberler gördüm.Ik zag knalrode paprika’s op de markt.
• Bu sabah gökyüzü masmaviydi.Vanochtend was de lucht stralend blauw.
• Rafları tek tek sildik.We hebben de planken één voor één afgenomen.
• Merdivenlerden yavaş yavaş indik.We liepen langzaam de trap af.
• Yıkadığım bardaklar tertemiz oldu.De glazen die ik heb afgewassen zijn brandschoon geworden.
• Fırından çıkan ekmek mis gibi kokuyor.Het brood dat uit de oven komt ruikt heerlijk.
• Sepette iri iri şeftaliler var.Er liggen flinke, grote perziken in de mand.

Let op

Vertaal niet elke herhaling met “heel”: tek tek beschrijft afzonderlijke handelingen, niet hun intensiteit. Splits kıpkırmızı niet en schrijf tek tek niet aan elkaar. Let op de s in mis gibi: dit is niet de grammaticale uitgang -miş.

Probeer het zelf

1. Schrijf de vaste versterkte vorm van kırmızı (rood) als één woord.

   Toon het antwoord of een voorbeeldantwoord

   kıpkırmızı

   kıpkırmızı: na het vaste begin kıp volgt het volledige kırmızı. Dat maakt de kleur knalrood; alle vier de letters ı blijven zonder punt.

2. Gebruik de geleerde herhaling: ik opende de bestanden één voor één.

   Toon het antwoord of een voorbeeldantwoord

   tek tek

   tek tek: elk bestand wordt afzonderlijk geopend. Yavaş yavaş zou het langzame tempo aangeven, zonder te zeggen dat het één voor één gebeurt.

3. Vul de vaste uitdrukking voor een heerlijke geur in: de verse munt ruikt geweldig.

   Toon het antwoord of een voorbeeldantwoord

   mis gibi

   mis gibi: de aanwijzing gaat over de heerlijke muntgeur. Deze uitdrukking past daarom bij kokuyor; schrijf twee losse woorden en een s aan het eind van het eerste.

4. Schrijf de vaste versterkte vorm van temiz (schoon) als één woord.

   Toon het antwoord of een voorbeeldantwoord

   tertemiz

   tertemiz: ter staat vóór het volledige temiz en maakt er brandschoon van. De r hoort bij deze vaste vorm en volgt niet uit de klinkerharmonie.

Gebruik het vandaag

Beschrijf een marktbezoek in drie zinnen: gebruik een versterkte kleur, een handeling die één voor één gebeurt en een prettige geur. Controleer welke vormen los en vast worden geschreven.