doldurmak: een vat vullen, een formulier invullen

Het idee

Doldurmak betekent iets vol maken. Een bepaald vat krijgt de accusatief; de inhoud kun je met ile aangeven: sürahiyi suyla doldurmak. Form doldurmak betekent een formulier invullen; bu formu doldurmak verwijst naar een bepaald formulier. De stam doldur- blijft staan in dolduruyorum, doldurdum, dolduracağım en de gewoontevorm doldururum. Ontkennende vormen zijn onder meer doldurmuyorum en doldurmadım. Voor een beleefd verzoek gebruik je doldurur musunuz?; het vraagdeel staat los. De persoonsuitgang maakt het persoonlijk voornaamwoord vaak overbodig.

Voorbeelden

• Ben sürahiyi suyla dolduruyorum.Ik vul de kan met water.
• Biz kutuları kitaplarla doldurduk.We hebben de dozen met boeken gevuld.
• Yarın bu formu dolduracağım.Morgen vul ik dit formulier in.
• Her sabah kuşların kabını doldururum.Elke ochtend vul ik het bakje van de vogels.
• Şişeyi ağzına kadar doldurma.Vul de fles niet tot de rand.
• Bu bardağı tekrar doldurur musunuz?Wilt u dit glas nog eens vullen?
• Sürahiyi tamamen doldurmadım.Ik heb de kan niet helemaal gevuld.
• Depo sonunda doldu.De tank is eindelijk vol geraakt.

Let op

Verwar doldurmak niet met dolmak. Depoyu doldurdum betekent dat ik de tank heb gevuld; Depo doldu betekent dat de tank vol is geraakt, zonder te zeggen wie hem vulde. De tank is eerst het lijdend voorwerp en daarna het onderwerp.

Probeer het zelf

1. Vul de tegenwoordige tijd op -yor van doldurmak (vullen) in. Ben şu anda sürahiyi ___.

   Toon het antwoord of een voorbeeldantwoord

   dolduruyorum

   dolduruyorum: de handeling vindt nu plaats. Na de laatste stamklinker u komt -uyor; -um geeft aan dat de spreker zelf handelt.

2. Vul de toekomende tijd van doldurmak (vullen) in. Yarın biz bu kutuları ___.

   Toon het antwoord of een voorbeeldantwoord

   dolduracağız

   dolduracağız: yarın plaatst de handeling morgen en biz vraagt om de eerste persoon meervoud. De laatste k van de toekomstuitgang -acak wordt ğ vóór -ız.

3. Zet bardak (glas) in de accusatief. Bu ___ suyla doldur.

   Toon het antwoord of een voorbeeldantwoord

   bardağı

   bardağı: bu wijst een bepaald glas aan als voorwerp. Vóór de accusatiefklinker -ı verandert de laatste k van bardak in ğ.

4. Kies dolmak of doldurmak in de verleden tijd op -di: de tank is vol geraakt. Depo artık boş değil; tamamen ___.

   Toon het antwoord of een voorbeeldantwoord

   doldu

   doldu: de tank raakt zelf vol en is het onderwerp. Daarom past de verleden tijd van dolmak, zonder extra persoonsuitgang voor de derde persoon enkelvoud.

Gebruik het vandaag

Schrijf over een vat dat je nu vult, een formulier dat je morgen invult en een beleefd verzoek om een glas opnieuw te vullen. Beschrijf daarna met dolmak hoe het vat vol raakt.