getirmek: iets hierheen brengen

Het idee

De stam getir- blijft gelijk: getiriyorum, getirdim, getiririm. In getireceğim en getireceğiz verandert de k van de toekomstuitgang in ğ. Een bepaald voorwerp krijgt de accusatief (bu kutuyu); een ontvanger of bestemming krijgt de datief (bize, toplantıya). Getirir misin? is een verzoek aan één persoon die je met jij aanspreekt; getirir misiniz? is meervoud of beleefd. Ontkennende vormen zijn bijvoorbeeld getirmiyorum en getirmedim.

Voorbeelden

• Ablam bize çorba getirdi.Mijn oudere zus heeft ons soep gebracht.
• Bu kutuyu yarın getireceğiz.We zullen deze doos morgen meebrengen.
• Babam anahtarları buraya getiriyor.Mijn vader brengt de sleutels hierheen.
• Toplantıya kendi defterimi getiririm.Ik breng mijn eigen notitieboekje mee naar de bijeenkomst.
• Bana bir bardak su getirir misin?Kun je me een glas water brengen?
• Bu ağır çantayı getirmeyin.Breng deze zware tas niet mee.
• Bugün fotoğraf makinesini getirmedim.Ik heb de camera vandaag niet meegebracht.

Let op

Kies niet automatisch getirmek zodra een voorwerp verplaatst wordt. De beweging gaat naar de spreker, de gesprekspartner of een bestemming die als ontmoetingsplek geldt. Blijf ik hier en vraag ik je een doos hierheen te brengen, dan past getir. Die doos ergens anders heen brengen vraagt om götürmek. Bepaal eerst het gezichtspunt.

Probeer het zelf

1. Vul de verleden tijd van getirmek voor “ik” in: ik heb je gisteren een kaart gebracht.

   Toon het antwoord of een voorbeeldantwoord

   getirdim

   getirdim: dün plaatst de afgeronde handeling gisteren, en ben vereist de uitgang -m na getirdi- voor de eerste persoon.

2. Vul de toekomst van getirmek voor “wij” in: wij zullen deze doos morgen meebrengen.

   Toon het antwoord of een voorbeeldantwoord

   getireceğiz

   getireceğiz: gevraagd wordt de toekomst met “wij”. Voor -iz verandert de k van getirecek in ğ.

3. Vraag één persoon die je met jij aanspreekt om een glas water. Gebruik de aorist-vraagvorm van getirmek en schrijf de hele ontbrekende woordgroep.

   Toon het antwoord of een voorbeeldantwoord

   getirir misin

   getirir misin: het verzoek is gericht aan één persoon die je met jij aanspreekt. Het vraagpartikel staat los; de persoonsuitgang komt eraan vast.

4. Ik ben hier en blijf hier. Vraag één persoon de doos hierheen te brengen. Kies getirmek of götürmek en schrijf de gebiedende wijs enkelvoud.

   Toon het antwoord of een voorbeeldantwoord

   getir

   getir: de spreker blijft op de bestemming, dus de doos komt naar die persoon toe. De gebiedende wijs enkelvoud is de kale stam.

Gebruik het vandaag

Plan een bijeenkomst: schrijf wat je zult meebrengen, wat je vorige keer niet hebt meegebracht en een beleefd verzoek aan een vriend. Kies daarna een bestemming buiten de ontmoetingsplek en denk opnieuw na over het werkwoord.