Za pomocą ver-, dur-, yaz- i kal- opiszesz przebieg czynności. W tych połączeniach czasowniki pomocnicze nie zawsze zachowują znaczenia dawać, zatrzymywać się, pisać i pozostawać.

Zasada

Pierwszy czasownik nazywa czynność, a pomocniczy wskazuje sposób jej ujęcia. Açıverdi przedstawia otwarcie jako szybkie lub łatwe, a duruverdi może podkreślać nagłość. Prośba taşıyıver ujmuje przeniesienie jako drobną przysługę, więc pasuje do rozmowy z bliską osobą. Okuyadur znaczy czytaj dalej, często podczas innej czynności. Düşeyazdı oznacza, że ktoś omal nie upadł, ale nie doszło do upadku; takie użycie yaz- jest rzadsze w codziennej mowie. Bakakaldı opisuje zastygnięcie ze wzrokiem utkwionym w czymś, często ze zdziwienia, a uyuyakaldı oznacza zapadnięcie w sen. Te połączenia piszemy łącznie; czas i osoba są na końcu: çözüverdi. Samogłoska łącząca podlega harmonii, ale czasownik pomocniczy zachowuje swoje samogłoski: açıverdi, nie açıvardı.

Przykłady

  • Annem kapıyı açıverdi.Mama błyskawicznie otworzyła drzwi.
  • Çocuk resme bakakaldı.Dziecko zastygło, wpatrując się w obraz.
  • Yolcu merdivende düşeyazdı.Pasażer o mało nie upadł na schodach.
  • Sen okuyadur, ben çayı hazırlayayım.Ty czytaj dalej, a ja przygotuję herbatę.
  • Kedi koltukta uyuyakaldı.Kot zasnął w fotelu.
  • Ablam soruyu çözüverdi.Moja starsza siostra rozwiązała zadanie w mgnieniu oka.
  • Şu kutuyu taşıyıver.Przenieś no tamto pudełko.
  • Otobüs tam önümde duruverdi.Autobus nagle zatrzymał się tuż przede mną.

Odczyt korzysta z tureckiego głosu syntetycznego dostępnego na urządzeniu. Jakość i dostępność są różne; funkcja nie ocenia twojej wymowy.

Uważaj

Nie tłumacz każdego połączenia jako „omal nie”. Przy uyuyakaldı sen rzeczywiście się rozpoczął, a przy düşeyazdı upadek nie nastąpił. Okuyadur nie znaczy też przestań czytać: dur- wyraża tu kontynuację.

Spróbuj samodzielnie

  1. Poproś kogoś o szybką przysługę: przeniesienie pudełka. Wybierz jedną z dwóch form.

    Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

    taşıyıver

    taşıyıver: chodzi o jednorazową, szybką przysługę. Taşıyadur byłoby poleceniem dalszego niesienia.

  2. Poproś drugą osobę, by dalej czytała, gdy przygotowujesz herbatę. Wybierz jedną formę.

    Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

    okuyadur

    okuyadur: czytanie już trwa i ma trwać podczas przygotowania herbaty. Okuyuver przedstawiałoby je jako czynność szybką lub łatwą.

  3. Pasażer omal nie upadł, ale utrzymał równowagę. Wybierz formę zgodną z tym wynikiem.

    Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

    düşeyazdı

    düşeyazdı: pasażer utrzymał się na nogach. Düşüverdi opisywałoby nagły, rzeczywisty upadek, a więc inny wynik.

  4. Dziecko naprawdę patrzyło na obraz, zastygłe ze zdumienia. Wybierz formę opisującą ten stan.

    Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

    bakakaldı

    bakakaldı: dziecko już patrzy i nie odrywa wzroku od obrazu. Bakayazdı sugerowałoby, że tylko prawie spojrzało, co nie pasuje do sytuacji.

Użyj tego dzisiaj

Napisz drobną prośbę, polecenie kontynuowania czynności i zdanie o czymś, co niemal się wydarzyło. Następnie wyjaśnij, czy w bakakaldı patrzenie naprawdę miało miejsce.