Porównaj nazwę czynności, życzenie dotyczące działania i treść przedstawioną jako informacja. Wybierasz całą konstrukcję, a nie tylko wymieniasz jeden przyrostek na drugi.

Zasada

-mek nazywa czynność bez osobnego oznaczenia jej podmiotu: Ahşap oyuncak yapmak sabır ister. Przy istemek w konstrukcji çalışmak istiyorum osoba, która czegoś chce, zwykle sama wykonuje czynność. Życzenie dotyczące innej osoby wyrażamy przez -me z przyrostkiem dzierżawczym wskazującym tę osobę: senin çalışmanı istiyorum. Przy bilmek konstrukcja z -dik i przyrostkiem dzierżawczym podaje treść wiedzy: senin çalıştığını biliyorum. Senin określa podmiot zdania podrzędnego; oba dopełnienia otrzymują też biernik wymagany przez czasownik główny. Podane przyrostki to nazwy rodzin form, nie pełne zestawienie wariantów.

Porównaj konstrukcje
Znaczenie w tej konstrukcjiTurecki
Nazywanie czynnościAhşap oyuncak yapmak sabır ister.
Chęć wykonania czynności samemuBen bu atölyede çalışmak istiyorum.
Życzenie dotyczące działania innej osobyBen senin burada çalışmanı istiyorum.
Wiedza o działaniu innej osobyBen senin burada çalıştığını biliyorum.

Przykłady

  • Ben bu atölyede çalışmak istiyorum.Chcę pracować w tym warsztacie.
  • Ben senin burada çalışmanı istiyorum.Chcę, żebyś tu pracował lub pracowała.
  • Ben senin burada çalıştığını biliyorum.Wiem, że tu pracujesz.
  • Ahşap oyuncak yapmak sabır ister.Robienie drewnianych zabawek wymaga cierpliwości.
  • Ben burada çalışmayı seviyorum.Lubię tu pracować.
  • Her sabah erken kalktığımı biliyorum.Wiem, że każdego ranka wcześnie wstaję.
  • Senin her akşam kapıyı kapattığını biliyorum.Wiem, że każdego wieczoru zamykasz drzwi.
  • Senin kapıyı kapatmanı istiyorum.Chcę, żebyś zamknął lub zamknęła drzwi.

Odczyt korzysta z tureckiego głosu syntetycznego dostępnego na urządzeniu. Jakość i dostępność są różne; funkcja nie ocenia twojej wymowy.

Uważaj

Ten sam podmiot nie oznacza automatycznie -mek: w Ben burada çalışmayı seviyorum nazwa czynności jest dopełnieniem w bierniku, a Her sabah erken kalktığımı biliyorum wyraża wiedzę o sobie. -dik nie oznacza wyłącznie przeszłości: kontekst może wskazywać teraźniejszość lub zwyczaj. Z tego porównania nie wynika też, że -me zawsze opisuje zdarzenie nierzeczywiste.

Spróbuj samodzielnie

  1. Wybierz formę: Chcę dziś wieczorem zostać w domu.

    Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

    kalmak

    kalmak: chcesz zostać i to ty zostaniesz w domu. W tym schemacie istemek łączy się z bezokolicznikiem bez osobnego podmiotu i bez biernika.

  2. Wybierz formę: Chcę, żebyś dziś wieczorem został lub została w domu.

    Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

    kalmanı

    kalmanı: życzenie należy do osoby mówiącej, ale zostać ma sen. Przyrostek dzierżawczy -n wskazuje tę osobę, a końcowe -ı oznacza dopełnienie wyrażające treść życzenia.

  3. Wybierz formę: Wiem, że w każdy piątek zostajesz w domu.

    Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

    kaldığını

    kaldığını: mowa o wiedzy na temat piątkowego zwyczaju, a nie o prośbie, by zostać. Senin wskazuje, czyj to zwyczaj; ğ powstaje wskutek udźwięcznienia w formie nominalizowanej.

  4. Wybierz formę: Lubię zostawać w domu.

    Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

    kalmayı

    kalmayı: lubisz czynność pozostawania w domu. Forma zawiera -ma i biernik -yı, ale nie przyrostek dzierżawczy, mimo że ta sama osoba lubi i zostaje.

Użyj tego dzisiaj

Z okumak napisz trzy zdania: co chcesz czytać, co ma czytać znajoma osoba oraz co wiesz o jej zwyczajach czytelniczych. Dodaj zdanie o tym, że lubisz czytać. Wskaż podmioty i końcówki dopełnienia.