ayakkabı: but, mój but, w bucie

Zasada

Ayakkabı kończy się tylną samogłoską ı, więc końcówki mają a i ı: liczba mnoga ayakkabılar. Ponieważ słowo kończy się samogłoską, biernik i celownik biorą łącznik y (ayakkabıyı, ayakkabıya), a dopełniacz łącznik n (ayakkabının). Miejscownik i ablatyw nie potrzebują łącznika: ayakkabıda, ayakkabıdan. Formy dzierżawcze to ayakkabım, ayakkabın, ayakkabısı, a po -sı każdy przypadek bierze n: ayakkabısına. Słowo nigdy nie mięknie, a podwójne kk zostaje w każdej formie.

Przykłady

• Yeni ayakkabılarımı bugün giydim.Dziś założyłem / założyłam swoje nowe buty.Trzy końcówki w stałej kolejności: ayakkabı·lar·ım·ı, czyli liczba mnoga, „mój”, biernik. Przymiotnik yeni się nie zmienia.
• Ayakkabıyı kapının önüne bıraktım.Zostawiłem / zostawiłam buty przed drzwiami.Określone dopełnienie bierze biernik z łącznikiem y: ayakkabıyı. Liczba pojedyncza może oznaczać całą parę; widać to z kontekstu.
• Annem bana yeni ayakkabı aldı.Mama kupiła mi nowe buty.Nieokreślone dopełnienie nie bierze końcówki biernika: yeni ayakkabı, nie yeni ayakkabıyı. Celownik bana mówi, dla kogo.
• Üç çift ayakkabım var.Mam trzy pary butów.Liczebnik liczy pary, więc çift i ayakkabı zostają w liczbie pojedynczej; końcówka -m („mój”) zamyka wyrażenie: ayakkabım.
• Ayakkabıda bir delik var.W bucie jest dziura.Miejscownik -da: ayakkabı kończy się samogłoską, więc łącznik nie jest potrzebny, a tylna samogłoska ı daje -da, nie -de.
• Bu ayakkabının tabanı çok kalın.Podeszwa tego buta jest bardzo gruba.Dopełniacz ayakkabının dostaje łącznik n, a rzecz posiadana bierze końcówkę dzierżawczą: taban staje się tabanı. Obie końcówki idą w parze.
• ayakkabılarımızdanz naszych butówayakkabı·larLiczba mnoga -ler / -lar: forma i miejsce·ımız-imiz / -ımız / -umuz / -ümüz: nasz·dan-den / -dan / -ten / -tan: z, odKolejność jest stała: mnoga -lar, potem dzierżawcza -ımız, potem przypadek -dan. Po dźwięcznym z końcówka przypadka zaczyna się od d.
• ayakkabısınado jego lub jej butówayakkabı·sı-i / -si: jego, jej, tego·na-e / -a / -ye / -ya: do, kuPo dzierżawczej -sı celownik dostaje łącznik n: ayakkabısına, nigdy ayakkabısıya. Forma może znaczyć „jego” lub „jej”; turecki ma jedną.

Uważaj

Po liczebniku i po çift (para) rzeczownik zostaje w liczbie pojedynczej: iki çift ayakkabı, nie iki çift ayakkabılar. Pisz też słowo razem i przez kk, nigdy ayak kabı.

Spróbuj samodzielnie

1. Dodaj biernik do ayakkabı (but): Bardzo spodobały mi się te buty.

   Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

   ayakkabıyı

   ayakkabıyı: słowo kończy się samogłoską, więc biernik dodaje łącznik y, a tylna samogłoska ı daje końcówkę -ı.

2. Powiedz „moje buty” w ablatywie: Oczyściłem / oczyściłam błoto z moich butów.

   Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

   ayakkabımdan

   ayakkabımdan: ayakkabım kończy się dźwięczną spółgłoską m, więc końcówka zaczyna się od d, a tylna samogłoska ı daje -dan.

3. Powiedz „jego lub jej buty” w liczbie mnogiej: Jego lub jej buty stoją obok drzwi.

   Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

   ayakkabıları

   ayakkabıları: najpierw mnoga -lar, potem dzierżawcza -ı po spółgłosce r, bez łącznika; ta sama forma znaczy też „ich buty”.

4. Nie dodawaj liczby mnogiej: Kupiłem / kupiłam dwie pary butów.

   Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

   ayakkabı

   ayakkabı: çift już liczy pary, więc po liczebniku rzeczownik zostaje w liczbie pojedynczej.

Użyj tego dzisiaj

Napisz cztery zdania o swoich butach: jedno z biernikiem, jedno z celownikiem, jedno z miejscownikiem i jedno z liczebnikiem i słowem çift. Zakreśl każdy łącznik.