Öğrencilerin şimdiki zamanı olumsuz yapıp evet-hayır sorusu kurmaları için kısa bir not.

Temel fikir

Olumsuzluk eki -me/-ma, -yor'dan önce daralır: gelmiyorum, almıyorum, okumuyorum, görmüyorum. Soru eki ayrı yazılır ve kişi ekini alır: Gelmiyor musun?

Karşılaştırılacak kalıplar
Fiilin son ünlüsüOlumsuzluk + zamanÖrnek (ben)Örnek (sen)
a, ı-mıyoralmıyorumalmıyorsun
e, i-miyorgelmiyorumgelmiyorsun
o, u-muyorokumuyorumokumuyorsun
ö, ü-müyorgörmüyorumgörmüyorsun

Örnekler

Sesli okuma, cihazındaki yapay bir Türkçe sesi kullanır. Ses kalitesi ve kullanılabilirliği değişebilir; telaffuzunu değerlendirmez.

Dikkat et

Öğrenciler olumsuzluk ekini daraltmadan gitmeyorum yazar; doğrusu gitmiyorum. Aynı hata yemek ve demek fiillerinde de görülür (yemeyorum değil, yemiyorum).

Kendin dene

  1. Fiili şimdiki zamanın olumsuzuna çevirin.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    içmiyorum

    içmiyorum: son ünlü i olduğu için ek -mi- olur, ardından -yor ve ben için -um gelir.

  2. Fiili şimdiki zamanın olumsuzuna çevirin.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    çalışmıyorlar / çalışmıyor

    çalışmıyorlar: son ünlü ı olduğu için -mı-; üçüncü çoğul kişi eki -lar, -yor'dan sonra gelir. çalışmıyor da doğrudur.

  3. Olumsuz fiili ve soru ekini yazarak soruyu tamamlayın.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    gelmiyor musun

    gelmiyor musun: e ünlüsü -mi- ister; soru eki mu ayrı yazılır ve -sun kişi ekini taşır.

  4. Fiili şimdiki zamanın olumsuzuna çevirin.

    Cevabı veya örnek cevabı göster

    görmüyor

    görmüyor: ö ince ve yuvarlak olduğu için -mü-; üçüncü tekil kişide -yor'dan sonra ek gelmez.

Bugün kullan

Öğrencilerden hafta sonu sabahı yapmadıkları üç şeyi yazmalarını ve her olumsuzluk ekinin ünlüsünü fiilin son ünlüsüne göre denetlemelerini isteyin.