Bu B1 dersinde hasta sözcüğünün ad görevini öne çıkarın. Önce bir hastadan söz eden cümle kurdurun; ardından aynı kişiyi bir doktorla ilişkilendirerek iyelik ekinin cümlede neyi değiştirdiğini gösterin.
Temel fikir
Hasta ünlüyle bittiği için kökte ünsüz yumuşaması aranmaz; ekler son a ünlüsüne uyar. Hastayı belirtme, hastaya yönelme, hastanın ilgi durumu biçimidir. Hastası ise üçüncü tekil kişi iyelik eki taşır. Bu biçime yönelme eki geldiğinde araya n girer: hastasına. Tablodaki biçimleri tek tek ezberletmek yerine hastanın özne, nesne ve sorunun yöneltildiği kişi olduğu cümleleri karşılaştırın.
| Kullanım | Biçim |
|---|---|
| Yalın durum | hasta |
| Belirtme durumu | hastayı |
| Yönelme durumu | hastaya |
| Bulunma durumu | hastada |
| Ayrılma durumu | hastadan |
| İlgi durumu | hastanın |
| Çoğul | hastalar |
| Birinci tekil kişi iyelik | hastam |
| İkinci tekil kişi iyelik | hastan |
| Üçüncü tekil kişi iyelik | hastası |
| Birinci çoğul kişi iyelik | hastamız |
| İkinci çoğul kişi iyelik | hastanız |
| Üçüncü tekil kişi iyelik + yönelme | hastasına |
Örnekler
- Hasta koridorda bekliyor.
- Hemşire hastaya sesleniyor.
- Doktor hastayı dinliyor.
- Hastanın çantası sandalyede.
- Bizim hastamız bugün geliyor.
- Doktor hastasına bir soru soruyor.
- hastalarımızdanhastalarÇoğul eki: -ler / -larımızİyelik eki, biz: -(i)miz / -(ı)mız / -(u)muz / -(ü)müzdanAyrılma durumu eki: -den / -dan / -ten / -tan
Sesli okuma, cihazındaki yapay bir Türkçe sesi kullanır. Ses kalitesi ve kullanılabilirliği değişebilir; telaffuzunu değerlendirmez.
Türkçe cihaz sesi bulunamadı. Metni yine de okuyabilirsin.
Dikkat et
Öğrenci hastayı biçimini iyelik sanabilir. Kim sorusuyla yetinmeyip kimin hastası sorusunu da yöneltin. Ayrıca hastam ile hastayım ayrımını denetleyin: ilki bir kişiyi adlandırır, ikincisi konuşanın hasta olduğunu bildirir.
Kendin dene
Boşluğu hasta sözcüğünün belirtme durumu biçimiyle tamamlayın.
Cevabı veya örnek cevabı göster
hastayı
hastayı: dinlemek eyleminin belirli nesnesi hastadır. Belirtme eki -ı, ünlüyle biten bu ada y ile bağlanır; burada iyelik anlamı yoktur.
Hasta sözcüğünün çoğulunu yazın.
Cevabı veya örnek cevabı göster
hastalar
hastalar: Birden fazla kişi kastediliyor ve önünde sayı bulunmuyor. Son ünlü kalın olduğu için çoğul eki -lar olur.
Boşluğa «bizim hastamız» anlamını veren tek sözcüğü yazın.
Cevabı veya örnek cevabı göster
hastamız
hastamız: bizim sözü birinci çoğul kişi iyeliğini gerektirir; hasta sayısını artırmaz. Bu nedenle -mız eklenir, hastalarımız yazılırsa birden çok hasta anlaşılır.
Doktorun kendi hastasına soru sorduğunu belirtin; hasta sözcüğünü kullanın.
Cevabı veya örnek cevabı göster
hastasına
hastasına: Sorunun yöneltildiği kişi doktorun kendi hastasıdır. Önce hastası ile ilişki kurulur, sonra n ve yönelme eki -a eklenerek sorunun alıcısı belirtilir.
Alıştırma turu
Soruları cevapla, ardından mümkün olduğunda Türkçe cümleleri ve sözcükleri yeniden kur. Puanını kaydediyoruz.
Boşluğu hasta sözcüğünün belirtme durumu biçimiyle tamamlayın.
Hasta sözcüğünün çoğulunu yazın.
Boşluğa «bizim hastamız» anlamını veren tek sözcüğü yazın.
Doktorun kendi hastasına soru sorduğunu belirtin; hasta sözcüğünü kullanın.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Bu sözcüğü oluşturmak için parçalara doğru sırayla dokun:
İlerlemeni koru
Alıştırma sonuçlarını hesabına kaydetmek için ücretsiz kaydol.
Kaydol ve kaydetZaten hesabım varBugün kullan
Öğrencilerden hayalî bir klinik konuşması için üç cümle isteyin: bir hasta, bizim hastamız ve doktorun kendi hastasına yönelttiği bir soru. Her ekte hangi anlamın eklendiğini açıklamalarını sağlayın.