yapmak：做，干

理解要点

词干 yap- 以清辅音 p 结尾，所以过去时词尾是硬的：yap + tı = yaptı，yaptım，yaptık。现在进行时在词干后加 -ıyor：yapıyorum、yapıyorsun、yapıyor。yapmak 与名词搭配，可以表达许多日常活动，而汉语常用别的动词：kahvaltı yapmak（吃早饭）、alışveriş yapmak（买东西）、spor yapmak（做运动）。

例句

• Şimdi ne yapıyorsun?你现在在做什么？
• Dün akşam ödevimi yaptım.我昨天晚上做了作业。泛指时名词不加词尾（ödev yaptım）；指某份具体的作业时要加 -i，这里是 ödevimi。
• Babam her sabah spor yapıyor.我爸爸每天早上做运动。
• Biz evde kahvaltı yaptık.我们在家吃了早饭。
• Ödev yapıyor musun?你在做作业吗？疑问助词要分开写，人称词尾也移到它上面：yapıyorsun 变成 yapıyor musun。
• Annem pazarda alışveriş yaptı.我妈妈在集市上买了东西。
• Akşam yemeği yapıyorum.我在做晚饭。
• Özür dilerim, hata yaptım.对不起，我犯了个错。
• yapıyorum我在做yap·ıyor-iyor / -ıyor / -uyor / -üyor：正在进行·um-im / -sin / -iz / -siniz：我是、你是、我们是
• yaptık我们做了yap·tı-di、-dı、-du、-dü、-ti：过去式（geldi、yaptı）·k过去时的人称词尾：-m、-n、-k、-niz、-ler
• yapmıyorsunuz你们不做yap·mıyor-miyor / -mıyor / -muyor / -müyor：现在没在做·sunuz-im / -sin / -iz / -siniz：我是、你是、我们是

注意事项

不要写 yapdım：清辅音 p 之后的词尾是 -tı，所以是 yaptım。动词词干的 p 也不会像 kitap → kitabı 那样变浊：应是 yapıyor，不是 yabıyor。

自己试一试

1. 写出 yapmak 的过去时“我”的形式：我昨天做了作业。

   显示答案或示范答案与解析

   yaptım

   yaptım：词干以清辅音 p 结尾，所以加 -tı，-m 表示“我”。

2. 写出 yapmak 带 -ıyor 的现在时“我们”的形式：我们现在在做运动。

   显示答案或示范答案与解析

   yapıyoruz

   yapıyoruz：词干最后的元音 a 是后元音且不圆唇，所以 yor 前用 ı；在圆唇的 o 之后，“我们”是 -uz。

3. 写出 yapmak 的过去时“他们”的形式：他们今天早上吃了早饭。

   显示答案或示范答案与解析

   yaptılar

   yaptılar：因为清辅音 p 用 -tı，又因为最后的元音 ı 是后元音，所以接 -lar。

4. 写出 yapmak 带 -ıyor 的现在时“你”的形式：你现在在做什么？

   显示答案或示范答案与解析

   yapıyorsun

   yapıyorsun：-ıyor 之后，“你”接 -sun，因为元音 o 是后圆唇元音。

今天就用起来

写三个句子，说说你昨天做了什么、现在在做什么，每句都用 yapmak 的某个形式。