Je bouwt een voorwaarde die niets aan de uitkomst verandert. Je oefent de werkwoordsvorm en het losse woord erna. De drie woordketens tonen alleen het werkwoord en betekenen op zichzelf nog niet “zelfs als”.

Het idee

Voeg aan de werkwoordstam -se toe na e i ö ü, of -sa na a ı o u, dan de persoonsuitgang van de voorwaardelijke vorm en ten slotte los bile of de/da: gelsem bile, kalsak da. De vier basispatronen zijn -se bile, -sa bile, -se de, -sa da. Bile verandert niet; de/da volgt de klinkerharmonie. De ontkenning -me/-ma komt vóór de voorwaardelijke uitgang: gelmesen bile. De tabel geeft alle zes personen, eerst bevestigend en daarna ontkennend. Bij een vaststaand feit kan de constructie ook “hoewel” betekenen; de volledige zinnen hier gaan over mogelijke obstakels.

Patronen vergelijken
Persoon-se bile-sa bile-se de-sa da
bengelsem bilekalsam bilegelsem dekalsam da
sengelsen bilekalsan bilegelsen dekalsan da
ogelse bilekalsa bilegelse dekalsa da
bizgelsek bilekalsak bilegelsek dekalsak da
sizgelseniz bilekalsanız bilegelseniz dekalsanız da
onlargelseler bilekalsalar bilegelseler dekalsalar da
bengelmesem bilekalmasam bilegelmesem dekalmasam da
sengelmesen bilekalmasan bilegelmesen dekalmasan da
ogelmese bilekalmasa bilegelmese dekalmasa da
bizgelmesek bilekalmasak bilegelmesek dekalmasak da
sizgelmeseniz bilekalmasanız bilegelmeseniz dekalmasanız da
onlargelmeseler bilekalmasalar bilegelmeseler dekalmasalar da

Voorbeelden

Voorlezen gebruikt een synthetische Turkse stem op je apparaat. Kwaliteit en beschikbaarheid verschillen; je uitspraak wordt niet beoordeeld.

Let op

De persoonsuitgang blijft aan het werkwoord: gelsem bile, niet gelse bilem. Los de/da wordt nooit te/ta: schrijf gitsek de, niet gitsek te of gitsekde. Het partikel geeft aan dat de uitkomst ook onder die voorwaarde blijft gelden.

Probeer het zelf

  1. Gebruik gel- met “ik”: zelfs als ik kom. Schrijf de hele uitdrukking met een van beide partikels.

    Toon het antwoord of een voorbeeldantwoord

    gelsem bile / gelsem de

    gelsem bile / gelsem de: degene die komt is “ik”, dus -m hoort achter -se. Zonder die uitgang zou gelse bile over iemand anders gaan.

  2. Gebruik kal- met “wij”: zelfs als wij blijven. Schrijf de hele uitdrukking met een van beide partikels.

    Toon het antwoord of een voorbeeldantwoord

    kalsak bile / kalsak da

    kalsak bile / kalsak da: “wij” heeft -k nodig. De achterklinker in kal- geeft -sa en het losse alternatief da. Het blijven verandert het plan niet.

  3. Gebruik gel- met “jij” en een ontkenning: zelfs als jij niet komt.

    Toon het antwoord of een voorbeeldantwoord

    gelmesen bile / gelmesen de

    gelmesen bile / gelmesen de: -me ontkent het komen en -n verwijst naar “jij”. Zonder de ontkenning wordt juist het komen de veronderstelde voorwaarde.

  4. Gebruik git- met “wij”: zelfs als wij gaan. Schrijf de hele uitdrukking met een van beide partikels.

    Toon het antwoord of een voorbeeldantwoord

    gitsek de / gitsek bile

    gitsek de / gitsek bile: git- behoudt de t vóór de medeklinker s. De laatste k staat voor “wij” en verandert het losse de niet in te.

Gebruik het vandaag

Schrijf twee plannen met elk een obstakel. Gebruik een bevestigende en een ontkennende voorwaarde. Wissel daarna bile en de/da om zonder de persoonsuitgang te verplaatsen.