Met deze vormen zeg je wat iemand anders moet doen of wat je wilt laten gebeuren. Gelsin betekent „laat hem of haar komen”; gelsinler gaat over meerdere mensen. Het is een wens of aanwijzing, geen mededeling dat de handeling nu plaatsvindt.

Het idee

Haal -mek of -mak weg en voeg de uitgang aan de stam toe. De laatste klinker bepaalt de vorm: -sın na a, ı, -sin na e, i, -sun na o, u en -sün na ö, ü. De meervoudsvormen staan in de tabel. Na een klinker is geen verbindende y nodig: beklesin. Voeg voor de ontkenning eerst -me of -ma toe; die nieuwe klinker bepaalt de volgende uitgang: gülmesin, okumasın. Als het onderwerp uitdrukkelijk meerdere mensen noemt, kan ook de kortere vorm: Çocuklar bahçede oynasın.

Patronen vergelijken
Laatste stamklinkerEnkelvoudsuitgangMeervoudsuitgangBevestigend enkelvoudOntkennend enkelvoud
a, ı-sın-sınlarbaksınbakmasın
e, i-sin-sinlergelsingelmesin
o, u-sun-sunlarokusunokumasın
ö, ü-sün-sünlergülsüngülmesin

Voorbeelden

Voorlezen gebruikt een synthetische Turkse stem op je apparaat. Kwaliteit en beschikbaarheid verschillen; je uitspraak wordt niet beoordeeld.

Let op

Niet elke -sin betekent „jij”. In gelsin volgt de uitgang op de stam en verwijst hij naar de derde persoon; in gelirsin volgt hij op de aoristuitgang en betekent de vorm „jij komt”. Behoud ook de t in gitsin: voor s wordt die geen d.

Probeer het zelf

  1. Maak met gülmek (lachen) de bevestigende gebiedende vorm voor de derde persoon enkelvoud.

    Toon het antwoord of een voorbeeldantwoord

    gülsün

    gülsün: zonder -mek blijft gül over. De geronde voorklinker ü vraagt om -sün: je wilt dat iemand anders lacht.

  2. Maak met okumak (lezen) de ontkennende gebiedende vorm voor de derde persoon enkelvoud.

    Toon het antwoord of een voorbeeldantwoord

    okumasın

    okumasın: aan oku voeg je eerst het ontkennende -ma toe. De laatste klinker is nu a, dus volgt -sın, ook al is de bevestigende vorm okusun.

  3. Maak met gitmek (gaan) de bevestigende gebiedende vorm voor de derde persoon enkelvoud.

    Toon het antwoord of een voorbeeldantwoord

    gitsin

    gitsin: de stam is git. De uitgang begint met de medeklinker s, waardoor t behouden blijft; de klinker i vraagt om -sin.

  4. Maak met gelmek (komen) de bevestigende gebiedende vorm voor de derde persoon meervoud, met de meervoudsuitgang.

    Toon het antwoord of een voorbeeldantwoord

    gelsinler

    gelsinler: de opdracht vraagt uitdrukkelijk om de meervoudsuitgang. Na gel komen -sin en vervolgens -ler met een voorklinker; bij alleen gelsin ontbreekt de gevraagde meervoudsmarkering.

Gebruik het vandaag

Kies drie personen of groepen en schrijf wat je wilt dat ze doen. Maak één aanwijzing ontkennend en één met een uitdrukkelijke meervoudsuitgang. Omcirkel de klinker direct voor elke gebiedende uitgang.