Je vormt het ontkennende gebod, zoals gitme en gelmeyin, en kiest de vorm voor één vriend of voor meerdere mensen.

Het idee

Voor één goede bekende zet je -me (na e i ö ü) of -ma (na a ı o u) achter de werkwoordsstam: gelme, bakma. Voor meer mensen of beleefd komt daarachter -yin of -yın: gelmeyin, bakmayın; de y is nodig omdat -me/-ma op een klinker eindigt. Op borden staat vaak -meyiniz / -mayınız. De stam verandert niet: gitme, yeme.

Patronen vergelijken
WerkwoordsstamTegen één vriend (sen)Tegen meerdere mensen of beleefd (siz)Op borden en in mededelingen
gelgelmegelmeyingelmeyiniz
gitgitmegitmeyingitmeyiniz
görgörmegörmeyingörmeyiniz
bakbakmabakmayınbakmayınız
yapyapmayapmayınyapmayınız
unutunutmaunutmayınunutmayınız
beklebeklemebeklemeyinbeklemeyiniz
okuokumaokumayınokumayınız
yeyemeyemeyinyemeyiniz

Voorbeelden

Voorlezen gebruikt een synthetische Turkse stem op je apparaat. Kwaliteit en beschikbaarheid verschillen; je uitspraak wordt niet beoordeeld.

Let op

Laat de y niet weg en zet de ontkenning niet achter het achtervoegsel: gelmein en gelinme zijn fout, gelmeyin is goed. Kale gelme klinkt bot tegen iemand die ouder is; zeg dan gelmeyin. En verwar het niet met -eme-: gelme is ‘kom niet’, gelemem is ‘ik kan niet komen’.

Probeer het zelf

  1. Zeg tegen een goede bekende dat hij of zij niet moet komen: gel (komen).

    Toon het antwoord of een voorbeeldantwoord

    gelme

    gelme: de laatste klinker van gel is e, een voorklinker, dus -me; tegen een vriend volgt er niets meer.

  2. Zeg tegen meerdere mensen dat ze het niet moeten doen: yap (doen, maken).

    Toon het antwoord of een voorbeeldantwoord

    yapmayın

    yapmayın: de laatste klinker a is een achterklinker, dus -ma, daarna -yın met zijn y.

  3. Zeg tegen meerdere mensen dat ze niet moeten wachten: bekle (wachten).

    Toon het antwoord of een voorbeeldantwoord

    beklemeyin

    beklemeyin: bekle eindigt al op een klinker; -me komt achter de hele stam, daarna -yin met y.

  4. Zeg tegen een goede bekende dat hij of zij het niet moet eten: ye (eten).

    Toon het antwoord of een voorbeeldantwoord

    yeme

    yeme: ye verandert niet voor -me; yiyemem betekent ‘ik kan niet eten’.

Gebruik het vandaag

Schrijf drie verboden die thuis of op het werk kunnen klinken: één voor een vriend, één voor een groep en één voor een bord. Onderstreep -me/-ma en controleer de y.