biraz i az: trochę czy za mało

Zasada

Biraz znaczy „trochę”: skromną ilość, zwykle wystarczającą do działania. Stoi przed rzeczownikiem (biraz su), przed przymiotnikiem (biraz soğuk) i w zwrocie biraz daha („jeszcze trochę”). Az znaczy „mało”: mniej, niż potrzeba lub niż się spodziewano. Stoi przed rzeczownikami, także przy ludziach (az insan), i przed czasownikami (az uyuyorum); çok je wzmacnia: çok az.

Przykłady

• Ben biraz su istiyorum.Chcę trochę wody.Zaimek ben można pominąć: Biraz su istiyorum to zwykła forma.
• Evde az süt var.W domu jest mało mleka.
• Ben biraz Türkçe konuşuyorum.Mówię trochę po turecku.Biraz to skromny sposób, by powiedzieć, ile mówisz. Az Türkçe konuşuyorum brzmi raczej jak skarga.
• Biraz zamanım var.Mam trochę czasu.
• Çok az zamanım var.Mam bardzo mało czasu.Çok wzmacnia az: çok az znaczy „bardzo mało”. Biraz nie wzmacnia się w ten sposób, więc çok biraz nie istnieje.
• Bugün hava biraz soğuk.Dziś jest trochę zimno.
• Bu hafta çok az uyuyorum.W tym tygodniu bardzo mało śpię.
• Biraz daha çay alabilir miyim?Czy mogę dostać jeszcze trochę herbaty?
• Parkta bugün az insan var.Dziś w parku jest mało ludzi.Przy ludziach mówi się az insan. Biraz służy do ilości i stopni, nie do liczenia osób.

Uważaj

Nie używaj az, żeby umniejszać to, co umiesz. Az Türkçe konuşuyorum brzmi raczej jak skarga, że mówisz za mało; żeby powiedzieć „mówię trochę”, użyj Biraz Türkçe konuşuyorum. I nie stawiaj çok przed biraz: „bardzo mało” to çok az, nigdy çok biraz.

Spróbuj samodzielnie

1. Uzupełnij: Dziś jest trochę gorąco.

   Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

   biraz

   biraz: luka opisuje łagodny stopień przed przymiotnikiem, a to zadanie biraz; az nie łagodzi w ten sposób przymiotnika.

2. Uzupełnij: W portfelu mam bardzo mało pieniędzy, to nie wystarcza.

   Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

   çok az / az

   çok az: człon yetmiyor mówi, że pieniędzy nie wystarcza, więc ilość to niedobór, a çok go wzmacnia; samo az też jest poprawne.

3. Uzupełnij: Czy mogę dostać jeszcze trochę chleba?

   Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

   biraz

   biraz: prosisz o skromną dokładkę, a biraz daha to zwykły grzeczny sposób na „jeszcze trochę”.

4. Uzupełnij: W parku jest mało ludzi, wszyscy są w domu.

   Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

   az / çok az

   az: park jest prawie pusty, więc ludzi jest mniej, niż można by oczekiwać, a przy liczbie ludzi stoi az, nie biraz.

Użyj tego dzisiaj

Napisz cztery zdania o swoim dniu: dwa z biraz (czegoś masz trochę) i dwa z az (czegoś jest za mało).