Wybierzesz między miejscownikiem a ablatywem zależnie od czasownika i użyjesz obu przy osobach i zaimkach.

Zasada

Dwa pytania, dwie końcówki. Na Nerede? (gdzie?) odpowiada -de/-da/-te/-ta: Bankada çalışıyorum. Na Nereden? (skąd?) odpowiada -den/-dan/-ten/-tan: Evden çıkıyorum. Wybór zależy od czasownika: czasowniki przebywania (kalmak, oturmak, çalışmak, yaşamak) biorą pierwszą, czasowniki wychodzenia i pochodzenia (çıkmak, ayrılmak, gelmek przy podaniu źródła) drugą. Miejscem może być też osoba lub zaimek: Ali'de kalıyorum, Ali'den geliyorum, bende, senden.

Porównaj konstrukcje
PytanieKońcówkaTypowe czasownikiPrzykład
nerede?-de/-da/-te/-takalmak, oturmak, çalışmak, yaşamakAli'de kalıyorum.
nereden?-den/-dan/-ten/-tançıkmak, ayrılmak, gelmekAli'den geliyorum.
nereye?-e/-agitmek, varmakAli'ye gidiyorum.

Przykłady

  • Sabah evden çıkıyorum.Rano wychodzę z domu.
  • Ayşe şimdi bankada çalışıyor.Ayşe pracuje teraz w banku.
  • Ali'den bir mesaj geliyor.Przychodzi wiadomość od Alego.Punktem wyjścia może być też osoba: Ali'den znaczy „od Alego”. Końcówka stoi przy imieniu po apostrofie; osobnego słowa na „od” nie ma.
  • Anahtar bende.Klucz jest u mnie.Zaimki biorą te same końcówki: ben zmienia się w bende. Przy osobie miejscownik znaczy „u niej, w jej rękach”, więc Anahtar bende mówi, że to ja mam klucz.
  • Kalem sende mi?Czy długopis jest u ciebie?
  • Ben Ankara'dan geliyorum ama şimdi Bursa'da yaşıyorum.Pochodzę z Ankary, ale teraz mieszkam w Bursie.Jedno zdanie, dwa przypadki: -dan mówi, skąd pochodzisz, a -da, gdzie jesteś teraz. Obie końcówki stoją po apostrofie przy nazwie własnej.
  • arkadaşımdanod mojego przyjacielaarkadaşım-im / -ım / -um / -üm / -m: mój, moja, mojedan-den / -dan / -ten / -tan: z, od
  • bankalardanz bankówbankalarLiczba mnoga -ler / -lar: forma i miejscedan-den / -dan / -ten / -tan: z, od

Odczyt korzysta z tureckiego głosu syntetycznego dostępnego na urządzeniu. Jakość i dostępność są różne; funkcja nie ocenia twojej wymowy.

Uważaj

Po polsku mówi się „u Alego” i „od Alego” z przyimkiem, więc uczący się gubią przypadek albo dodają obce słowo: Ali kalıyorum i Anahtar ben są błędne. Końcówkę dostaje sama osoba: Ali'de kalıyorum, Anahtar bende. Nie daj się też skusić miejscownikiem przy gelmek: Ankara'da geliyorum mówi tylko, że w trakcie przychodzenia jesteś w Ankarze; „jestem z Ankary” to Ankara'dan geliyorum.

Spróbuj samodzielnie

  1. Dodaj właściwą końcówkę: zostaję u Alego.

    Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

    Ali'de

    Ali'de: kalmak mówi, gdzie się przebywa, więc miejscownik; osoba bierze końcówkę po apostrofie, a ponieważ i jest samogłoską przednią, jest to -de.

  2. Dodaj właściwą końcówkę: przychodzę od Alego.

    Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

    Ali'den

    Ali'den: geliyorum wskazuje tu punkt wyjścia, więc ablatyw; Ali kończy się samogłoską, a przednie i daje -den.

  3. Dodaj właściwą końcówkę: wychodzę ze szkoły.

    Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

    okuldan

    okuldan: wychodzi się ze szkoły, więc punkt wyjścia stoi w ablatywie; ostatnia samogłoska u jest tylna, a l dźwięczne, stąd -dan.

  4. Dodaj właściwą końcówkę: klucz jest u mnie.

    Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

    bende

    bende: klucz jest przy mówiącym, a zaimek ben przyjmuje miejscownik; samogłoska e jest przednia, a n dźwięczne, stąd -de.

Użyj tego dzisiaj

Napisz cztery zdania o swoim dniu: gdzie mieszkasz lub zostajesz, gdzie pracujesz lub się uczysz, skąd wychodzisz rano i od kogo dostajesz wiadomość. Sprawdź każdą końcówkę względem czasownika.