Ułożysz proste zdania z czasownikiem na końcu i dowiesz się, które wyrazy przed nim można zamieniać miejscami.
Zasada
Podstawowe zdanie tureckie kończy się czasownikiem: Ali çay içiyor. Pozostałe wyrazy stoją przed nim, zwykle jako podmiot, czas, miejsce lub cel, dopełnienie: Annem akşam mutfakta yemek yapıyor. Rolę wyrazu wskazują końcówki, a nie pozycja, więc wyrazy przed czasownikiem można przestawiać, zmieniając akcent; najmocniej akcentowany jest ten tuż przed czasownikiem.
| Podmiot | Czas | Miejsce lub cel | Dopełnienie | Czasownik |
|---|---|---|---|---|
| Ali | bugün | okula | – | gidiyor |
| Annem | akşam | mutfakta | yemek | yapıyor |
| Biz | her gün | – | çay | içiyoruz |
Przykłady
- Ben her gün kitap okuyorum.Czytam książkę codziennie.Czasownik kończy zdanie. Wyrazy przed nim mogą zamieniać się miejscami, a nowy szyk tylko lekko zmienia akcent.
- Ayşe sabah çay içiyor.Ayşe pije rano herbatę.
- Ali bugün okula gidiyor.Ali idzie dzisiaj do szkoły.Wyraz tuż przed czasownikiem niesie akcent: w Ali okula bugün gidiyor najważniejsza jest informacja o dniu (dzisiaj), a nie o miejscu.
- Annem mutfakta yemek yapıyor.Moja mama gotuje w kuchni.
- Biz akşam sinemaya gidiyoruz.Wieczorem idziemy do kina.
- Ali bugün nereye gidiyor?Dokąd dzisiaj idzie Ali?Zaimek pytajny zajmuje miejsce odpowiedzi, tuż przed czasownikiem: porównaj Ali bugün okula gidiyor.
- Eve gidiyorum.Idę do domu.Zaimek jest pominięty: końcówka -um w gidiyorum już oznacza „ja”, a czasownik nadal stoi na końcu.
Odczyt korzysta z tureckiego głosu syntetycznego dostępnego na urządzeniu. Jakość i dostępność są różne; funkcja nie ocenia twojej wymowy.
Brak tureckiego głosu na urządzeniu. Nadal możesz przeczytać tekst.
Uważaj
Osoby mówiące po polsku często zostawiają czasownik zaraz po podmiocie: Ben okuyorum kitap, Ali gidiyor okula. W tureckim brzmi to najwyżej jak dopowiedzenie w mowie potocznej; zwykłe zdanie to Ben kitap okuyorum, Ali okula gidiyor.
Spróbuj samodzielnie
Ułóż wyrazy w kolejności: Idę do szkoły.
Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź
okula gidiyorum
okula gidiyorum: czasownik stoi na końcu, więc cel okula jest przed nim; końcówka -um już znaczy „ja”, więc ben nie jest potrzebne.
Ułóż wyrazy, podmiot na początku: Ali pije herbatę.
Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź
Ali çay içiyor
Ali çay içiyor: najpierw podmiot, dopełnienie çay tuż przed czasownikiem, a czasownik zamyka zdanie.
Ułóż wyrazy: Dokąd idziesz?
Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź
nereye gidiyorsun
nereye gidiyorsun: nereye zajmuje miejsce odpowiedzi (okula) tuż przed czasownikiem, a czasownik zostaje na końcu.
Wpisz czasownik kończący zdanie: Idziemy do kina.
Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź
gidiyoruz
gidiyoruz: czasownik musi zamykać zdanie, a jego końcówka -uz niesie podmiot „my”.
Runda ćwiczeń
Odpowiedz na pytania, a tam, gdzie to możliwe, ułóż tureckie zdania i słowa. Zapamiętamy twój wynik.
Ułóż wyrazy w kolejności: Idę do szkoły.
Ułóż wyrazy, podmiot na początku: Ali pije herbatę.
Ułóż wyrazy: Dokąd idziesz?
Wpisz czasownik kończący zdanie: Idziemy do kina.
Dotykaj słów we właściwej kolejności.
Dotykaj słów we właściwej kolejności.
Dotykaj słów we właściwej kolejności.
Zachowaj postępy
Załóż darmowe konto, aby zapisywać na nim wyniki ćwiczeń.
Załóż konto i zapiszMam już kontoUżyj tego dzisiaj
Napisz cztery zdania o swoim dniu, każde z podmiotem, określeniem czasu, miejscem lub dopełnieniem i czasownikiem na końcu. Potem przesuń określenie czasu na początek i tuż przed czasownik i opisz, jak zmienia się akcent.