Dzwoni dzwonek, a uczniowie wchodzą do sali: pierwsze zdarzenie określa czas drugiego. Nauczysz się tworzyć taką formę od tematu czasownika i rozpoznawać ją przy orzeczeniu w czasie teraźniejszym lub przeszłym.

Zasada

Odrzuć -mak/-mek. Po a/ı wybierz -ınca, po e/i — -ince, po o/u — -unca, a po ö/ü — -ünce. Po samogłosce wstaw y: oku + y + unca. Ta forma znaczy „gdy” i nie ma własnej końcówki osobowej. W zdaniu Sen gülünce bebek de gülüyor słowo sen wskazuje osobę, która śmieje się pierwsza, a bebek jest podmiotem zdania głównego. Czas wynika z orzeczenia głównego i kontekstu.

Porównaj konstrukcje
Ostatnia samogłoskaPo spółgłoscePrzykładPo samogłoscePrzykład
a, ı-ıncabakınca-yıncaarayınca
e, i-incegelince-yincesöyleyince
o, u-uncadurunca-yuncaokuyunca
ö, ü-üncegülünce-yüncebüyüyünce

Przykłady

Odczyt korzysta z tureckiego głosu syntetycznego dostępnego na urządzeniu. Jakość i dostępność są różne; funkcja nie ocenia twojej wymowy.

Uważaj

Nie zakładaj, że temat zawsze pozostaje bez zmian: od gitmek powstaje gidince, ze zmianą t → d, a nie gitince. Nie dotyczy to wszystkich czasowników: bakmak daje bakınca i zachowuje k. W samym przyrostku pozostaje c.

Spróbuj samodzielnie

  1. Uzupełnij formą bakmak o znaczeniu „gdy spojrzysz”.

    Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

    bakınca

    bakınca: po usunięciu -mak zostaje bak. Samogłoska a wymaga -ınca; k pozostaje, a po spółgłosce nie potrzeba łączącego y.

  2. Uzupełnij formą okumak o znaczeniu „gdy przeczytasz”.

    Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

    okuyunca

    okuyunca: temat to oku, nie ok. Zachowaj końcowe u, wstaw y między samogłoski i wybierz -unca ze względu na tylną zaokrągloną samogłoskę.

  3. Uzupełnij formą gitmek o znaczeniu „gdy pójdziemy”.

    Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

    gidince

    gidince: przed tym przyrostkiem zaczynającym się samogłoską git zmienia się w gid. Biz już wskazuje wykonawcę czynności; do gidince nie dodajemy końcówki oznaczającej „my”.

  4. Uzupełnij formą gülmek o znaczeniu „gdy się śmiejesz”.

    Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

    gülünce

    gülünce: przednia zaokrąglona samogłoska ü wymaga -ünce. Sen wskazuje „ty”, więc nie dodajemy końcówki osobowej; po l nie ma też łączącego y.

Użyj tego dzisiaj

Zapisz trzy pary zdarzeń i połącz każdą z nich formą znaczącą „gdy”. Użyj jednego tematu zakończonego samogłoską. Jeśli czynności wykonują różne osoby, nazwij oba podmioty.