W polszczyźnie po „że” można umieścić całe zdanie. Turecki często przekształca samą wypowiedź: porównaj „Pijesz herbatę” z Ben senin çay içtiğini biliyorum. Osoba pijąca i osoba, która o tym wie, mają osobne oznaczenia. Ta lekcja B1 obejmuje teraźniejszość i przeszłość z -dik, bez konstrukcji przyszłych.

Zasada

Cała grupa senin çay içtiğini oznacza to, o czym wiem. Jej podmiot ma dopełniacz (senin), a czasownik otrzymuje sufiks nominalizujący, końcówkę dzierżawczą zgodną z tym podmiotem i przypadek wymagany przez czasownik główny. Końcówka dzierżawcza wskazuje tu wykonawcę, a nie właściciela herbaty. Porównaj içtiğini, gdy pijesz ty, z içtiğimi, gdy piję ja. Bilmek wymaga tutaj biernika, a inanmak celownika: uyuduğunu biliyorum i uyuduğuna inanıyorum. Konstrukcja z -dik może odnosić się do teraźniejszości lub przeszłości; dün umieszcza przykład ze snem w przeszłości. Pełne formy znajdziesz na powiązanych stronach o sufiksach.

Porównaj konstrukcje
Osobne zdanieZdanie podrzędneCałe zdanie
Sen çay içiyorsun.senin çay içtiğiniBen senin çay içtiğini biliyorum.
Ben kahve içiyorum.benim kahve içtiğimiSen benim kahve içtiğimi biliyorsun.
Çocuk dün erken uyudu.çocuğun dün erken uyuduğunaÇocuğun dün erken uyuduğuna inanıyorum.

Przykłady

  • Ben senin çay içtiğini biliyorum.Wiem, że pijesz herbatę.
  • Sen benim kahve içtiğimi biliyorsun.Wiesz, że piję kawę.
  • Biz onun burada çalıştığını biliyoruz.Wiemy, że on lub ona tutaj pracuje.
  • Çocuğun dün erken uyuduğunu biliyorum.Wiem, że dziecko wczoraj wcześnie zasnęło.
  • Çocuğun dün erken uyuduğuna inanıyorum.Wierzę, że dziecko wczoraj wcześnie zasnęło.
  • Senin her gün yürüdüğünü biliyorum.Wiem, że codziennie chodzisz pieszo.
  • Onun her gün yürüdüğünü biliyorum.Wiem, że on lub ona codziennie chodzi pieszo.

Odczyt korzysta z tureckiego głosu syntetycznego dostępnego na urządzeniu. Jakość i dostępność są różne; funkcja nie ocenia twojej wymowy.

Uważaj

Nie dobieraj końcówki dzierżawczej do osoby, która wie. W Ben senin çay içtiğini biliyorum to ty pijesz; içtiğimi zmieniłoby tę osobę na mnie. Samo yürüdüğünü może odnosić się do ciebie lub do trzeciej osoby; senin i onun usuwają dwuznaczność. W tureckim istnieją też zdania z ki, ale mechaniczne wstawienie spójnika nie tworzy omawianej konstrukcji.

Spróbuj samodzielnie

  1. Uzupełnij: Wiem, że pijesz herbatę.

    Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

    içtiğini

    içtiğini: senin wskazuje ciebie jako osobę pijącą. W iç-tiğ-in-i końcówka -in odpowiada drugiej osobie, a ostatnie -i oznacza dopełnienie. Po ç występuje t, zaś k przed samogłoską przechodzi w ğ.

  2. Uzupełnij: Wiesz, że piję kawę.

    Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

    içtiğimi

    içtiğimi: kawę piję ja, choć o tym wiesz ty. Element -im w iç-tiğ-im-i zachowuje podmiot w pierwszej osobie; ostatnie -i oznacza biernik.

  3. Uzupełnij: Wierzę, że dziecko wczoraj wcześnie zasnęło.

    Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

    uyuduğuna

    uyuduğuna: inanıyorum wymaga celownika, stąd uyuduğu-n-a. Spółgłoska n łączy formę dzierżawczą trzeciej osoby z końcówką przypadka; uyuduğunu pasowałoby do biliyorum.

  4. Zmień formę o: Wiemy, że on lub ona tutaj pracuje.

    Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

    onun

    onun: osoba pracująca jest podmiotem wewnątrz zdania podrzędnego, więc o przyjmuje dopełniacz onun. Podmiot główny my wyraża biliyoruz; onun nie określa płci.

Użyj tego dzisiaj

Napisz dwa zdania o tym, kto pije herbatę lub kawę. Najpierw niech wiesz o tym ty, a potem ktoś inny. Podkreśl osobę pijącą i odpowiadającą jej końcówkę dzierżawczą. W przykładzie ze snem zamień wiedzę na przekonanie i sprawdź przypadek.